سیروس محمودیان ارزیابی بازخوردهای اجتماعی سخنان اخیر ریاستجمهوری در خوزستان و قم نشان میدهد اولا مردم از جنس سخنان فرافکنانه احمدینژاد در این مقطع بشدت ناراضی هستند اما در عین حال اصلا نگران آینده نیستند، ثانیا تعبیر عمومی از مجموع این سخنان تلاش پنهانی رئیسجمهور برای مدیریت انتخابات آتی و فراهم کردن زمینه غیرقانونی برای رئیسجمهور کردن یکی از بستگانش است و ثالثا اصلاحطلبان بشدت در پی سوءاستفاده از وضع پیش آمده هستند که این موضوع نیز اصالتا از نظر مردم اقدامی خالی از فایده است.
1- از منظر سیاسی– اجتماعی یکی از کارکردهای اصلی احمدینژاد در طول 8 سال گذشته را نه در اجرای عدالت اجتماعی و افزایش رفاه عمومی بلکه صرفا باید در کمک– خواسته و ناخواسته– به امر بازخوانی دوباره اصول اجتماعی حاکم بر گفتمان انقلاب اسلامی خلاصه کرد. البته بازبینی عملکرد اجرایی دولت احمدینژاد بويژه در 2 سال اخیر نشان میدهد جز موضوع اجرای دست و پا شکسته هدفمندی یارانهها، دولت احمدینژاد نسبت به دولتهای قبلی ویژگی اجرایی برجستهای نداشته است اما نسبت به روسای جمهور اصلاحطلب، هم از سلامت نفس بیشتری برخوردار بوده و هم اینکه یک چهره مردمی بوده است.
2- جریان آمریکایی اصلاحطلب که سالهای متمادی است برای فراهم کردن زمینه لائیک کردن عامه مردم و «غیرتزدایی دینی» از جامعه ایران از هیچ کوشش سازمان یافته آشکار و پنهان دریغ نورزیده و سیاهی کارنامه آنها بویژه در فتنه 88 و آتش زدن مساجد و قرآن و سوت و هلهله شرمآور عصر عاشورای 1388 بر عامه مردم کاملا عیان شده است، میکوشند در لابهلای فضای پیش آمده کنونی (انتقاد عمومی از جنجالسازیهای اخیر رئیس دولت دهم) شرایط را برای بازاحیاي سیاسی جریان مرده اصلاحات فراهم کنند. اصلاحطلبان که به دنبال گرفتن ماهی از آب گلآلود هستند، به غلط تصور میکنند افزایش تدریجی روند انتقاد گروههای مردمی از رفتار سیاسی احمدینژاد به معنای دلزدگی آنان از عدالت اجتماعی یا اصول انسانساز اسلام ناب محمدی(ص) است و استمرار این شرایط به نوعی زمینه بازگشت بیهزینه اصلاحطلبان به صحنه اجرایی کشور را فراهم خواهد کرد.
3- این تصور بیمبنا در حالی برای اصلاحطلبان پیش آمده است که قاطبه ملت خداجوی ایران هنوز تلخی تلاش هدفمند سکولارهای اصلاحطلب برای لائیکسازی جامعه و حیف و میل بیتالمال و واگذاری شبهرایگان صنایع مادر به بستگان توسط دولت سازندگی و اصلاحات را نتوانستهاند به بوته فراموشی بسپارند. اساسا مردم متدین ایران هیچ نسبتی با مبانی تفکرات وارداتی اصلاحطلبان نداشته و بیتوجهی عمومی به اصلاحطلبان نه یک تاکیتیک انتخاباتی بلکه یک رفتار انقلابی برگرفته از اصول ناب دینی است. بدیهی است حذف بیبازگشت اصلاحطلبان از صحنه سیاست کشور توسط مردم نتیجه عینی دینستیزی امثال عطاءالله مهاجرانی، آغاجری و... دیگر سران اصلاحطلب است.
