در تقاطع خیابان اردیبهشت و خیابان آذربایجان در منطقه 11 شهرداری تهران، آپارتمانی قرار دارد که به گفته ساکنانش هر آن ممکن است بر سرشان آوار شود. آپارتمان شماره 174 ساختمانی است با عمر تقریبی بیش از 70 سال که زیرزمین آن به وسیله یکی از مالکان گودبرداری شده است و لحظه به لحظه به سمت
«فاجعه شدن» پیش می‌رود.
یک اضطراب آپارتمانی
وقتی که وارد آپارتمان می‌شوم نمی‌توانم در را پشت سرم ببندم. اهالی ساختمان می‌گویند همه درها تاب برداشته و بسته نمی‌شود. در را نیمه بسته رها می‌کنم و همراه مردان و زنان ناآرام این خانه از پله‌ها بالا می‌روم، صدای کلنگ می‌آید. صدایی که مثل کارد روی استخوان‌ها کشیده می‌شود و ته دل آدم را خالی می‌کند. پیرزنی که روبه‌رویم نشسته می‌گوید: می‌بینی پسرجان! یک ساله که کارشان همین است. شبانه‌روز دارند زیر این خانه را می‌کنند و خالی می‌کنند. آدم‌هایی که دورم جمع شده‌اند چند روزی است که از من برای تهیه این گزارش دعوت کرده‌اند. می‌گویند به هر جایی که باید رفته‌ایم، شکایت کرده‌ایم اما صدایمان به هیچ جا نرسیده، برای همین دست به دامن شما شدیم. پیرمردی که در واحد مسکونی‌اش با اهالی این ساختمان میزبانم شده، رجب لاکساری است که با حالت نزاری می‌گوید: 2 سال پیش مالک طبقه همکف شروع به کندن زیرزمین کرد با این بهانه که می‌خواهد چاه‌های فاضلابش را بازسازی کند، اما نمی‌دانیم این چه چاهی بود که ساختش تا به حال ادامه یافته است! همسر مسعود نمینی، یکی دیگر از مالکان ساختمان، اصل جریان را این طور برایم شرح می‌دهد: «مالک طبقه همکف از 2 سال پیش اقدام به گودبرداری کامل زیر ساختمان به وسعت 230 متر مربع و به عمق 3 مترمربع در کل زیر بنای ساختمان کرده تا زیرزمین را به حیاط وصل کند. ابتدا بهانه، حفر چاه بود اما کم‌کم فهمیدیم که قصد دیگری در کار است». آهی می‌کشد و ادامه می‌دهد: «اولا اینکه حیاط مشاع است و حق انجام این کار را ندارد در ثانی این کار بدون رعایت اصول ایمنی، بدون مهندس ناظر و بدون هیچ مجوز قانونی از سازمان‌های مربوط انجام شده که وضع ساختمان را برای ما هر روز خطرناک‌تر از دیروز می‌کند».
