دكتر زهرا طباخی
کار خوبی نیست وقتی قشری از هنرمندان و روشنفکران سر تا پای وقت و حوصله‌شان درگیر جشنواره هنری فجر است یک نفر به اصطلاح «غیر‌هنری» بدون بسم‌الله وارد معرکه شود و زیر آب کل جریان را بزند اما...
میهمان مشهد‌الرضا بودم و اتفاقا از سر بیکاری آخرین ساعات شب را مقابل سیمای ملی می‌گذراندم. به شبکه 4 که رسیدم چهره آشنای سید‌محمد حسینی، سردبیر ماهنامه سینما‌رسانه- به قول اتاق فرمان برنامه اختصاصی جشنواره فجر، «مجری‌کارشناس برنامه»- کنترل بی‌حوصلگی‌ام را به دست گرفت. چند دقیقه‌ای دقیق شدم... مشکل سینمای امروز ما چیست که انقلابی محسوب نمی‌شود؟ درد کجاست؟ بهشتی، مدیر اسبق فارابی با غرور آغاز کرد... مشکل؟! مشکل توهم است آقا! مضمون صحبتش این بود که شما – احتمالا منظورش قاطبه سینما‌نرو‌ها بود و احیانا حزب‌اللهی‌ها- در هپروت یک ایده‌آلی ساخته‌اید و خودتان هم نمی‌دانید چه می‌خواهید! پیش خودم گفتم عجب! این یعنی اعلام رسمی یک جنگ فرهنگی تمام‌عیار! بحث از این هم جری‌تر شد آنجا که با اشاره به کلیپ پخش شده از شهید مظلوم آوینی جناب آقای بهشتی مدعی شد «مرحوم(!) آوینی این اواخر کاملا با ما هماهنگ شده بود و...!» مجری دخالتی بجا کرد و گفت شاید منطقی‌تر باشد به جای دیگران، آوینی را از نوشته‌هایش بشناسیم... بهتر نیست؟ بهشتی گفت: اهه! البته که بهتر نیست... ما همدوره‌اش هستیم و اینجا حاضریم! حالا چون به عنوان «انقلابی‌های آن دوره» چیزی ننوشته‌ایم نباید حرف بزنیم؟!
خلاصه! کار به اینجا رسید که بر فرض «مرحوم آوینی» با ما مخالف بوده... که چی؟! او یک نظری داشته و ما هم یک نظری! حالا همه باید چون آوینی معتقد به این نظر بوده آن طور عمل کنند؟!
اوضاع اینقدر مزخرف شد که باقی بحث را نمی‌نویسم همین بس که آخر این خط خطرناک طلبکار‌مآبانه به آنجا رسید که میهمان از مجری پرسید «معلوم نکردید آسیب جشنواره فجر و سینما کجاست!» ما که مثل همه آن 74 میلیونی که با سینما فعلا تا روز قیامت کبرای فرهنگی قهر کرده‌اند تریبونی نیافتیم تا آسیب‌های سینمای امروز کشورمان را برشماریم اما بد نیست گاهی هم که یکی مثل این آقای حسینی تصمیم می‌گیرد یک سوالکی نرم‌نرمک و با ادبیات لین از مسؤولی با سابقه قریب به 2 دهه تکیه زدن بر کرسی مدیریت بخش مهمی از سینما بپرسد کمی از موضع طلبکاری کوتاه بیاییم! بالاخره شما یک نظری دارید و «شهید آوینی» هم یک نظری! چرا همیشه آوینی‌ها و هم‌مسلک‌هایش باید ساکت شوند و در میانه شبیخون فرهنگی کتاب بنویسند تا شما فرصت مبسوط مدیریت بر فرهنگ بیابید؟!
این مدیریت همیشه طلبکار فرهنگی کشور ما به اندازه‌ای غره به خود است که گاهی انسان تصور می‌کند چقدر مردم ایران هوس‌باز و دمدمی‌مزاج شده‌اند که خواستار «سیاستگذاری فرهنگی» در عرصه سینمای قریب به 110 درصد دولتی هستند! وقتی صحبت از سیاستگذاری می‌شود یک میهمان برنامه خود را به آن راه می‌زند گویی هرگز خللی در عرصه فرهنگ این کشور نبوده است و دیگری صحبت از «بد بودن و زشتی» حضور دولت در عرصه هدایت فرهنگی سینما با پیش کشیدن زشتی رفتار «فاشیستی حزب توده» می‌کند. انگار هالیوود متعلق به دوران پارینه سنگی است و «جدایی نادر از سیمین» ما به جهت افکت‌های مافوق هنری‌اش شایسته دریافت اسکار و برگزیده شدن در قریب به 100 جشنواره معتبر جهانی شناخته شده است! یا مثلا «یک خانواده محترم» به خاطر «هنر‌شناسی» اماراتی‌ها مورد تقدیر جشنواره کذا و کذا واقع شده است، مثل «گ-ف» که ناگهان به اندازه‌ای در هنر بازیگری رشد یافت که شایستگی شنا در اقیانوس تختخواب دو‌نفره(!) هالیوود را یافت! درپیت‌اندیشی هم حدی دارد! گاهی یک مزخرفاتی را به اسم تحلیل به ملت ناراضی تحویل می‌دهند که انسان چهارشاخ می‌ماند هدف از یادگاری نوشتن روی این دیوار بی‌فکری چیست اصلا! بویژه آنجا که مدعی می‌شوند «جشنواره فجر انقلاب اسلامی» را مادرش زایید تا هنری‌ها و سینمایی‌ها سالی یکبار دور هم جمع شوند و به کارهای یکدیگر نمره بدهند آن هم در یک مسابقه درون‌گروهی!
