حسین میزان
ماست من ترش است؟ نه آقا. اگر شما یک کاسب پیدا کردید که گفت ماست من ترش است، من هم دومی! انتظار نداشته باشید که در شماره هزارم وطن بگویم که بین‌الملل وطنی کاستی داشته و خدای ناکرده خبری خورده و سوژه‌ای از کف داده است؛ نه، از این خبرها نیست. غرض صرفا بیان چند نکته است. نخست ابراز شعف. برای ما که از ابتدا خاک وطن خورده‌ایم و رشد و بالیدنش را به نظاره نشسته‌ایم، هزارمین شماره بسیار خجسته است و میمون. امروز هزارمین شماره «وطن‌امروز» منتشر شده و شماره هزار برای یک روزنامه در کشوری که رسانه‌ها کارکرد حزبی دارند و با کارویژه انتخاباتی تعریف می‌شوند و در نتیجه موسمی هستند، بسیار پرمعناست و این همان چیزی است که ما را مشعوف‌تر می‌کند. دوم اینکه از همان ابتدا و طبق قراری که با خود گذاشتیم، کوشیدیم بین‌الملل را از آن خشکی و غیرقابل انعطاف بودنش خارج کنیم. قبول دارم بین‌الملل وطنی در بسیاری از روزها رنگ و بوی خون به خود گرفت و احتمالا می‌گیرد اما شاید اگر در همان روز ستون «چهارگوشه» یا «نگاه» را دقیق‌تر نگاه کنید، بتوانید خبری هم بیابید که شما را بخنداند یا تصویری که حظ بصری بسیار عایدتان کند.
نکته سوم اینکه در این 4 سال چه روزها که نگذراندیم و چه حوادث که ندیدیم. به لطف حضرت حق، اخبار بین‌الملل آنقدر زیاد است که هیچگاه ماتم بی‌خبری نگیریم اما برخی نقاط عطف را در 4 سال عمر وطن گذراندیم. جنگ 22 روزه غزه و سقوط دیکتاتورها در مصر و لیبی و در مجموع بیداری اسلامی مهم‌ترین این نقاط عطف بودند. کوشیدیم که بی‌تسامح و تساهل و احیانا اهمال، اخبار جهان اسلام را در بالاترین و بهترین سطح ممکن منعکس کنیم. اما شاید وجه افتراق و حتی نقطه قوت ما تمرکز بر حوزه اروپا بود؛ حوزه‌ای که معمولا از دید جراید اصولگرا دور می‌ماند و رسانه‌های اصلاح‌طلب هم آنقدر شیفته‌اش می‌شوند که زبانم لال آسیب و آفتی در آن نمی‌بینند. اما بین‌الملل وطنی نگاهی دیگر داشت. نه اروپا را بایکوت کرد و نه شیفته‌اش شد. ما در این هزار شماره کوشیدیم شکاف‌ها، تضادها و تعارض‌های موجود در اروپا را ببینیم و به بهترین نحو به مخاطب ارائه دهیم. هر چند در این مسیر بسیار کوشیدیم اما بی‌تردید شکاف‌های اجتماعی موجود در غرب به قدری زیاد و عمیقند که نتوانسته‌ایم حق مطلب را ادا کنیم. لیک در روزهایی که بسیاری بابت تیتر یک کردن این اخبار به ما ایراد می‌گرفتند و حتی شماتت می‌کردند، به روشنی می‌دانستیم که شکاف‌های غرب آنقدر عمیق است که به این راحتی‌ها پر نمی‌شود و بحران اروپا را پایانی نیست. با این نگاه بحران‌های اروپا بسیاری از تیترهای یک وطن را به خود اختصاص داد.
هرچند شکل‌گیری و بروز جنبش وال استریت ما را در طریقی که می‌پیمودیم بیش از پیش استوار کرد اما قبل از آن هم وطن بسیار از شکاف‌های طبقاتی اروپا سخن گفت. تضادهایی که حالا دیگر شانه به شانه تعارض میان طبقه بورژوا و کارگر در قرن نوزدهم می‌زند.
از شکاف‌های خفته‌ای گفتیم که حالا سر باز کرده‌اند و می‌توانند اروپا را در خود ببلعند. شکاف‌های مذهبی‌ای که جامعه‌شناسان اروپایی مدعی بودند برای همیشه از بین رفته اکنون چون آتشفشانی در آستانه فوران است و می‌رود که پروتستان‌ها و کاتولیک‌ها را به سبک قرون وسطی به جان هم بیندازد. همچنین شکاف‌های نژادی و قومی و زبانی از دیگر تضادهای غرب بود که بر آن تاکید کردیم و همین شکاف‌هاست که اکنون کانادا، بلژیک، اسپانیا و از همه مهم‌تر بریتانیا را تا مرز تجزیه پیش برده است و چه دیدنی‌تر خواهد بود بریتانیای صغیر بدون اسکاتلند.
آخرین نکته هم آنکه در جامعه سیاست‌زده و حتی اقتصادزده ما زیر سایه نماندن بین‌الملل بسیار دشوار است. اما در طول این 4 سال ما نه‌تنها زیر سایه سیاست داخلی نماندیم که در مقاطعی از آن سبقت هم گرفته‌ایم. نه آنکه صرف توانایی گروه بین‌الملل مسبب این امر بود که زیر سایه نماندن بین‌الملل را به نگاه حرفه‌ای
سردبیر هم مدیونیم.
شاید آرزوی عریضه‌نویسی برای ده‌هزارمین شماره وطن آرزویی محال باشد اما به هر حال من این آرزو را دارم که برای ده‌هزارمین شماره وطن هم عریضه بنویسم و با همگان همخوشحالی کنم که از همدردی خسته‌ام. ولی این را هم می‌دانم که «وطن‌امروز» آن روز متعلق به امروزی‌های آن روز است نه به منی که شاید به سبب منع طبیبان از حمل اشیای سنگین، از ورق زدن «وطن‌امروز» هم معذور باشم!