مرکز مبادلات ارزی قیمت را کنترل نکرد
گروه اقتصادی: بی‌تدبیری دولت در ساماندهی بازار ارز در یک سال اخیر کار را به جایی کشانده که قیمت دلار در خانواده‌های ایرانی به موضوع اصلی گفت‌وگوها تبدیل شده و از آن سو سبب شده تا همگان به‌دنبال تبدیل کردن پس‌اندازهای خود به دلار باشند شاید از این رهگذر و افزایش روزانه قیمت دلار، سودی نصیب خود کنند. اینکه سیر کنونی تا چه زمان ادامه دارد دغدغه‌ای است که متاسفانه کسی برای آن پاسخی ندارد. علاوه بر این تاکنون روشن نشده که قیمت واقعی ارز در ایران چه مقدار است؟ براستی یک دلار، یورو یا پوند در بازار ایران به چه قیمتی باید برسد که بیش از آن بالا نرود؟ کاش یک دستگاه یا مدیر دولتي به این پرسش پاسخ می‌داد تا شهروندان ایرانی تکلیف خود را بدانند نه اینکه هر صبح که از خواب بیدار می‌شوند، خبرهای ارزی آنها را نگران آینده کند. در ادعايي شگرف برخي مسؤولان دولت نوسانات بازار ارز و سكه را به يك پيامك ربط مي‌دهند! سخنان رئيس جمهور هم در كنفرانس خبري ديروز نه تنها نكته تازه‌اي در اين زمينه نداشت بلكه سراسر سياست«توپ به زمين ديگران انداختن» بود. اكنون جاي اين سؤال براي كارشناسان اقتصادي باقي است؛ كشوري كه براي 3سال ذخيره مكفي ارزي دارد چرا بايدحال و روز بازار ارز آن اينقدر آشفته باشد.
کنترل بازار ارز سلیقه‌ای نیست
راه‌اندازی مرکز مبادلات ارزی آنگونه که برای راه انداختنش تلاش می‌کردند، قرار بود تا علاوه بر ثبات قیمت ارز، جلوی افزایش قیمت آن در بازار آزاد را بگیرد ولی در عمل ارز را 3نرخی کرد. در این‌باره رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران با گله‌مندی از این رویه مرکز مبادلات ارزی در نشست هیات نمایندگان اتاق تهران گفت: قرار بود قیمت ارز در این مرکز نزولی باشد. به گفته یحیی آل‌اسحاق، بخش خصوصي بايد درباره اوضاع متلاطم بازار ارز موضع‌گيري صريح داشته و به دنبال راهكارهاي حل اين بحران باشد. آل‌اسحاق خطاب به مسؤولان بانک مرکزی خاطرنشان کرد: شما روی موج سوار شدید تا بازار ارز را کنترل کنید اما اگر اجازه دهید قیمت بالا برود، در عمل اتاق مبادلات ارزی کارآیی خود را از دست خواهد داد، بنابراین سیر قیمت ارز باید نزولی باشد. به اعتقاد وي برخوردهای سلیقه‌ای درباره بازار ارز قابل‌قبول نیست و کسی حق ندارد به هر دلیلی منافع ملی را به خطر بیندازد و باید همان طور که در شرایط جنگی، افراد بی‌انضباط را به دادگاه نظامی می‌برند، افرادی که آثار تصمیماتشان به کشور لطمه می‌زند، باید محاکمه شوند. وي اضافه کرد: نه دولت و نه بخش خصوصی اجازه ندارد در این شرایط حساس بدون در نظر گرفتن منافع ملی، تصمیم‌گیری و ارائه راهکار درباره ارز ارائه دهد. وي با تاكيد بر افزایش چشمگیر نقدینگی در سال‌های اخير گفت: ایران در حال حاضر در برخی کشورها منابع ارزی قابل توجهی دارد که می‌توانیم با این کشورها نظام تهاتری را راه‌اندازی کنیم. اتاق تهران با اعزام هیات‌های اقتصادی به کشورهای پاکستان، هند و چین این موضوع را با مسؤولان دولتی و بخش خصوصی اين کشورها در میان گذاشته و آنها نیز از موضوع تهاتر کالا استقبال کرده و آن را پذیرفته‌اند، تنها کافی است دولت در این راه گام‌های عملی را بردارد. آل‌اسحاق ادامه داد: جهش نقدینگی از 90هزار میلیارد ریال