گروه سياسي: یک اندیشکده آمریکایی در مقالهای به بررسی علل خودداری اسرائیل از حمله به ایران پیش از انتخابات ریاستجمهوری آمریکا پرداخت. اندیشکده «واشنگتن» در مقالهای به قلم «دیوید ماکوفسکی» و «آماندار ساس» مینویسد: خودداری اسرائیل از حمله به ایران نشان میدهد سران اسرائیل میکوشند در عین حال که تمام گزینههای پیش روی خود را فعال نگه دارند، از ایجاد تنش با آمریکا -که یک بار دیگر نیز آن را تجربه کردهاند- نیز احتراز کنند. در حالی که تنها چند روز به انتخابات ریاستجمهوری آمریکا باقی مانده است، جالب توجه است اگر بررسی کنیم که چطور - به استثنای یک مورد پیشبینی نشده- یکی از گستردهترین عملیاتهای دنبالهدار نظامی در سالهای اخیر، در حقیقت اصلا به وقوع نپیوست: اسرائیل پیش از رفتن آمریکاییها به پای صندوقهای رای به ایران حمله نخواهد کرد. نمیتوان با قاطعیت گفت اسرائیل به ایران حمله نکرد چون کاملا مختار تصمیم گرفت که این کار را نکند، یا اینکه چراغ قرمز واشنگتن در برابر این عملیات بود که سران اسرائیل را مجبور به اتخاذ چنین تصمیمی کرد. ایهود باراک، وزیر جنگ رژيم صهيونيستي در انتهای اکتبر و در مصاحبهای با دیلی تلگراف انگلستان گفته بود خودداری اسرائیل از حمله به این علت بوده که ایران ذخایر اورانیومش را از برنامه نظامی هستهای خود خارج و با مقاصد غیرنظامی وارد عمل کرده است. با این حال و با توجه به مذاکرات محرمانه صورت گرفته، نمیتوان این احتمال را نادیده گرفت که عقبنشینی باراک به علت نگرانی وی از وضعی است که در آن ممکن است به تاثیرگذاری بر انتخابات آینده آمریکا متهم شود. در پس هر طرحی درباره حمله اسرائیل به ایران درست پیش از انتخابات آمریکا، این ایده نهفته بود که سران اسرائیل میتوانند از موقعیت حساس زمانیای که در آن قرار داریم، بهرهبرداری کنند، زیرا در این برهه به علت حساسیت بیش از اندازه فضای سیاسی واشنگتن، اوباما برای واکنش نشان دادن نسبت به اقدام اسرائیل از قدرت مانور کافی برخوردار نخواهد بود. به بیان دیگر دوره پیش از انتخابات میتواند به شکل بازه زمانی «عایق» شدهای، تمام پیامدهای احتمالی حمله اسرائیل را جذب کرده و مانع از بروز آن در دوره پس از انتخابات شود.
در بخش ديگري از اين مقاله آمده است: صرفنظر از اینکه چه کسی در روز سهشنبه پیروز خواهد شد و با وجود تمام تحریمها و اقدامات انجام شده در حوزه دیپلماسی بینالمللی که با هدف متوقف کردن برنامه هستهای ایران تنظیم شدهاند، گفتوگوهای بینالمللی در این زمینه احتمالا با توان بیشتری ادامه خواهد يافت. با این حال اسرائیل نگران به وقوع پیوستن بدترین احتمالات ممکن است. اسرائیل از این میترسد که در نهایت برای اقدام در برابر ایران تنها بماند و میداند که نمیتواند در سایه یک ایران هستهای آرامش داشته باشد. تعلل کنونی اسرائیل نشاندهنده آن است که سران اسرائیل ترجیح میدهند تا زمانی که میشود، همگام با جامعه بینالمللی پیش روند؛ تا زمانی که هیچ انتخاب دیگری جز اقدام یکجانبه نظامی نداشته باشند و همانطور که میبینیم اسرائیل تاکنون تمام گزینههای پیش روی خود را فعال نگه داشته است و به علت نگرانی درباره پیامدهای احتمالی اقدامی پیش از انتخابات [آمریکا] و تاثیر آن بر روابط خود با آمریکای پس از انتخابات، از حمله به ایران خودداری کرده است.
