محسن غلامي:
دم زدن از قصه‌هاي تازه در سينما كه بتواند ساخت و تكنيكي خلاقانه از فيلمساز را با خود يدك بكشد، جز تك‌آثاري در سبد سينمايي امسال، بدون شك حلقه گمشده آثار در حال اكران است. گويا اين قضيه دامنگير فيلمسازان كاربلدي همچون سامان مقدم هم شده! «يه عاشقانه ساده» اين كارگردان متاسفانه چه در قصه و چه در ساخت نمي‌تواند رگه‌اي از فيلمسازي اثري همچون «كافه ستاره» او را به رخ مخاطب بكشد و سبقه‌اي از اين فيلمساز را هم نشان نمي‌دهد. فيلمنامه با زوم‌كردن بر كاراكتر «علي» (مصطفي زماني) با همراهي نوستالژي دوران كودكي و عشق به «گندم» (مهناز افشار) و سرانجام ورود «كرامت» (احمد مهران‌فر) به اين داستان تلاش كرده اين تلاقي را به سمت نمايي تازه از تم عاشقانه حركت دهد. همين بازنمايي تكراري و ترسيم عشق مثلثي، پايان‌بندي فيلم را لو داده و تلاش كارگردان در رنگ و لعاب دادن به لوكشين‌ها را هم به‌طور طبيعي عقيم گذاشته است. هرچه هست گويا كارگردان به دنبال هنري ساختن است و نه تازگي در مضمون. از همان آغاز نوع جهت‌يابي دوربين، كادر و حتي استفاده از لوكيشن‌ها سوار بر محتوا شده و بيشتر از اينكه در خدمت داستان كوتاه و ميزانس‌هاي فيلم باشد، به حاشيه مي‌رود. طراحي مقوايي صحنه بویژه چهره‌پردازي‌ها با المان‌هاي حاضر در نگاه فيلمساز جور نيست؛ گويا روايت در سالياني كهنه با همان لوازم بازه زماني مي‌گذرد اما ظاهر قضيه بر نگاه حاكم به شهري و امروزي كاراكترها دلالت مي‌كند. اشاره‌اي كوتاه بر گفتارها، البسه، علايق و فرهنگ ثقل بر شخصيت‌هاي اين فيلم هيچكدام سنخيتي با بازه مكاني و زماني فيلمنامه نخواهد داشت. در اين كنش و واكنش فرم با محتوا نمي‌تواند به ذات منطبق بر هم پيش برود. شخصيتي همانند «شاطر امان» متاسفانه برخلاف بازي نسبتا خوب، هيچ نسبتي با شخصيت فردي روستايي و زندگي منتسب به آن نشان نداده، از اين بابت كه ديالوگ‌ها و مونولوگ‌ها بيشتر به فردي امروزي و تحصيلكرده مي‌خورد، گرچه اين ضعف دامن ديگر كاراكترها را هم گرفته است، بنابراين نقش‌ها چندان شباهتي به شخصيت ندارند و رويه‌اي حداكثر تيپيكال گرفته‌اند. بازي‌ها شايد خوب اما وصله معقولي براي نقش تعريف شده نيست. در عين حال روايت كشدار و تاحدودي نخ‌نماي فيلمنامه امير عربي شايد توانسته خود را از فيلمفارسي جدا كند اما عاجز از اين است كه گرهي را در دل خود جاي دهد. پرتاب قصه جزئي شاطر امان به پيرنگ اصلي و درگيري او با عشق مثلثي (بدنه) هرچه در اين فيلم دست و پا زده اما به دليل ضعف در شخصيت‌پردازي، نتوانسته جذابيتي را به حكايت تزريق كرده و پرت مي‌رود. البته موسيقي امير توسلي اتكاي خوبي براي داستان‌پردازي در اين فيلم بوده و همپاي كار، گام برداشته است. كات‌بندي‌ها در نتيجه‌گيري قابل قبول‌اند اما نوع كادربندي در تلاطم و دچار افراط و تفريط