شکایت‌های بی‌نتیجه
التهاب آدم‌هایی که دور و برم هستند با صدای کلنگ‌ها و خاک نرمی که از لای ترک کنار دیوارها می‌ریزد بیشتر و بیشتر می‌شود. همه‌شان با هم حرف می‌زنند و من به سختی سعی می‌کنم خط اصلی جریان را کشف کنم. از آنها می‌پرسم که چرا با توجه به این همه مشکل تا به حال اعتراض یا شکایتی به مراجع قانونی نکرده‌اند. یکی دیگر از همسایه‌ها می‌گوید: «به شهرداری منطقه، به دادسرای ناحیه 7، به دادسرای منیریه و خیلی جاهای دیگر شکایت کرده‌ایم، این هم مدارکش!» و کلی کاغذ جلوی چشمم روی میز قرار می‌گیرد. نامه‌هایی از محاکم قضایی، شورای حل اختلاف و حتی شهرداری. در همه این کاغذها یک چیز مشترک است: «خاکبرداری و گود کردن زمین هر چه سریع‌تر باید متوقف شود» اما نتیجه‌ای که اهالی این ساختمان در این چند ماه دوندگی گرفته‌اند چه بوده؟
نمینی می‌گوید: «هیچ! تا به حال هیچ نتیجه‌ای نگرفته‌ایم، به کمیسیون ماده 100 شکایت می‌کنیم و حکم می‌گیریم، این آقا هم تا آخرین روز مهلت قانونی صبر و بعد اعتراض می‌کند و همه چیز دوباره باید از نو شروع شود. حتی از طرف شهرداری ناحیه 1 منطقه هم آمدند، آن موقع ما حکم پرکردن زیرزمین را گرفته بودیم. کارگرهای شهرداری زیر زمین را پر کردند اما مالک طبقه همکف از شهرداری هم شکایت کرد و حکم منع ورود نیروهای شهرداری را هم از دادگاه گرفت». پس از بازدید داخل خانه‌ها از من می‌خواهند که از روی بالکن نگاهی هم به حیاط بیندازم. در واقع آنچه پیش روی من است به حیاط شباهتی ندارد، بیشتر به محوطه مخروبه‌ای می‌ماند که بخشی از آن به عمق نامعلومی کنده شده و بخش دیگرش از خاک انباشته شده است. سکنه ساختمان می‌گویند که تا به حال 45 کامیون خاک از این خانه بیرون رفته است و این به نظر غیرکارشناسانه من یعنی کل خاک زیر ساختمان آن هم به ارتفاع 5 متر! پی ساختمان از بین رفته است، این را فقط با نشستن روی فرش اتاق‌های این خانه می‌شود فهمید وقتی که کلنگ‌ها و تیشه‌ها کار خودشان را می‌کنند و زمین و آسمان گویی می‌لرزند. مالک طبقه همکف حتی آنقدر پا را از گلیم خودش فراتر نهاده که به گفته اهالی ساختمان «همه دیوارهای حمال را برداشته‌اند تا برای سقف زیرزمین تازه تاسیس، تیرآهن بکارند...»
خاطره یک اتحاد آپارتمانی
یکی دیگر از اهالی ساختمان درباره خارج کردن خاک‌های جمع‌آوری شده در حیاط می‌گوید: «این خاکی که توی حیاط تلنبار شده در مقابل خاکی که از این خانه خارج شده است هیچ است. شب اولی که قصد خارج کردن خاک‌ها را داشت به هر جایی که می‌شد زنگ زدیم اما از دست هیچ کس کاری بر نیامد، خلاصه آن شب با همکاری نیروی انتظامی نگذاشتند مالک طبقه همکف به هدف خودش برسد اما در نهایت او کار خودش را در شب‌های بعد انجام داد».
برایم جالب است که چه طور یک نفر به خودش اجازه می‌دهد جان 23 نفر را به خطر بیندازد آن هم در شرایطی که همه تهرانی‌ها هنوز از جریان ناگوار سعادت‌آباد روحشان آزرده است. برایم جالب است که این جماعت 23 نفره تا به حال نتوانسته‌اند با یک نفر کنار بیایند و هر طور که شده جریان را حل و فصل کنند. پرویزیان، مالک واحد دوم شرقی این طور توضیح می‌دهد: «بارها خواستیم جلویش را بگیریم، اما متاسفانه این آقا خیلی بد برخورد می‌کند و همه ما را به باد فحش و ناسزا می‌گیرد. ما هم آبرو داریم و اجازه نمی‌دهیم جلوی بچه‌ها حرف زشتی گفته شود». راست می‌گویند، بیشتر بازنشسته‌اند و آبرودار. بازنشسته‌هایی با حقوقی کمتر از 250 هزار تومان. پس لابد به همین خاطر است که حکم تخلیه‌ای که شهرداری به خاطر ناامن بودن ساختمان صادر کرده را پشت گوش انداخته و به مهم‌ترین سرمایه زندگی‌شان یعنی «خانه» چسبیده‌اند.