اسرائيل توان حمله به ايران را ندارد
هر چند برخي كارشناسان دليل عدم حمله اسرائيل به ايران را انتخابات آمريكا عنوان كردهاند اما تحليلگران اندیشکده آمریکایی «شورای منافع ملی» معتقدند عدم حمله اسرائيل به ايران به اين خاطر است كه اين رژيم توان حمله به ایران را ندارد. اندیشکده «شورای منافع ملی» در مقالهای به قلم «فیلیپ گیرالدی» نوشته است: رسانههای آمریکایی و حتی برخی سخنگویان پنتاگون معتقدند اسرائیل نمیتواند به تنهایی از پس حمله به ایران برآید اما مساله بسیار بزرگتر از این است و این سوال مطرح شده که آیا اصلا اسرائیل قادر به انجام چنین کاری است؟ اسرائیل بیش از 400 جنگنده در اختیار دارد كه بسیاری از این جنگندهها بهگونهای طراحی شدهاند که میتوانند به هواپیماهای دشمن شلیک کرده و تاسیسات پدافند هوایی روی زمین را از کار بیندازند. آنها جنگندههایی هستند که از عملیاتهای زمینی حمایت میکنند و قابلیت ثانوی آنها عملکرد بهعنوان بمبانداز است. «فیلیپ گیرالدی»، مدیر اجرایی اندیشکده «شورای منافع ملی» و چهرهای شناختهشده در زمینه امور امنیت بینالملل و ضدتروریسم است. وی متخصص ضدتروریسم سابق سیا و مامور اطلاعات نظامی است که 18 سال خارج از آمريكا در کشورهایی مانند ترکیه، ایتالیا، آلمان و اسپانیا خدمت کرده است. وی مدیر پایگاه بارسلونا طی سالهای 1989 تا 1992 به عنوان مسؤول ارشد آژانس برای حمایت از بازیهای المپیک بود. اسرائیل هیچ نیروی اختصاصی بمبانداز ندارد اما برآورد شده حدود 125 F-
15I و F-16I دارد که از طریق دستگاههای نصب شده توسط صنعت هوایی اسرائیل عملکرد آنها تقویت شده است. این کار به منظور بهبود عملکرد در شرایط زمینی و جوی غالب در خاورمیانه صورت گرفته است. این هواپیماها قادر به حمل موشکهای دوربرد هستند و قابلیت بمباران کردن را دارند اما محدودیتهای خاص خود را دارند. بهطور کلی این باور وجود دارد که هر تلاشی برای نابود کردن سایتهای هستهای ایران که بهخوبی محافظت شدهاند مستلزم استفاده از GBU-28 آمریکاست. GBU-28 یک بمب هوشمند 5 هزار پوندی است که با لیزر هدایت میشود و میتوان آن را به سمت هدف هدایت کرد. این بمب، بمبی دقیق تلقی میشود که قادر به نفوذ به هدف است و به همین دلیل است که به «بمب سنگرشکن» شهرت یافته. مشخصههای عملکرد دقیق این سلاح دستهبندی شده است اما این باور وجود دارد که این سلاح میتواند تا 20 پا در بتون آرمه نفوذ کند. اما مشخص نیست آیا این بمب میتواند به هدفهای پیشبینیشده در مراکز پژوهشی ایران در نطنز و فردو و تاسیسات آب سنگین در اراک و رآکتور عملیاتی بوشهر نفوذ کند یا خیر. برخی تحلیلگران اظهار عقیده کردهاند شاید لازم باشد یک نقطه چندین بار مورد اصابت قرار گیرد تا بتوان به آن آسیب وارد کرد. درباره رآکتور فعال بوشهر که نسبت به سایتهای دیگر قابلدسترستر است، یک حمله میتواند منجر به انتشار آلودگی قابلتوجهی شود.
مشکل اسرائیل در حمل بمباندازها
با فرض اینکه آمریکا بهطور کافی و لازم برای تلآويو، GBU-
28 تامین کند، 2 مساله دیگر درباره این سلاح همچنان پابرجاست که بر توانایی اسرائیل برای حمله به ایران تاثیرگذار است؛ اول اینکه این بمبها بهقدری سنگین هستند که تنها 25 F15I توانایی حمل آنها را دارند و هر هواپیما میتواند یک بمب را حمل کند. برای استفاده بهینه از GBU-28 علیه هدف، این سلاح باید خط دید مشخص روشنی داشته باشد که بدین معناست كه هواپیما باید پایین و نسبتا آهسته حرکت کند، این موجب میشود جنگندهها در مقابل دفاعهای زمینی آسیبپذیری بیشتری داشته باشند، بویژه اینکه قابلیت مانور آنها بهخاطر بار سنگینشان محدود است. این مشکل اول، مشکل دوم را میسازد. مشکل دوم این است که حمله به این تاسیسات مستلزم ناوگانی جداگانه از جنگندههای F-16 است که باید پیش از GBU-28ها راهی شده و آتش پدافندی را خنثی کنند که این ماموریت را پیچیدهتر میکند.