یعنی اصلا «سهم ملت» در این جشنواره زبانم لال «ملی» یکی چیزی است در حد چک برگشتی! همین قدر هم که وصول شده باید کلاهمان را 7 آسمان بیندازیم بالا! بنا بود در جشنواره بی‌مدیریتی حالا فجر انقلاب یا ذبح انقلاب یا هر چیز دیگر انقلاب صادر نشود که الحمدلله با مدیریت عالی فرهنگی در طول سالیان، به این مهم دست یافتیم. احیانا این میان اگر «پیام‌های پرت و پلا» مثل دروغگو بودن قاطبه مردم ایران، فقر مدل آفریقایی ملت یا مثلا سبک زندگی بی‌ناموسی 90 درصد به بالای مردم هم صادر شد موردی ندارد! اینجا صحبت از مدیریت کلان فرهنگی است که «وزیرش» پناهنده انگلیس است و شکر خدا کسی هم احساس شرمندگی از این بابت نمی‌کند! بروید خدا را شکر کنید «مفتون‌ها» در فتنه اسرائیلی- آمریکایی 88 فتانه نشدند و‌گرنه که الان به جای «جشنواره فجر انقلاب اسلامی» مفتخر به برگزاری نخستین دوره «ایران آیدول» یا مثلا «راک فارسی» بودیم و امروز روز دیگر بی‌شک «فارس‌ها با استعداد هم شده بودند»! مدیریت فرهنگی که معتقد به کار فرهنگی و اصولا «اعمال مدیریت» در حوزه فرهنگ نباشد نتیجه‌اش می‌شود «همکاری داوطلبانه» بخشی از زیر‌مجموعه فرهنگ و هنر این مملکت با نام « دوستان بی‌بی‌سی فارسی»! بنگاه جاسوسی شناخته شده با تابلوی 60 متری گل‌درشت! شاهدش می‌شود پرس و جوی «مهدی هاشمی» از وزیر ارشاد بابت دستگیری نوچه‌های رسانه‌ای‌اش در بازتاب و بهار و اعتماد! آنکه برای خدا فیلم می‌سازد و بازی می‌کند و بازی می‌گیرد شانس بیاورد «مدیریت ارزشی» سنگ مقابل پایش نیفکند تا بعد از یک عمر افتخار سراغ درپیت‌سازی نرود! این‌طور می‌شود که نه فیلم‌های ارزشی جشنواره‌های ما حاصل زحمات مدیران است و نه فیلم‌های ضد‌ارزشی‌مان حاصل دسترنج ذهن دست‌کم یک مشت روشنفکر ضد‌دین و ضد‌اخلاق وطنی! فیلمنامه‌های بی‌ناموسی امروز و بی‌اخلاقی‌های آنچنانی بروز‌یافته در قشر فرهنگی حاصل مدیریت بی‌نظیر «غربی‌های کاربلد» است که خاموش‌فکران بی‌هنر ایرانی بابت خوش‌رقصی‌های‌شان از این ورطه گل‌آلود سیمرغ فجر ایرانی و خرس طلایی برلینی و نخل طلای کن دریافت می‌کنند. حکایت گربه‌رقصانی در شب‌های سفارت دردی است که با بگیر و ببند نمی‌توان درمان کرد چرا که این «گنده‌دماغ‌های بی‌هنر امروزی» حاصل هندوانه‌های اهدایی دیروز سیستم بیمار خودمان هستند. 70 سال دیگر هم که بگذرد استاد فلانی و بهمانی روی این سن با دندان «دست عسل نشان» مدیران وطنی را گاز می‌گیرند و با دست سیمرغ‌های وطنی حاصل 30 سال خدمت به لژیون را درو می‌کنند! این تیپ جشنواره‌ها سال‌هاست ملت را به وجد نمی‌آورد... «ملی» به جشنواره‌ای می‌گویند که دست‌کم 20 میلیون بیننده داشته باشد... با 500 هزار نفر دل همان مدیرانی شاد می‌شود که از مدیریت «آمار و ارقام ملی‌اش» را هم نیاموخته‌اند! جشنواره ملی فجر انقلاب اسلامی هر وقت جلسه آسیب‌شناسی برگزار کرد تا دریابد چرا امروز ارتباطش با «انقلاب اسلامی» در کوچه‌های «فشن نیویورکی» گم شده است و پیشوند «ملی‌اش» کجا مانده ارزش جشن گرفتن خواهد یافت. تا آن روز می‌جنگیم و به فضل خدا روزی در تنگه مرصاد حق سید‌شهیدان اهل قلم را در عرصه فرهنگ از بی‌هنران خواهیم ستاند.