تخلفات انجام شده
یکی از نامه‌هایی که آنها در اختیارم قرار می‌دهند نظریه کارشناس رسمی قوه قضائیه است که پس از بازدید از ساختمان درباره تخلفات مالک طبقه همکف این موارد را آورده:
1- افزایش سطح زیر بنای انباری جنوب غربی حیاط
2- قطع چهار اصله درخت قدیمی موجود در حیاط
3- مسقف کردن نزدیک به نیمی از سطح حیاط که مشاع است
4- دپو کردن حجم بسیاری خاک و نخاله ساختمانی در حیاط مشاع به مدت یک سال
5- جلوگیری از ورود مالکان طبقات دیگر به حیاط مشاع
6- خاکبرداری کف مغازه‌ها و اتاق‌های مجاور
7- خاکبرداری کل کف ساختمان به عمق تقریبی
2 و نیم متر که روی پی ریخته شده بود. این عمل موجب کاهش وزن بار مرده ساختمان در بحث کنترل واژگونی ساختمان می‌شود.
کابوس‌های شبانه
آنها بشدت ترسیده‌اند اما بیشتر از ترس، این مشکلات و گره‌های پیچ در پیچ قانونی است که اضطرابشان را زیادتر کرده. می‌خواهند سقفی بالای سرشان باشد که مثل همه خانه‌های دیگر، امن و آرامش بخش بوده و تامین‌شان کند اما در عوض هر روز با صدای کلنگ‌ها از خواب بیدار می‌شوند و با صدای کلنگ‌ها چشم‌هایشان را روی هم می‌گذارند و چه کابوسی است این خواب که هر روزش برای آنها تعبیر آوار است و ویرانی. وقتی برای خداحافظی دم در می‌رسیم می‌گویند که این کار- منظورشان تهیه گزارش است- را برای خراب کردن مسؤول یا نهادی انجام ندهم بلکه برای دلخوشی آنها باشد! بهشان قول می‌دهم و از پیششان می‌آیم اما ترس و وحشت از فروریختن این ساختمان از آن زمان با من است و نگرانی تکرار دوباره یک حادثه اسفبار دست از سرم بر نمی‌دارد. تکرارحادثه سعادت آباد
در تقاطع خیابان اردیبهشت و خیابان آذربایجان در منطقه 11 شهرداری تهران، آپارتمانی قرار دارد که به گفته ساکنانش هر آن ممکن است بر سرشان آوار شود. آپارتمان شماره 174 ساختمانی است با عمر تقریبی بیش از 70 سال که زیرزمین آن به وسیله یکی از مالکان گودبرداری شده است و لحظه به لحظه به سمت
«فاجعه شدن» پیش می‌رود.
یک اضطراب آپارتمانی
وقتی که وارد آپارتمان می‌شوم نمی‌توانم در را پشت سرم ببندم. اهالی ساختمان می‌گویند همه درها تاب برداشته و بسته نمی‌شود. در را نیمه بسته رها می‌کنم و همراه مردان و زنان ناآرام این خانه از پله‌ها بالا می‌روم، صدای کلنگ می‌آید. صدایی که مثل کارد روی استخوان‌ها کشیده می‌شود و ته دل آدم را خالی می‌کند. پیرزنی که روبه‌رویم نشسته می‌گوید: می‌بینی پسرجان! یک ساله که کارشان همین است. شبانه‌روز دارند زیر این خانه را می‌کنند و خالی می‌کنند. آدم‌هایی که دورم جمع شده‌اند چند روزی است که از من برای تهیه این گزارش دعوت کرده‌اند. می‌گویند به هر جایی که باید رفته‌ایم، شکایت کرده‌ایم اما صدایمان به هیچ جا نرسیده، برای همین دست به دامن شما شدیم. پیرمردی که در واحد مسکونی‌اش با اهالی این ساختمان میزبانم شده، رجب لاکساری است که با حالت نزاری می‌گوید: 2 سال پیش مالک طبقه همکف شروع به کندن زیرزمین کرد با این بهانه که می‌خواهد چاه‌های فاضلابش را بازسازی کند، اما نمی‌دانیم این چه چاهی بود که ساختش تا به حال ادامه یافته است! همسر مسعود نمینی، یکی دیگر از مالکان ساختمان، اصل جریان را این طور برایم شرح می‌دهد: «مالک طبقه همکف از 2 سال پیش اقدام به گودبرداری کامل زیر ساختمان به وسعت 230 متر مربع و به عمق 3 مترمربع در کل زیر بنای ساختمان کرده تا زیرزمین را به حیاط وصل کند. ابتدا بهانه، حفر چاه بود اما کم‌کم فهمیدیم که قصد دیگری در کار است». آهی می‌کشد و ادامه می‌دهد: «اولا اینکه حیاط مشاع است و حق انجام این کار را ندارد در ثانی این کار بدون رعایت اصول ایمنی، بدون مهندس ناظر و بدون هیچ مجوز قانونی از سازمان‌های مربوط انجام شده که وضع ساختمان را برای ما هر روز خطرناک‌تر از دیروز می‌کند».