محدودیت جنگندههای اسرائیلی
با فرض موجود بودن تمام جنگندههای اسرائیلی که دارای قابلیت حمل GBU-
28 هستند، 25 بمب شاید برای وارد کردن آسیب جدی به هدفها کافی نباشد. برای مکانیابی پرتاب بمبها و وارد کردن بيشترين آسیب، نیاز به اطلاعات کامل است و این چیزی است که احتمالا درباره هدفهای زیرزمینی موجود نباشد. برخی بمبها به خطا خواهند رفت و برخی ممکن است عملکرد کامل نداشته باشند و پیش از نفوذ به هدف قدرتشان تضعیف شود و شاید پیش از پرتاب بمبها هواپیماها به ایران برسند. بیایید فرض کنیم اسرائیلیها بخواهند با 50 جنگنده حمله کنند که یکسوم آنها برای خنثیسازی آتش پدافندی اختصاص داده میشود. هواپیماها مجهز به مخزنهای سوخت همشکلی خواهند بود که برای بردهای طولانی در بدنه آنها تعبیه شده است. این هواپیماها همچنین دارای مخزنهای کمکی خواهند بود که در زمان خالی شدن میتوان آنها را به بیرون پرتاب کرد. اما نیروی حملهکننده باید از فرودگاههای اسرائیلی پرواز کرده و تقریبا بلافاصله یا در اسرائیل يا بر فراز مدیترانه بازسوختگیری کند زیرا جنگندهها در بلند شدن از زمین سوخت قابلتوجهی میسوزانند. سوختگیری مجدد 12 هواپیمای اصلاحشده بوئینگ 707 و مخزنهای C-130 اسرائیل زمان میبرد، هرچند هواپیمایی که از جهش پرواز برای سوختگیری مجدد استفاده میکند، میتواند ظرف 20 ثانیه بالا برود. قدرت مانور و اتصال برای سوختگیری است که زمان زیادی میبرد. سوختگیری مجدد 20 هواپیما امری مهم در موفقیت ماموریت خواهد بود، درحالی که وقتی هواپیماها در هوا هستند توسط رادارها در مصر و لبنان قابل کشف خواهند بود و احتمال دارد این اطلاعات در اختیار ایران گذاشته شود.
فاصله اهداف ایرانی با اسرائیل
اهداف موردنظر در ایران بیش از یکهزار مایل با اسرائیل فاصله دارند و هواپیماها باید بتوانند زمانی را صرف پرواز روی هدفها کنند و به این دلیل است که سوختگیری مجدد ضروری است اما اگر لازم باشد جتهای اسرائیلی یا در مسیر یا در ایران با هواپیماهای دشمن درگیر شوند باز مشکلات دیگری پدیدار میشود. آنها مجبور خواهند شد مخزنهای کمکی خود را پرتاب کنند تا از خود دفاع کرده و احتمالا وادار به برگشت سریع به اسرائیل خواهند شد. 3 مسیر ممکن به ایران وجود دارد؛ یک مسیر فضای هوایی جنوب عربستان را نقض میکند و به هیچوجه تضمینی وجود ندارد که F
15های توانمند نیروی هوایی عربستان جلوی اسرائیلیها را نگیرند. مسیر دیگر از شمال سوریه است که به مرز ترکیه میرسد. باتوجه به مشکلات کنونی سوریه بعید به نظر میرسد این کشور بتواند جلوی جنگندههای اسرائیل را بگیرد، هرچند سوریه دارای موشکهای توانای ضدهوایی ساخت روسیه است. اما نباید منکر واکنش احتمالی ترکیه به نقض حریم هواییاش شد. گزینه سوم که محتملترین گزینه است، پرواز در مرز جنوبی سوریه، اجتناب از حریم هوایی اردن و سپس از طریق عراق است که از زمان ترک ارتش آمریکا در اواخر سال 2011 امکانات پدافند هوایی محدودی دارد.
