محسن جندقی
کندذهنترین افراد هم وقتی همه مملکت تحتالشعاع نامگذاری سالانه قرار میگیرد، متوجه نکتهای میشود که فهمش آنقدرها هم سخت نیست. «نوآوری و شکوفایی»، «اصلاح الگوی مصرف»، «همت مضاعف، کار مضاعف»، «جهاد اقتصادی» و «تولید ملی، حمایت از کار و سرمایه ایرانی» فقط نامگذاری نبود بلکه فرصتی مغتنم برای مسؤولان بود که با محور قرار دادن آن، میتوانستند به اهدافی که خود در شعارها و حرفهایشان همواره تاکید میکردند برسند اما در کمال تعجب شاهد بودیم مسؤولان نه تنها از این فرصت استفاده نکردند بلکه با ایجاد حاشیه و بزرگکردن مسائل کوچک، اصل را به فرع تبدیل کردند. رهبر حكيم انقلاب اسلامي در بيانات نوروز در سال 1373 بر «صرفهجویی»، در سال 1374 بر «وجدان کاری و انضباط اقتصادی»، در سال 1375 بر «ضرورت پرهیز از اسراف و حفظ ثروت و منابع عمومی کشور» و در سال 1377 بر «صرفهجویی و پرهیز از اسراف، قناعت و پایداری بر مواضع اسلامی و انقلابی» تاکید فرمودند. متاسفانه در آن سالها و سالهای پس از آن، اقتصاد، کم اهمیتترین سالهای خود را گذراند و سیاست دغدغه مسؤولان شده بود. سیاست پررنگتر از اقتصاد گویا به دولت نهم و دهم هم سرایت کرد. دولت نهم البته طرحهای بزرگ اقتصادی را آغاز کرد و هیچکس نمیتواند منکر آن شود. سهمیهبندی بنزین، انجام سفرهای استانی و تصویب مصوبههای اقتصادی و عمرانی استانها، مطالعه برای هدفمندی یارانهها و جراحی بزرگ اقتصاد موجب شد یک حرکت عظیم برای آبادانی کشور آغاز شود و همین امر موجب شد بسیاری از مردم برای رای مجدد دادن به کسی که حالا رئیس دولت بود شک نکنند اما عملکرد مسؤولان در چند سال اخیر به طرز باورنکردنیای خلاف جهت اقتصادی بوده است. از سال 1387 تاکنون، عناوین اقتصادی برای نامگذاری سالها در نظر گرفته شد اما کمترین توجه به این مقوله صورت گرفت. «وطنامروز» پس از انتخابات ریاستجمهوری و نشستن غبار نفاق و فتنه، بارها و بارها مساله اقتصاد را مطرح کرد و به مسؤولان هشدار داد اقتصاد ایران و معیشت مردم را فدای مسائل حاشیهای نکنید. همچنین رهبر انقلاب و دلسوزان، بارها و بارها به این نکته اشاره کردند که اقتصاد باید محور اصلی برنامهریزیهای کشور باشد اما مسؤولان که لج و لجبازی را سرلوحه کار خود قرار دادند و پای لجاجت را هر روز محکمتر از دیروز بر زمین میکوفتند توجهی به هشدارها نکردند. در سالی که تحریمهای اقتصادی آغاز شد و دشمن قرارگاه جنگ اقتصادی خود را فعال کرده بود مسؤولان به جای برنامهریزی برای پاتک اقتصادی زدن، همدیگر را زدند! همین چندماه پیش بود که نامهنگاریهای بیسابقه روسای قوا علیه یکدیگر، دشمنان را هم متعجب کرد و شخص اول مملکت را مجبور کرد در آبانماه در دیدار دانشآموزان هشداری جدی به مسؤولان بدهند و بگویند: «اختلاف بين مسؤولان، نبايد به مچگيري منتهي شود. از امروز تا روز انتخابات هرکسي که بخواهد اختلافها را به ميان مردم بکشاند و از احساسات آنها در جهت اختلافات استفاده کند، قطعا به کشور خيانت کرده است.» جالب اینکه روسای قوا نیز در نامهای به رهبری اعلام کردند این هشدارها را جدی میگیرند و نگرفتند! رئیس قوه مقننه در نامه آبانماه به رهبری نوشته بود: اينجانب به نمايندگي از هيات رئيسه و نمايندگان محترم ملت تمامي تلاش خود را با عنايت به اندرزهاي مشفقانه جنابعالي در انجام وظايف مجلس، جهت تحقق مصالح ملت بخصوص در جهت رونق توليد ملي و کنترل تورم و افزايش اشتغال به کار خواهم بست تا دشمنان ستمپيشه و استکباري و ماجراجوي ملت متوجه اراده محکم ملي و دستان به هم تنيده دوستداران انقلاب اسلامي گردند.
