سال ۱۳۹۱ را باید یكی از پربارترین سال‌ها به لحاظ طرح مفاهیم مهم در گفتمان انقلاب اسلامی از سوی رهبر انقلاب اسلامی دانست. تولید ملی، عزت ملی، اقتصاد مقاومتی، پیشرفت اسلامی، پیشرفت علمی، تمدن‌سازی نوین اسلامی، آسیب‌شناسی سبك زندگی و تدوین فرهنگ زندگی اسلامی، منظومه فكری اسلام درباره آزادی، ثبات و آرامش سیاسی، پیچ تاریخی و بیداری اسلامی را می‌‌توان از جمله مهم‌ترین این مفاهیم دانست. از آنجا كه سرعت تحولات سیاسی و شكل‌گیری خرده‌گفتمان‌های اجتماعی و حجم انبوه اخبار و اطلاعات روزمره كه ذهن افراد را مشغول می‌‌كند - در كنار حادثه‌سازی‌های خبری و سیاسی دشمنان نظام اسلامی- ممكن است افكار عمومی را بیش از اندازه و به طور جزئی‌نگرانه به خود مشغول کند، نگاه جمع‌بندی‌شده به مجموعه این مفاهیم و روندی كه هر یك از این مفاهیم در كلام رهبر انقلاب طی كرده‌اند، می‌‌تواند تا حدی جبران‌كننده آسیب‌های فوق باشد؛ هر چند كه فهم عمیق و منظومه‌وار هر یك از این مفاهیم، فرصتی جدی برای مطالعه و تبیین را می‌‌طلبد. در ادامه و به‌اجمال، برخی از مهم‌ترین مفاهیم مورد تاكید رهبر انقلاب در سال گذشته را مرور خواهیم كرد. تولید ملی
در اندیشه رهبر حكيم انقلاب، پیشرفت مادى كشور اولاً متوقف بر 2 عنصر است؛ علم و تولید. از سوی دیگر، 5 سال پیش -یعنی در آغاز سال ۱۳۸۶- ایشان برنامه‌های دشمن برای مقابله با نظام اسلامی را در 3 جمله خلاصه كردند: جنگ روانى، جنگ اقتصادى و مقابله با پیشرفت و اقتدار علمى. بنابراین و به طور طبیعی، شعارهاى سال حلقه‌هایى بود براى ایجاد یك منظومه كامل در زمینه مسائل اقتصاد؛ یعنى نوآوری و شكوفایی (۱۳۸۷)، اصلاح الگوی مصرف (۱۳۸۸)، همت مضاعف و كار مضاعف (۱۳۸۹) و جهاد اقتصادى (۱۳۹۰). سال گذشته نیز در ادامه جهاد اقتصادی ملت ایران، سال تولید ملى و حمایت از كار و سرمایه ایرانى نام گرفت. «برای مقابله با توطئه‌های اقتصادی دشمنان و حفظ روند پیشرفت كشور، ما باید بتوانیم از كار كارگر ایرانى حمایت كنیم، از سرمایه سرمایه‌دار ایرانى حمایت كنیم و این فقط با تقویت تولید ملى امكان‌پذیر خواهد شد. سهم دولت در این كار، پشتیبانى از تولیدات داخلی صنعتى و كشاورزى است. سهم سرمایه‌داران و كارگران، تقویت چرخه تولید و اتقان در كار تولید است و سهم مردم -كه از همه اینها مهم‌تر است- مصرف تولیدات داخلى است». از نظر رهبر انقلاب، باید كارهاى گوناگونى در ابعاد مختلف در جهت تقویت تولید ملی انجام بگیرد: تقویت مهارت‌ها در محیط كار، مسأله نگرش‌هاى درست مدیریتى، مسأله توانمندسازى نیروى كار، مسأله ایجاد احساس امنیت - هم براى كارگران، هم براى سرمایه‌گذاران- مسأله مواجهه درست با اخلال اقتصادى، توجه به ایجاد مزیت‌هاى رقابتى و قابل رقابت بودن قیمت‌های تمام‌شده، سیاست‌گذارى تولیدمحور، فرهنگ‌سازى براى مصرف تولید داخلى، ارتقای كیفیت تولیدات داخلى، نوسازى و ابتكار در ماشین‌ها، محصولات، مدیریت و ساخت. ابلاغ سیاست‌های كلی تولید ملی و حمایت از كار و سرمایه ایرانی در ۲۳ بند، آخرین اقدامی بود كه رهبر انقلاب تاكنون در این راستا انجام داده‌اند.
عزت ملی
در منطق قرآن، عزت واقعى و كامل متعلق به خداوند و متعلق به هر كسى است كه در جبهه خدایى قرار می‌‌گیرد. در مصاف بین حق و باطل، بین جبهه خدا و جبهه شیطان، عزت متعلق به كسانى است كه در جبهه خدایى قرار دارند. یكى از خطوط اصلى در سیره امام رحمت‌‌الله، دمیدن روح عزت ملى در كالبد كشور است. ملت ما با احساس عزتى كه از درس‌هاى انقلاب و امام آموخت، توانست خود را كشف كند. ملت، خود را كشف كرد، توانایى‌هاى خود را كشف كرد و چنین شد كه ما در این چند دهه بسیارى از تحقق وعده‌هاى الهى را با چشم خود دیدیم.
رهبر انقلاب عزت را به معنى ساخت مستحكم درونى یك فرد یا یك جامعه می‌‌دانند كه او را در مقابله با دشمن و موانع، مقتدر می‌‌كند و بر چالش‌ها غلبه می‌‌بخشد و از آنجا كه استحكام، ساخت درونی یك كار مستمر و ادامه‌دار است و ملت باید دائماً با عوامل ركود و ایستایی مقابله كند، در اینجاست كه ارتباط «عزت» و «پیشرفت» مشخص می‌‌شود.
