محمود جوادیپور یکی از پایهگذاران نقاشی نوگرای ایران هفته پيش دار فاني را وداع گفت. وی در سال 1299 در محله امیریه به دنیا آمد. جوادیپور ابتدا در دبستان سلطانی و سپس در دبستان علامه تحصیل کرد و در سال 1312 گواهینامه ششم هنرستان صنعتی ایران و آلمان (تهران) را در رشته آهنگری و ماشینسازی دریافت کرد. جوادیپور در سال 1320 به عنوان دانشجو وارد دانشکده هنرهای زیبای تهران شد و در سال 1322 در چاپخانه بانک ملی ایران به عنوان نقاش چاپخانه به صورت نیمهوقت استخدام شد. وی در سال 1328 نخستین نگارخانه خصوصی در ایران را با عنوان «آپادانا» و با همکاری هنرمندان برجستهای چون حسین كاظمی و هوشنگ آجودانی تاسیس کرد و از همان زمان، آثار خود را در نمایشگاههای انفرادی و گروهی متعددی در داخل و خارج از کشور به معرض نمایش گذاشت و در کنار آن سالیان سال در دانشکده هنرهای زیبای تهران، دانشکده هنرهای تزئینی و دیگر مراکز مختلف هنری به تدریس پرداخت. زندهیاد جوادیپور، روز 5 آذرماه در کشور آلمان به دلیل آسیبدیدگی لگن و عوارض ناشی از آمبولی ریه دار فانی را وداع گفت. درگذشت او باعث شد پای صحبت برخی هنرمندان عرصه هنرهای تجسمی بنشینیم و از آنها درباره مهمترین مولفههای اخلاقی و کاری او جویا شویم.
هنرمند بیجایگزین
رضا بانگیز، هنرمند نقاش:
زندهیاد محمود جوادیپور بیتردید یکی از منحصر به فردترین چهرههای حیطه هنرهای تجسمی معاصر ما به شمار میرود و جایگزینی برای او به آن شکل وجود ندارد. جوادیپور هنرمندی وارسته و آراسته بود و نهتنها در زمینه خلق آثار هنری چیرهدست بود که در زمینه اخلاق نیز در بین دیگر هنرمندان عالم تجسمی سرآمد به شمار میرفت. او یکی از هنرمندان پیشگام ایرانی است که در اوایل دوره رنسانس هنر در ایران، توانست قدمهای ماندگاری بردارد و منبع الهام هنرمندان دیگر شود. خاصه در دهه 20 که او صرفنظر از ارائه آثار متعدد به عنوان دانشجو وارد دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران شد و در قالب آکادمیک نیز تحصیلات خود را در حیطه هنرهای تجسمی ادامه داد. سبک کاری جوادیپور را میتوان رئالیسم نو قلمداد کرد. اگرچه با دقت در برخی آثار او میتوان به ردپای سکب اکسپرسیونیسم نیز پی برد. او توانست به مدد این 2 سبک نقاشیهای زیبایی ارائه دهد. او همچنین هنرمندی بود که به تربیت شاگردان متعددی پرداخت و نقش آموزشی بر هنرمندان این حیطه داشت.
معرفت عاشقانه در ساحت هنری
حبیبالله صادقی، هنرمند نقاش و مدیر پیشین موزه هنرهای معاصر تهران:
وقتی صحبت از استاد محمود جوادیپور به میان میآید پیش از هر نکته دیگر میتوان به ویژگیهای اخلاقی او اشاره کرد. از آنجایی که هر هنرمندی باید از بدو ورود به عالم هنر کوشش کند ساحتی برای خود ایجاد کرده و معرفت عاشقانهاش را در قالب این ساحت رشد و پرورش دهد، زندهیاد جوادیپور را میتوان یکی از سردمداران اخلاق در حوزه هنرهای تجسمی دانست. فارغ از این نکته، وی یکی از تاثیرگذارترین و شاخصترین چهرههای هنری در بستر آکادمیک دانشگاه نیز بوده است. چندانکه خود یکی از تحصیلکردههای دانشکده هنرهای زیبای تهران بود و سپس در سالهای متمادی به تدریس در دانشکده هنرهای زیبای تهران نیز پرداخت. جوادیپور همچنین عضو هیات علمی این دانشکده بود و در دپارتمان نقاشی نقشی تاثیرگذار ایفا کرد. البته استادان دیگری نیز در کنار او بودند که به وجهه آموزشی دانشگاههای هنری کمک زیادی کردند اما نقش جوادیپور از دیگر استادان نیز متمایز بوده است. مدیرگروه نقاشی دانشکده هنرهای زیبای تهران، عضو فرهنگستان هنر و... نیز از دیگر سمتهای آموزشی او طی سالهای گذشته تا امروز به شمار میرود. وی از رهگذر فعالیتهای آموزشی در دانشگاههای هنر به تربیت شاگردان زیادی پرداخت و بسیاری از چهرههای مطرح در حوزه هنرهای تجسمی، امروز از شاگردان او بودهاند و مطالبی از درس استاد را بهخاطر دارند. من نیز از آنجایی که یکی از دانشآموختگان دانشکده هنرهای زیبای تهران بودهام، افتخار شاگردی ایشان را داشتم بویژه اینکه او در مقام استادی همواره میکوشید شاگردان خود را از توجه پدرانه و مهربانانه برخوردار کند.
