محکوم به شکست

دکتر علی‌اصغر خانی:

دوحه در روزهای اخیر میزبان گروه‌های به اصطلاح معارض سوری بود و دولت قطر همه تلاش خود را برای به اتحاد رسیدن این گروه‌ها به کار بست. هرچند که حمد بن خلیفه آل ثانی و نزدیکان وی تلاش می‌کردند به نحوی وانمود کنند که همه گروه‌های مخالف دولت مردمی سوریه در دوحه جمع شده‌اند اما همه ناظران سیاسی به خوبی می‌دانستند که گروه‌های حاضر در قطر همه مخالفان را نمایندگی نمی‌کنند و اساسا فاصله بین این گروه‌ها به قدری زیاد است که حتی نمی‌توان تصور کرد گروه‌های به اصطلاح مخالف دولت سوریه که اکثریت قریب به اتفاق آنها را هم گروه‌های تروریستی تشکیل می‌دهند، بتوانند دور هم جمع شوند. با این حال سران دوحه در نمایش خود تلاش کردند اینگونه وانمود کنند که توانسته‌اند درباره اتحاد این گروه‌ها به اتفاق نظر برسند و گروه‌های مختلف هم بر سر فردی به نام الخطیب به عنوان رهبر ائتلاف ملی معارضان سوریه، اجماع حاصل کرده‌اند. این در حالی است که الخطیب از اساس شخصیتی افراطی تلقی می‌شود و اجماع گروه‌های سوری حول محور وی عملا غیرممکن است. با این حال عربستان و قطر تلاش کردند اجماعی ظاهری را نشان دهند تا حداقل پوششی بر اختلافات بیشمار این گروه‌ها باشد. این در حالی است که میلیاردها دلار بودجه‌ای که از جانب رژیم سعودی و قطر برای تغذیه تسلیحاتی تروریست‌های سوری هزینه شده، عملا راه به جایی نبرده است و تروریست‌ها که از جان مردم سوریه نمی‌گذرند نشان دادند به دلارهای نفتی هم علاقه خاصی دارند و به جای هزینه‌کرد آنها در خرید تسلیحاتی، این مبالغ را به حساب‌های شخصی خود واریز کرده‌اند؛ موضوعی که خشم شدید عربستان و قطر را به دنبال داشته است. ظاهرا تروریست‌های سوری باید این پول را برای خرید سلاح از ترکیه هزینه می‌کردند حال آنکه کمتر از یک چهارم این مبلغ صرف خرید سلاح از آنکارا شده و محل هزینه‌کرد مابقی آن مشخص نیست. به واقع به نظر می‌رسد تروریست‌ها هم ظرف مدت 20 ماهی که از بحران سوریه می‌گذرد دندان عربستان و قطر را به خوبی شمرده‌اند و به این نتیجه رسیده‌اند این کشورها برای سقوط دولت مردمی بشار اسد از هیچ اقدامی مضایقه نمی‌کنند، لذا به بهانه مبارزه تسلیحاتی با دولت بشار اسد به دنبال پر کردن جیب‌های خود از دلارهای نفتی عربستان و قطر هستند. صرف وجود همین نگاه عاملی شده است که موضوع مبارزه مسلحانه برای تروریست‌ها در درجه دوم اهمیت قرار گیرد. افزون بر این جایگاه مردمی بشار اسد هم مزید بر علت شده است تا شکست‌های مکرر را بر سیاست‌های عربستان و قطر وارد كند. همین عوامل نشان می‌دهد اجلاس دوحه از هم اکنون محکوم به شکست است هرچند اتحادیه عرب و شورای همکاری خلیج فارس هم تلاش‌های مذبوحانه خود را برای به رسمیت شناختن این ائتلاف به کار گرفته باشند.