به دنبال فعالیت سامانه‌های بارشی در کشور بارش‌ها طی 3-2 روز گذشته مناطق غرب کشور را فراگرفت. همچنین طبق پیش‌بینی سازمان هواشناسی، با فعال شدن سامانه بارشی جدید از امروز اغلب استان‌های کشور بویژه در مناطق البرز شاهد بارش باران خواهند بود. در چنین شرایطی هواشناسی کشور با صدور هشدار فعالیت سامانه بارشی در 15 استان از احتمال طغیان رودخانه‌ها، آبگرفتگی معابر، ریزش سنگ و برخورد صاعقه خبر داد. پس از بارش‌های مناسب طی ۲ روز گذشته در نوار غربی کشور امروز بارش‌ها در این مناطق کاهش یافته و فعالیت سامانه بارشی در دامنه‌های جنوبی البرز واقع در استان‌های البرز، تهران، سمنان و استان‌های اصفهان، یزد و کرمان ادامه می‌یابد. طبق پیش‌بینی سازمان هواشناسی فردا نیز در شرق سواحل دریای خزر و خراسان شمالی شاهد بارش خواهیم بود و در استان‌های سمنان، اصفهان، چهارمحال‌وبختیاری، کهگیلویه‌وبویراحمد، یزد، نیمه شرقی فارس، کرمان، هرمزگان و جنوب سیستان‌وبلوچستان رگبار باران، رعدوبرق و وزش باد شدید موقتی روی می‌دهد. جمعه با تداوم بارش در این مناطق گستره فعالیت سامانه بارشی مناطقی از دامنه‌های جنوبی البرز و استان‌های مرکزی، قم و شرق لرستان را در برمی‌گیرد. شنبه هفته آینده علاوه بر اینکه در مرکز، شرق و جنوب شرق کشور رگبار پراکنده روی می‌دهد، در برخی مناطق شمال غرب و دامنه‌های جنوبی البرز نیز افزایش ابر و رگبار پراکنده پیش‌بینی می‌شود. همچنین امروز و فردا خلیج‌فارس مواج است.
سازمان هواشناسی همچنین با صدور هشدار نارنجی‌رنگ از تشدید فعالیت سامانه بارشی و ناپایداری‌های محلی، رگبار شدید باران، رعدوبرق، وزش باد شدید موقت و در نواحی مستعد، گردوخاک و بارش تگرگ خبر داد. بر اثر این مخاطرات احتمال لغزندگی جاده‌ها، آبگرفتگی معابر، جاری شدن روان‌آب، سیلابی شدن مسیل‌ها، طغیان رودخانه‌های فصلی، صاعقه، رخداد تگرگ، خسارت به سازه‌های موقت از جمله بنرها، داربست‌ها و تابلوهای تبلیغاتی، اختلال در حرکت ناوگان حمل‌ونقل و خیزش گرد و خاک محلی در نقاط مستعد وجود دارد. این سازمان برای کاهش آسیب‌های احتمالی ناشی از این مخاطرات، احتیاط در سفرهای بین شهری، عدم اتراق در حاشیه و بستر رودخانه‌ها و مسیل‌ها، پرهیز از فعالیت‌های کوهنوردی، خودداری از چرای دام و تردد عشایر در حاشیه رودخانه‌ها و نواحی مرتفع، اطمینان از استحکام سازه‌های موقت، لایروبی کانال‌ها و آب‌روها و با توجه به احتمال رخداد تگرگ، اتخاذ تمهیدات لازم جهت جلوگیری از خسارت به بخش کشاورزی را توصیه کرده است.
* بارش باران در استان‌های کم‌بارش
رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوای سازمان هواشناسی کشور در گفت‌وگو با «وطن امروز» گفت: ورود ۲ سامانه جدید بارشی در هفته جاری به کشور، بارش‌های خوبی را در استان‌های حاشیه زاگرس جنوبی رقم زد. همچنین روز گذشته بارش‌ها در استان‌های کم‌بارش نظیر استان‌های البرز، تهران، قم، سمنان، قزوین، زنجان، آذربایجان شرقی و غربی، مازندران و اردبیل شروع شد که تا پایان هفته به صورت پراکنده ادامه دارد. صادق ضیاییان افزود: دامنه این بارش‌ها طی روزهای آینده به ارتفاعات شمال خوزستان، یزد، لرستان، گلستان، اصفهان، کرمان، تهران و البرز گسترش می‌یابد. وی ادامه داد: روز پنجشنبه بارش‌ها در استان‌های کم‌بارش اتفاق می‌افتد که امید است این بارش‌ها تا حدودی بتواند موثر واقع شود، هر چند استان‌های نیمه شمالی و شرق کشور به دلیل کاهش بارش‌ها در زمستان وضعیت مناسبی ندارند.