داشتن روحیه جستوجوگری
من خود را فززند علمی و هنری ایشان میدانم و خاطرهای که از او در ذهن دارم این است که همیشه به من میگفت فراموش نکن که هنرمند 2 پالت دارد؛ یکی پالتی که روی آن رنگ را منعکس میکند و دیگری پالتی که پنهان است و آن خلاقیت و ذکاوت هنرمند است و حاصل این 2 پالت باید در نهایت روی بوم از سوی هنرمند تصویر شود. طی سالهای اخیر، کارگاه آموزشی از سوی موسسه فرهنگی- هنری اکو با محوریت مولانا برگزار شد که «راه خورشید» نام داشت. به خاطرم هست او با اشتیاق هرچه تمامتر در این کارگاهها حضور مییافت و نسبت به فعالیت هنرمندان در این کارگاهها اطلاع حاصل میکرد. روحیه جستوجوگری عجیبی داشت که در کمتر هنرمندی دیده بودم و به جرات میتوان گفت همه اتفاقاتی که در حوزه هنرهای تجسمی به وقوع میپیوست را با دقت دنبال میکرد و از همه جریانات هنری روز آگاه بود. فعالیت هنرمندانه او درحیطه چاپ و چاپدستی نیز مانند دیگر فعالیتهای او در گرافیک و نقاشی زبانزد بوده و او را تقریبا میتوان جزو نخستین هنرمندان در زمینه چاپ دانست. بهکارگیری نشانههای ملی از جمله مولفههای این هنرمند در عرصه چاپ به شمار میرود و ظرافت و زیبایی به کار رفته در این آثار را امروز میتوان در اغلب تمبرها، آرمها و بلیتهای ویژه مشاهده کرد. اگر بخواهم به سبک کاری ایشان در زمینه نقاشی اشاره کنم باید بگویم او در ردیف هنرمندان سرآمد در زمینه فیگوراتیو بود و اشراف و چیرهدستی فراوانی در کمپوزیسیون و رنگبندی داشت.
الهام از مینیاتور ایرانی
صادق تبریزی، هنرمند نقاشیخط:
شادروان محمود جوادیپور یکی از استادان من در حیطه هنر به شمار میرود و اگر بخواهم به اجمال درباره کارنامه هنری ایشان صحبت کنم باید از فعالیتهای گرافیکی و درخشان او نام ببرم که در نوع خود بینظیر بوده است. خاصه در دهه 20 که فعالیتهای زیادی در این حیطه انجام داد و توانست به یمن این فعالیتها، آثار شاخصی از خود برجای بگذارد. در عین حال، نقاشیهای او واقعگرا بودهاند. اگرچه در کنار کارهای رئالی که انجام میداده، از اکسپرسیونیسم نیز در کارهای خود بهره میگرفته است و حتی میتوان گفت او در برخی دورههای کاری خود، متاثر از مینیاتورهای ایرانی نیز کار کرده است. حلاوت کلام و منش والا از مهمترین خصیصههای جوادیپور به شمار میرود. به غایت، منزه و پاکیزه بود و همه ویژگیهایی که باید در یک هنرمند مجموع شود در او به چشم میخورد. من یکی از شاگردان استاد جوادیپور در دانشکده هنرهای تزئینی بودهام که از محضر او چیزهای زیادی در آن دوران آموختم. او در کسوت استادی، رفتار شایستهای با شاگردان خود داشت و هیچوقت ندیدم غرور و نخوت بر او غلبه کند. همیشه فروتن بود و نقل تواضع او در بین همه شاگردان و استادان دانشکده به گوش میرسید و همین مساله بود که باعث محبوبیت او در جمع دانشجویان میشد و او را از دیگر هنرمندان همدوره خود متمایز میکرد.
فعالیت توأم در گرافیک و نقاشی
غلامعلی طاهری، هنرمند نقاش:
او یکی از پیشکسوتان هنر نوگرای ایران قلمداد میشود. در واقع درباره استاد محمود جوادیپور باید اینطور گفت که وی یکی از نخستین کسانی بود که نقاشی را به شکل جدی در ایران رواج داد. البته ناگفته نماند، استاد جوادیپور در کنار فعالیت در حوزه نقاشی به هنر گرافیک نیز اشراف داشت و در ردیف پیشگامان این عرصه نیز به شمار میرود. به عنوان مثال بسیاری از آرمهایی که او میکشید امروز باقی مانده و گواه این ادعا به شمار میرود. در حوزه نقاشی نیز گونهگونی و تنوع را مهمترین مولفههای کاری او میدانم. آثار او همواره برگرفته از تجارب فراوان در قالب آبستره یا فیگوراتیو خلق میشد بویژه او یکی از هنرمندانی بود که در زمینه خلق پرتره ید طولایی داشته و از این مسیر پرترههای زیبایی کشیده است.
پایبندی به تواضع و فروتنی
درباره ویژگیهای آموزشی استاد جوادیپور همین بس که او نخستین کسی بود که به تاسیس آموزشگاه هنر در ایران پرداخت. به جرات میتوان گفت وی در هر بخشی از هنرهای تجسمی در ردیف نخستینها قرار داشت. وی هم جزو نخستین شاگردان دانشکده هنرهای زیبای تهران بود و هم از نخستین استادان این دانشکده به شمار میرفت. نکتهای که درباره این هنرمند پیشکسوت باید اشاره کرد، سجایای گرانبهای اخلاقی او است. در واقع تواضع وی فراموش نشدنی است و همه کسانی که او را از دور و نزدیک میشناسند، به خوبی به این مساله واقف هستند که یکی از پررنگترین مولفههای او فروتنی بینهایت بوده است. به طور کلی، هنرمندی بود که تا پایان عمر این اخلاق و منش زیبا را حفظ کرد و همینها از او هنرمندی تمامعیار ساخته است.