شکایت‌های بی‌نتیجه
التهاب آدم‌هایی که دور و برم هستند با صدای کلنگ‌ها و خاک نرمی که از لای ترک کنار دیوارها می‌ریزد بیشتر و بیشتر می‌شود. همه‌شان با هم حرف می‌زنند و من به سختی سعی می‌کنم خط اصلی جریان را کشف کنم. از آنها می‌پرسم که چرا با توجه به این همه مشکل تا به حال اعتراض یا شکایتی به مراجع قانونی نکرده‌اند. یکی دیگر از همسایه‌ها می‌گوید: «به شهرداری منطقه، به دادسرای ناحیه 7، به دادسرای منیریه و خیلی جاهای دیگر شکایت کرده‌ایم، این هم مدارکش!» و کلی کاغذ جلوی چشمم روی میز قرار می‌گیرد. نامه‌هایی از محاکم قضایی، شورای حل اختلاف و حتی شهرداری. در همه این کاغذها یک چیز مشترک است: «خاکبرداری و گود کردن زمین هر چه سریع‌تر باید متوقف شود» اما نتیجه‌ای که اهالی این ساختمان در این چند ماه دوندگی گرفته‌اند چه بوده؟
نمینی می‌گوید: «هیچ! تا به حال هیچ نتیجه‌ای نگرفته‌ایم، به کمیسیون ماده 100 شکایت می‌کنیم و حکم می‌گیریم، این آقا هم تا آخرین روز مهلت قانونی صبر و بعد اعتراض می‌کند و همه چیز دوباره باید از نو شروع شود. حتی از طرف شهرداری ناحیه 1 منطقه هم آمدند، آن موقع ما حکم پرکردن زیرزمین را گرفته بودیم. کارگرهای شهرداری زیر زمین را پر کردند اما مالک طبقه همکف از شهرداری هم شکایت کرد و حکم منع ورود نیروهای شهرداری را هم از دادگاه گرفت». پس از بازدید داخل خانه‌ها از من می‌خواهند که از روی بالکن نگاهی هم به حیاط بیندازم. در واقع آنچه پیش روی من است به حیاط شباهتی ندارد، بیشتر به محوطه مخروبه‌ای می‌ماند که بخشی از آن به عمق نامعلومی کنده شده و بخش دیگرش از خاک انباشته شده است. سکنه ساختمان می‌گویند که تا به حال 45 کامیون خاک از این خانه بیرون رفته است و این به نظر غیرکارشناسانه من یعنی کل خاک زیر ساختمان آن هم به ارتفاع 5 متر! پی ساختمان از بین رفته است، این را فقط با نشستن روی فرش اتاق‌های این خانه می‌شود فهمید وقتی که کلنگ‌ها و تیشه‌ها کار خودشان را می‌کنند و زمین و آسمان گویی می‌لرزند. مالک طبقه همکف حتی آنقدر پا را از گلیم خودش فراتر نهاده که به گفته اهالی ساختمان «همه دیوارهای حمال را برداشته‌اند تا برای سقف زیرزمین تازه تاسیس، تیرآهن بکارند...»