4- در پایان 8 سال عملیات اجرایی، انباشت انبوهی از وعدههای انتخاباتی تحقق نیافته از عمده نقایص دولت احمدینژاد است که طبعا وجود چنین نقصی فشارهای روحی– روانی مضاعف و انصافا غیرقابل تحملی را بر شخص احمدینژاد وارد میکند. به نظر میرسد در حال حاضر احمدینژاد عمده وعدههای انتخاباتی خود را دستنیافتنی میبیند لذا برای توجیه مردم از استدلال سستی به نام «دیگران نگذاشتند» کمک میجوید. طبعا توسل مکرر ایشان به جملاتی مانند «دیگران نگذاشتند» و «باندهای مافیایی مانع شدند» یا بهرهگیری از سناریوی نخنما شده تهدید صرفا لسانی افراد نامشخص مفسد به معرفی کردنشان به ملت و... صرفا در راستای رهایی از این فشارها قابل تفسیر است. مسؤولان باید بدانند مردم ایران از چنان کرامت ذاتی برخوردارند که به آسانی از قصور یا کمکاریهای مدیران اجرایی گذشت میکنند و اصلا نیازی نیست مدیران برای رفع تقصیر از خویش به آب و آتش بزنند.
5- برخلاف تصور دولتمردان بویژه شخص رئیسجمهور در 2 سال گذشته بیثباتی در بخش مدیریت کلان کشور، بیبرنامگی عمومی دولت و مبدل شدن آن به دولت بخشنامهها و عصبیت سیاسی رئیس دولت و تعلقات ویژه ایشان به برخی بستگان و اصرار بر رویه یادشده موجب شده در حوزه اقتصادی معضلات عدیدهای دامنگیر مردم بشود و عموما رفاه عمومی دچار پسرفت بشود. یک نمونه آن را میتوان در ماجرای برنجهای آلوده هندی و حاشیه پیش آمده در جریان انتساب بیقاعده و ناموفق یکی از نزدیکان رئیسجمهور به ریاست سازمان استاندارد ملاحظه کرد. ظاهرا احمدینژاد فراموش کرده است در سال 1384 کمتر کسی برای ایشان شانس موفقیت در انتخابات قائل بود و رسیدن ایشان به موقعیت کنونی نتیجه اراده نهایی همین مردمی بوده که امروز ایشان از موضع قدرت آمیخته به احساسات شخصی و روابط فامیلی برای آنها خط و خطوط انتخاباتی تعیین میکند.
6- در شرایط فعلی مبنای خطاهای استراتژیک احمدینژاد آن است که فقط خود را یگانه مدافع حقیقی گفتمان انقلاب اسلامی بویژه در حوزه عدالت اجتماعی میداند نه سربازی برای آن. از سوی دیگر ایشان عملا نشان داده است که معتقد است فقط یکی از بستگان نزدیک ایشان توان اداره احسن امور کشور را دارد و مردم!– بویژه هواداران گذشته و کنونی ایشان- تکلیف دارند در پیروی مطلق از این تشخیص سیاسی وی در حمایت از کاندیدای مدنظر او سنگ تمام بگذارند. شکی وجود ندارد که گفتمان انقلاب اسلامی یک گفتمان مبتنی بر فطرت پاک الهی انسانهاست. در واقع این گفتمان از چنان ساختار نظاممندی برخوردار است که ریشه در تاریخ بشریت دارد و عینیت کامل آن در عصر ظهور حضرت حجت(عج) تحقق خواهد یافت. اصرار انتخاباتی احمدینژاد برای رسیدن یکی از بستگانش به پست ریاستجمهوری آن هم برای زنده نگه داشتن گفتمان عدالت در ایران از همین خطای نابخشودنی سرچشمه میگیرد. مردم صاحبان اصلی انقلاب اسلامی هستند و قطعا در عرصه انتخابات ریاستجمهوری هیچ نیازی به قیم ندارند.
7- در خاتمه لازم به اشاره است که احمدینژاد باید بتواند درک کند که مردم فهیم ایران هیچگاه از مسؤولان نظام توقع خارج از توان اجرایی آنها را نداشتهاند. مردم کماکان قدرشناس زحمات مسؤولان نظام هستند اما در عین حال توقع دارند مسؤولان نظام نیز با در پیش گرفتن صداقت سیاسی، اجتماعی به رسالت انقلابی– اسلامی خویش در قبال مردم عمل کنند. همه سیاسیون باید بدانند برآیند نهایی چسبندگی به قدرت یا سوار شدن بر اسب سرکش «اشتیاق برای در اختیار داشتن قدرت اجرایی کشور در سالهای آتی توسط بستگان» آفت سهمگینی است که میتواند هر فرد ولو متدین و انقلابی را دچار خسران معنوی– سیاسی کند و زمینه انزوای سیاسی کامل او و همفکرانش را مهیا کند. ناگفته پیداست قائل شدن جايگاهی بالاتر از ریاستجمهوری برای احمدینژاد نیز میتواند از دیگر عواقب سوء این آفات باشد که اخیرا از سوی برخی بستگان احمدینژاد ابراز شده است.