توان نظامی ایران برای مقابله به مثل
حملات پیشین اسرائیل به تاسیسات هستهای عراق و سوریه به هدفهایی بود که روي زمین بودند. درحالیکه اسرائیلیها برای رسیدن به ایران با چیزی متفاوت مواجه هستند، یعنی هدفهایی که زیر زمین هستند یا با بتون آرمه سختسازی شده و لایههایی از دفاعهای زمینی که منتظر و هوشیار هستند از آنها حفاظت میکنند. گفته میشود ایران دارای آتشبارهای SA-
5 روسی برای هدفهای ارتفاع بالا و SA-15 برای حملهکنندههای کم ارتفاع است. هر دو سیستم بسیار موثر و کارآمد تلقی میشوند. همچنین گفته میشود تهران توانسته به موشکهای دوربرد پیشرفته S-300 روسی دست یابد که در صورت درست بودن خبر مشکلی جدی برای جنگندههای اسرائیلی ایجاد خواهد کرد. اسرائیلیها اگر بتوانند از تلفات جلوگیری کنند، بسیار خوشاقبال خواهند بود. با فرض اینکه نیروی هوایی اسرائیل قادر به سوختگیری مجدد، پرواز موفق به ایران، سرکوبی پدافندهای زمینی و بمباران هدفهاست، باز مجبور خواهد شد دوباره از طریق عراق به اسرائیل بازگردد و از فراز آتشبار هوایی و نیروی هوایی کاملا هوشیار منطقه عبور کند. بسته به اینکه هواپیماها در ایران نیاز به چقدر مانور دارند، برخی از آنها ممکن است مجددا نیاز به سوختگیری پیدا کنند که این به معنای استقرار خطرناک مخزنها در عراق یا اردن است. در بازگشت به خانه اسرائیلیها ممکن است با شلیک انواع موشکها از حزبالله در لبنان به تلافی حمله خود به ایران مواجه شوند. سیستم دفاع موشکی گنبد آهنین با سرمایه آمریکا میتواند جلوی بسیاری از این موشکها را بگیرد اما برخی از آنها قطعا به هدف میخورند و تلفات غیرنظامیان اسرائیلی ممکن است بالا باشد.
دشواریهای حمله به ایران
روشن و مبرهن است که طرحریزی حمله به ایران با دشواریهای بسیار همراه خواهد بود و برآوردهای اطلاعاتی حاکی از آن است که در بهترین حالت این بمباران میتواند طرح ساخت سلاح ایران را تنها یک تا 2 سال به تاخیر بیندازد. علاوه بر این حمله به ایران، اين كشور را به ساخت سلاح برای دفاع از خود مصممتر خواهد کرد؛ این تصمیمی سیاسی است که هنوز توسط رهبری کشور اتخاذ نشده. اسرائیل سرمایههای نظامی دیگری از جمله موشکهای بالستیک و موشکهای زیردریایی نیز در اختیار دارد که میتوان برای حمله به ایران استفاده کرد و این به منزله دعوتی خواهد بود برای مقابله به مثل ایران با موشکهای بالستیک و کروزش که عواقب پس از حمله را پیچیدهتر خواهد کرد. همچنین اسرائیل امکانات تسلیحات هستهای نیز دارد که استفاده از آنها محکومیت بینالمللی و گسترش آنی جنگ در مقياس منطقهای یا حتی وسیعتر را در پی خواهد داشت.
دروغپراکنی اسرائیل
تمام مواردی که بیان شد حاکی از آن است که تهدید رهبران اسرائیل به حمله به ایران طرحی جدی علیه سایتهای هستهای ایران نیست. این بیشتر عملیاتی دروغپراکنی برای متقاعد کردن آمریکا به همکاری یا وادار کردن عموم مردم اسرائیل و آمریکا به حمایت در صورت حمله نظامي است. هر دو کاندیداي ریاستجمهوری آمریکا همانطور که در مناظره دیدیم به این اذعان داشتند و موافق بودند که از حمله اسرائیل به ایران حمایت نظامی خواهند کرد. اینکه «رامنی» تمایل به شروع جنگی جدید در خاورمیانه دارد یا «اوباما»، مسالهای است که تشخیص آن غیرممکن است.