خاطره یک اتحاد آپارتمانی
یکی دیگر از اهالی ساختمان درباره خارج کردن خاک‌های جمع‌آوری شده در حیاط می‌گوید: «این خاکی که توی حیاط تلنبار شده در مقابل خاکی که از این خانه خارج شده است هیچ است. شب اولی که قصد خارج کردن خاک‌ها را داشت به هر جایی که می‌شد زنگ زدیم اما از دست هیچ کس کاری بر نیامد، خلاصه آن شب با همکاری نیروی انتظامی نگذاشتند مالک طبقه همکف به هدف خودش برسد اما در نهایت او کار خودش را در شب‌های بعد انجام داد».
برایم جالب است که چه طور یک نفر به خودش اجازه می‌دهد جان 23 نفر را به خطر بیندازد آن هم در شرایطی که همه تهرانی‌ها هنوز از جریان ناگوار سعادت‌آباد روحشان آزرده است. برایم جالب است که این جماعت 23 نفره تا به حال نتوانسته‌اند با یک نفر کنار بیایند و هر طور که شده جریان را حل و فصل کنند. پرویزیان، مالک واحد دوم شرقی این طور توضیح می‌دهد: «بارها خواستیم جلویش را بگیریم، اما متاسفانه این آقا خیلی بد برخورد می‌کند و همه ما را به باد فحش و ناسزا می‌گیرد. ما هم آبرو داریم و اجازه نمی‌دهیم جلوی بچه‌ها حرف زشتی گفته شود». راست می‌گویند، بیشتر بازنشسته‌اند و آبرودار. بازنشسته‌هایی با حقوقی کمتر از 250 هزار تومان. پس لابد به همین خاطر است که حکم تخلیه‌ای که شهرداری به خاطر ناامن بودن ساختمان صادر کرده را پشت گوش انداخته و به مهم‌ترین سرمایه زندگی‌شان یعنی «خانه» چسبیده‌اند.
تخلفات انجام شده
یکی از نامه‌هایی که آنها در اختیارم قرار می‌دهند نظریه کارشناس رسمی قوه قضائیه است که پس از بازدید از ساختمان درباره تخلفات مالک طبقه همکف این موارد را آورده:
1- افزایش سطح زیر بنای انباری جنوب غربی حیاط
2- قطع چهار اصله درخت قدیمی موجود در حیاط
3- مسقف کردن نزدیک به نیمی از سطح حیاط که مشاع است
4- دپو کردن حجم بسیاری خاک و نخاله ساختمانی در حیاط مشاع به مدت یک سال
5- جلوگیری از ورود مالکان طبقات دیگر به حیاط مشاع
6- خاکبرداری کف مغازه‌ها و اتاق‌های مجاور
7- خاکبرداری کل کف ساختمان به عمق تقریبی
2 و نیم متر که روی پی ریخته شده بود. این عمل موجب کاهش وزن بار مرده ساختمان در بحث کنترل واژگونی ساختمان می‌شود.
کابوس‌های شبانه
آنها بشدت ترسیده‌اند اما بیشتر از ترس، این مشکلات و گره‌های پیچ در پیچ قانونی است که اضطرابشان را زیادتر کرده. می‌خواهند سقفی بالای سرشان باشد که مثل همه خانه‌های دیگر، امن و آرامش بخش بوده و تامین‌شان کند اما در عوض هر روز با صدای کلنگ‌ها از خواب بیدار می‌شوند و با صدای کلنگ‌ها چشم‌هایشان را روی هم می‌گذارند و چه کابوسی است این خواب که هر روزش برای آنها تعبیر آوار است و ویرانی. وقتی برای خداحافظی دم در می‌رسیم می‌گویند که این کار- منظورشان تهیه گزارش است- را برای خراب کردن مسؤول یا نهادی انجام ندهم بلکه برای دلخوشی آنها باشد! بهشان قول می‌دهم و از پیششان می‌آیم اما ترس و وحشت از فروریختن این ساختمان از آن زمان با من است و نگرانی تکرار دوباره یک حادثه اسفبار دست از سرم بر نمی‌دارد. ارسال نظر
پربیننده