ضیاییان در ادامه با بیان اینکه ورود سامانه‌های بارشی به کشور در هفته جاری اغلب استان‌های کشور را با بارش باران مواجه کرد، اظهار کرد: شنبه ۹ اردیبهشت علاوه بر اینکه در مرکز، شرق و جنوب کشور رگبار پراکنده رخ می‌دهد، در برخی نقاط شمال غربی و دامنه‌های جنوبی البرز افزایش ابر و باران پراکنده پیش‌بینی می‌شود.
***
رشد 10 درصدی بارش‌ها در مقایسه با سال گذشته
میزان بارندگی‌ها در کشور از ابتدای سال آبی جاری (ابتدای مهر ۱۴۰۱) تا اول اردیبهشت به 180.9 میلیمتر رسید که نسبت به سال آبی گذشته ۱۰ درصد رشد داشته است اما همچنان نسبت به دوره بلندمدت کاهش ۱۴درصدی دارد. تازه‌ترین گزارش دفتر اطلاعات و داده‌های آب شرکت مدیریت منابع آب ایران نشان می‌دهد میزان بارش از ابتدای سال آبی جاری (ابتدای مهر ۱۴۰۱) تا اول اردیبهشت با 180.9 میلیمتر، در مقایسه با زمان مشابه پارسال که 165.1 میلیمتر بوده ۱۰ درصد رشد نشان می‌دهد. بر پایه این گزارش، استان کهگیلویه و بویراحمد در بین استان‌های کشور از ابتدای سال آبی جاری تا اول اردیبهشت با دریافت 777.6 میلیمتر بارش در مقایسه با ۵۴۹ میلیمتر بارش پارسال، با رشد ۴۲ درصدی، مقام پربارش‌ترین استان کشور را دارد. همچنین استان چهارمحال و بختیاری از ابتدای سال آبی جاری تا اول اردیبهشت با دریافت 736.9 میلیمتر بارش در مقایسه با 587.8 میلیمتر بارش سال آبی پارسال با رشد ۵۲ درصدی، مقام دوم پربارش‌ترین استان کشور را از آن خود کرده است. استان سیستان و بلوچستان نیز در مدت یاد‌شده با دریافت 52.2 میلیمتر بارش در مقایسه با 63.9 میلیمتر بارش پارسال با کاهش ۱۸ درصدی، دارای کاهش بارندگی است. ایران دارای اقلیم خشک و نیمه‌خشک بوده و دارای متوسط بارش ۲۵۰ میلیمتر است که این میزان بارش یک‌سوم متوسط جهانی است. متوسط بارش کشور در گذر زمان رو به کاهش بوده است به طوری که میانگین بارش ۵۳ ساله کشور حدود ۲۵۰ میلیمتر بوده اما میانگین ۱۳ساله اخیر به ۲۳۲ میلیمتر کاهش یافته است.
***
رشد ۲۶ درصدی ورود آب به سدهای کشور
میزان آب ورودی به سدهای کشور از ابتدای سال آبی جاری (ابتدای مهر ۱۴۰۱) تا روز دوم اردیبهشت با رشد ۲۶ درصدی نسبت به مدت مشابه پارسال روبه‌رو شد. افزایش دمای هوا، فرآیند ذوب‌شدگی سطح پوشش برفی را تشدید کرده و از طرف دیگر بارش‌های اخیر موجب بالارفتن ورودی به سدها شده است.
جدیدترین گزارش مرکز اطلاعات و داده‌های آب کشور بیانگر آن است حجم آب ورودی به سدهای کشور از ابتدای سال آبی جاری تا دوم اردیبهشت ۲۷ میلیارد و ۲۷۰ میلیون مترمکعب شده است، در حالی که سال گذشته و در همین بازه زمانی حجم آب ورودی به سدهای کشور ۲۱ میلیارد و ۶۳۰ میلیون مترمکعب بوده که ۲۶ درصد رشد یافته است. حجم آب موجود در سدهای کشور از ابتدای سال آبی جاری تا دوم اردیبهشت ۱۴۰۲ به عدد ۳۰ میلیارد و ۸۰۰ میلیون مترمکعب رسیده است. سال گذشته در همین بازه زمانی این میزان ۲۶ میلیارد و ۳۶۰ میلیون مترمکعب بوده که رشد حدود ۱۷ درصدی را نشان می‌دهد. حجم آب خروجی از مخازن سدهای کشور هم در مدت یاد شده از سال آبی جاری ۱۵ میلیارد و ۵۴۰ میلیون مترمکعب شده است. این میزان پارسال در همین بازه زمانی ۱۴ میلیارد و ۵۳۰ میلیون مترمکعب بوده است. میزان پرشدگی سدهای کشور ۲۶ فروردین ۶۱ درصد بوده که با رشد یک درصدی در دوم اردیبهشت به ۶۲ درصد افزایش یافت.
با وجود آنکه که میانگین ورودی آب به سدهای کشور افزایش یافته است اما همچنان برخی سدها به دلیل کاهش بارش‌ها شرایط مناسبی ندارند.