رئیس قوه قضائیه نیز در نامهای نوشته بود: پيام وحدتبخش آن عزيز به مسؤولان و سران 3 قوه که نشأت گرفته از سرچشمه زلال ولايت است، با جان و دل دريافت شد.
رئیس قوه مجریه هم در نامه آبانماه خود نوشته بود: دولت ضمن استقبال کامل از اين تذکر به موقع مانند هميشه تمام هم خود را مصروف خدمتگزاري بيمنت و پافشاري بر اصول و ارزشهاي انقلاب و صيانت از حقوق اساسي ملت خواهد کرد و به دليل مسؤوليتهاي سنگين خود از بگومگوها يا اصطکاکات داخلي استقبال نخواهد نمود.
هنوز چندماه از این نامهنگاریها که هماکنون سادهانگارانه به نظر میرسد نگذشته که باز هم شاهد در پیش گرفتن همان رویه قبلی از سوي مسؤولان هستیم. آقایان! میدانید معیشت مردم به خطر افتاده است و قاطبه مردم امنیت اقتصادی را حس نمیکنند؟ میدانید تولیدات صنعتی و کشاورزی ما در چه وضعی قرار دارد؟ میدانید افزایش احمقانه نرخ دلار هنوز دستمایه تمسخر آن طرف آبیهاست؟ میدانید با پدیده فرار سرمایهها مواجه هستیم و سرمایهگذاری در حوزههایی مثل ارز و طلا و خودرو که به اقتصاد ضربه میزند افزایش پیدا کرده است؟ میدانید هنوز فکری برای تحریم برخی کالاهای اساسی و داروها نشده است؟ میدانید همین چند روز پیش سیاستهای کلی تولید ملی، حمایت از کار و سرمایه ایرانی توسط رهبری ابلاغ شده است؟ میدانید در این ابلاغیه به نکات زیر اشاره شده است؟
- بالا بردن قدرت رقابت و افزایش بهرهوری عوامل تولید با اصلاح و بازسازی ساختار تولید ملی، کاهش هزینهها و بهبود کیفیت تولید، اتخاذ انواع تدابیر تشویقی و تنبیهی و بهینهسازی تعامل عوامل تولید
- هدایت و تقویت تحقیق و توسعه و نوآوریها و زیربناهای آنها و بهرهگیری از آنها، با هدف ارتقاي کیفی و افزایش کمی تولید ملی، بالا بردن درجه ساخت داخل تا محصول نهایی، حمایت از تجاریسازی فناوری محصول و بهرهگیری از جذب و انتقال دانش فنی و فناوریهای روز و ایجاد نظام ملی نوآوری
- حمایت از تولید محصولات با ماهیت راهبردی مورد نیاز مصارف عمومی یا بخش تولید کشور
- تکمیل زنجیره تولید از مواد خام تا محصولات نهایی با رعایت اصل رقابت پذیری و فاصله گرفتن از خامفروشی در بازه زمانی معین
- حمایت از تولید محصولاتی که عرضه رقابتی آنها با خالص ارزآوری مثبت یا خالص ارزبری منفی همراه باشد.
- مدیریت منابع ارزی با تاکید بر تامین نیازهای تولید ملی و کارآفرینی و ثبات ارزش پول ملی
- بهبود فضای کسب و کار با هدف افزایش تولید ملی و اصلاح زمینههای فرهنگی، قانونی، اجرایی و اداری
- افزایش سهم بخشهای تعاونی و خصوصی در تولید ملی از طریق تقویت انگیزه و عزم ملی و تاکید و تسریع در اجرای کامل سیاستهای کلی اصل 44، رعایت انضباط مالی و بودجهای دولت، رفع تبعیض بین بخش دولتی و بخشهای خصوصی و تعاونی، ساماندهی و حمایت از بنگاههای کوچک و متوسط در جهت کارآمدسازی آنها، تنظیم نقش نهادهای عمومی غیردولتی اقتصادی در جهت تولید ملی...
تجربه نشان داده مسؤولان به جای قانون، به
«قانونِ من» بیشتر توجه میکنند اما امیدواریم مسؤولان مانند آن بندگان خدا که حساسیت معیشت و اقتصاد و شرایط حساس انتخابات را درک میکنند و با وجود دعواهای بچهگانه تصمیمی بزرگ در 22 بهمن گرفتند، دست از بازی کودکانه برداشته و بزرگ شوند و بزرگوارانه رفتار کنند.