به 400هزار میلیارد ریال فعلی، آثار اقتصادی مخرب و تورم فزاینده را به دنبال دارد که روی ارز نیز اثر مخرب خود را گذاشته است. وي به كاهش قدرت خريد مردم در شرايط فعلي اشاره كرد و گفت: با توجه به شرایط ارزی کشور، قدرت خرید مردم کاهش یافته است. آل‌اسحاق افزود: تصور کنید یک موشک بخورد وسط عسلویه، چه اتفاقی می‌افتد، مطمئنا شورای امنیت تشکیل جلسه می‌دهد تا درباره این موضوع بهترین تصمیم را بگیرد، امروز هم موشک در وسط میدان ارزی کشور خورده است پس چرا شورای امنیت تشکیل جلسه نمی‌دهد. در همین حال سخنگوی مرکز مبادلات دارندگان و متقاضیان ارز از پرداخت ارز مرجع به بیماران عازم خارج و دارای تاییدیه شورایعالی پزشکی خبر داد و گفت: به دانشجویان بورسیه مورد تایید وزارت علوم و وزارت بهداشت، ارز با نرخ مرجع 12260ریال پرداخت می‌شود. صمد کریمی افزود: زائران حج تمتع هم ارز با نرخ مرجع دریافت می‌کنند. کریمی اضافه کرد: بانک‌های کشور می‌توانند برای خرید و فروش ارز به نرخ مبادله‌ای و غیرمرجع اقدام کنند و کسانی که ارز به صورت اسکناس دارند، می‌توانند ارز خود را به بانک بفروشند.
پای مردم به معاملات ارزی باز شد
از سوی دیگر دبیرکل جامعه اصناف و بازار با بیان اینکه دولت فاقد صلاحیت هر نوع تصمیم‌گیری برای بازار ارز است، گفت: قانون هرچقدر هم که خوب و جامع باشد اما مجری بی‌کفایتی داشته باشد به هیچ نتیجه‌ای نمی‌رسیم. احمد کریمی‌اصفهانی در گفت‌وگو با مهر با اشاره به طرح جدید دولت در راه‌اندازی مرکز خرید و فروش ارز با نرخ 2درصد زیر قیمت بازار آزاد، تصریح کرد: ما قبل از اجرای این طرح اعلام کرده بودیم این طرح راهگشا نیست و موجب افزایش نرخ ارز می‌شود. کریمی‌اصفهانی ادامه داد: ما مجریان توانمند نداریم، بنابراین مردم اعتماد نمی‌کنند و سرمایه‌های خود را تبدیل به ارز می کنند. وی درباره راهکارش برای خروج از وضعیت کنونی بازار ارز و سکه توضیح داد: یک نظارت عالیه و کاملی که خارج از دولت باشد باید بر بازار و تصمیمات و اقدامات دولت نظارت کند چرا که تصمیمات اشتباه دولت بر افزوده شدن قیمت حبابی و کاذب ارز و سکه دامن زده است. به گفته دبیرکل جامعه اصناف و بازار، دولت با تصمیمات غلط ارزی خود پای یک متقاضی دیگر یعنی مردم را به معاملات ارزی باز کرد. کریمی اضافه کرد: با وجودی که توان ارزی دولت بالاست و 170میلیون دلار ارز به بازار تزریق کرده اما جوابگوی تقاضاها نیست، بنابراین به مردم توصیه داریم وارد معاملات ارزی نشوند. وی با اشاره به گرانی کالاها افزود: علاوه بر تاثیر افزایش نرخ ارز در گرانی برخی کالاها، خود دولت نیز قیمت‌‌ها را افزایش داده، به‌عنوان نمونه دولت قیمت محصولات شیمیایی و پتروشیمی را با توجه به اینکه هیچ ارزی در تولیدات این کارخانجات صرف نمی‌شود، حدود 50درصد افزایش داده و ایران‌خودرو نیز تولیدات خود را به بازار عرضه نمی‌کند. در همین حال یدالله ملکی، مدیرکل تعزیرات حکومتی استان تهران درباره اتفاقاتی که در حوزه ارز و سکه در حال رخ دادن است، گفت: قرار است جلسه‌ای با حضور برخی مسؤولان قضایی برگزار شود. وی ادامه داد: ورود تعزیرات به موضوع ارز و سکه به نظر دولت بستگی دارد و اگر مسؤولیتی به ما واگذار شود، ورود پیدا می‌کنیم اما تاکنون هیچ تکلیفی در این‌باره برای ما مشخص نشده است.