مي‌شود. از آنجا كه در ترسيم ميزانسن‌‌ها (مثل تقابل‌هاي بازيگران كه كم هم نيست) چارچوب متعادلي را رعايت كرده اما كلوزآپ‌هاي گاه تكراري و بي‌خود (كه عموما از فضاي بالاي روستا گرفته شده)، انتظار از آن را دچار يأس مي‌كند. محصور كردن لوكشين‌ها به نوعي در بن‌بست رفته و نمي‌تواند در اين ريتم كند (كه بيشتر در نيمه دوم كار خود را نشان مي‌دهد)، عرض اندامي داشته باشد. فيلمساز همينطور كه گاهگداري نيز در تلاش براي تقويت ميزانسن‌‌هاي احساسي برآمده، مي‌توانست اين خصيصه را بيشتر به كار گيرد البته به شرطي كه گره‌ها را بيشتر كرده و عاملي براي خروج از سينماي كليشه‌اي عاشقانه شود. حتي به جاي اين همه ديالوگ‌هاي نچسب، سكوت و پانتوميم هم مي‌توانست جذبه‌اي بهتر به بازي‌ها بدهد اما اين هم فراموش شده است. در نگاه كلي كمتر لطافت خاصي از داستان شاهد هستيم و ظرافت و پيچيدگي خاصي را نمود نداده است. با اين شرايط افكت‌هاي تصويري هم رو به تكرار مي‌روند و نمي‌تواند گوشه تازه‌اي از داستان يكنواخت را به نمايش بكشد جز اينكه موسيقي و صحنه، دلزدگي مخاطب را انعطافي داده باشد. جالب اينكه در انتها برخي نقش‌ها همچون «صفر» (فر‌هاد آئيش) و شاطر امان يكباره و بي‌دليل رها مي‌شوند. كارگردان كه در تلاش براي به سرانجام رساندن عشق مثلثي در طول بازه زماني فيلم بوده اما در فينال فيلم، مبتدي عمل كرده و خيلي ساده كنار كشيدن كرامت از اين 3 ضلع را نتيجه‌بندي مي‌كند. «منطق» داستان گاهی پويايي خود را از دست داده و به هر شكلي تلاش مي‌كند ابتداي قضيه را به انتها و تايم پاياني فيلم برساند اما به چه قيمتي؟ به عنوان مثال دم از غيرت اهالي روستا و تعصب آنان بر عهدهاي قديمي زده شده اما گندم و علي با فرهنگ سنتي و در اين محيط بزرگ شده، بارها به راحتي و بي‌خيال بقيه همديگر را ملاقات مي‌كنند كه هم مي‌تواند در انظار باشد و هم مخفيانه! اما اشكال اساسي فيلم بيش از آنكه متوجه تكنيك باشد، به «فيلمنامه» ضعيف و دور از «فرم» برمي‌گردد كه آدم‌ها، مكان و زمان فيلم را نشناخته و حتي در ژانر عاشقانه نمي‌تواند لقب گيرد. اگرچه با چنين آثاري، همچنان «تم عاشقانه» همانند ژانر وحشت و امثالهم در سينماي ما فقير بوده و هست و جايگاهي ندارد. حداقل انتظار از سامان مقدم در مقام كارگرداني بيشتر از «يه عاشقانه ساده» مي‌رود؛ رو بازي كردن و قصه‌هاي اينگونه در سطح و ظاهر پيش رفتن، نه براي مخاطب دلچسب است و نه مي‌تواند دردي از ژانرهاي گمشده سينما دوا كند. فيلم هرچه هم با زور و تزوير، رنگ و لعاب تصاوير و حتي بازي‌هاي خوب پيش برود اما متكي بر فيلمنامه است آن هم قصه‌اي كه خود را لو ندهد، گره‌افكني كند و با تازگي و دوري از ايستايي و خنثي بودن، بتواند ابتدا تا انتها مخاطب را همراه داشته باشد؛ معياري كه كمتر در «يه عاشقانه ساده»
شاهدش بوديم.