از نظر رهبر انقلاب، حضرت امام خمینی رحمت‌‌الله با حركتش ما را در جاده‌اى قرار داده كه هرگونه توقف در آن ما را به عقبگرد می‌‌رساند. ملتى كه از حقیقت عزت برخوردار شده است و در جاده پیشرفت قرار گرفته، اگر این نعمت را كفران كند، دوباره همان سختى‌ها و سیاهى‌های دوران ذلت بر سرش سایه خواهد افكند. از نظر ایشان، تمایل مردم به عزت ملی را باید جزو واقعیت‌های جامعه برشمرد. همچنین از نظر ایشان، پیشرفت با مفهوم اسلامی شاخص‌هایی دارد كه «عزت ملی» جزو مهم‌ترین این شاخصه‌ها است.
اقتصاد مقاومتی
بیش از 2 سال از طرح این واژه توسط رهبر انقلاب می‌‌گذرد. در دیداری كه ایشان با كارآفرینان داشتند، ایجاد «اقتصاد مقاومتی واقعی» مقابل فشارهای اقتصادی دشمن را به عنوان چشم‌انداز پیش روی كارآفرینان مطرح كردند. نزدیک یك سال بعد، عده‌ای از دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف ایشان را از تشكیل ستاد دانشجویی برای یافتن راهكارهای اقتصاد مقاومتی آگاه كردند كه با تشویق و تأیید ایشان مواجه شد. در حقیقت اقتصاد مقاومتی راهكاری است برای مقابله با توطئه اقتصادی دشمن كه هدف آن، خدشه به رفاه عمومی و درنهایت جدا كردن مردم از نظام به واسطه این فشارهاست. البته اقتصاد مقاومتي به معنی حصار كشیدن دور خود و فقط انجام كارهاى تدافعى نیست، بلكه اقتصاد مقاومتى یعنى آن اقتصادى كه به یك ملت امكان می‌‌دهد حتى در شرایط فشار هم رشد و شكوفایى اقتصادی داشته باشند.
مردمى‌كردن اقتصاد، كاهش وابستگى به نفت، مدیریت مصرف به معنی پرهیز از اسراف و همچنین تلاش برای مصرف كالای داخلی، حركت بر اساس برنامه، نگاه علمی به اقتصاد، ثبات در سیاست‌های اقتصادی، تدوین طرح‌های اقتصاد مقاومتی همچون طرح هدفمندی یارانه‌ها، تقویت شركت‌های دانش‌بنیان، تبیین علمی ایده اقتصاد مقاومتی توسط اساتید اقتصاد و تقویت تولید داخل، از جمله كارهاى اساسى برای رسیدن به اقتصاد مقاومتی است. تصمیم‌هاى خلق‌الساعه و تغییر مقررات، جزو ضربه‌هایى است كه به «اقتصاد مقاومتى» وارد می‌‌شود و دولتمردان باید از آن اجتناب كنند.
پیشرفت اسلامی
از نظر رهبر انقلاب، هدف‌هاى ملت ایران در یك مفهوم خلاصه می‌‌شود و آن مفهوم كلیدى عبارت است از «پیشرفت»؛ منتها با تعریفى كه اسلام براى پیشرفت می‌‌كند. البته پیشرفت، هم عبارت از راه و مسیر است و هم هدف، چرا كه پیشرفت انسان هرگز متوقف نمی‌شود. اما از آنجا كه بالاخره یك مصداق عینى و خارجى براى پیشرفت با مفهوم اسلامى وجود دارد، می‌‌توانیم پیشرفت همه‌جانبه را به معنى «تمدن‌سازى نوین اسلامى» بدانیم.
هدف ملت ایران و هدف انقلاب اسلامى ایجاد یك تمدن نوین اسلامى است. شاخص‌های اصلی تعریف اسلامی پیشرفت عبارت است از عدالت، عزت ملی و اعتمادبه‌نفس ملی. البته از نظر رهبر انقلاب پیشرفت ما در شاخص عزت و اعتمادبه‌نفس مطلوب است اما پیشرفت ما در شاخص عدالت به نسبت آنچه اسلام از ما می‌‌خواهد، رضایت‌بخش نیست. پیشرفت با تعریف اسلامی زیربناهایی دارد كه عبارت است از ثبات سیاسی، زیربناهای اقتصادی، زیربناهای قانونی و نیروی انسانی. تفاوت اصلی پیشرفت طبق تعریف اسلامی با پیشرفت در تعریف غربی این است كه پیشرفت در اندیشه غربی تك‌بعدی و تك‌ساحتی است اما پیشرفت در اندیشه اسلامی اینگونه نیست. همه مظاهر تمدن غرب و پیشرفت‌های ظاهری آن - حتی در علم و سیاست- از نظر رهبر انقلاب از جنس پیشرفت‌های سخت‌افزاری است. نرم‌افزار تمدن اسلامی اما عبارت است از آن چیزی كه به آن سبك زندگی، شیوه زیستن یا فرهنگ زندگی می‌‌گویند. اینكه رهبر انقلاب واژه «سبك زندگی» را در معنی دقیق خود به كار نبرده‌اند و سعی كرده‌اند ابعاد جدیدی از آن را مبتنی بر فرهنگ اسلامی مطرح كنند، نشان‌دهنده ضرورت بومی‌اندیشی در موضوع سبك زندگی و اجتناب از نظریات غربی سبك زندگی است. از نظر رهبر انقلاب، متاسفانه پیشرفت ما پس از انقلاب در موضوع سبك زندگی رضایت‌بخش نیست. 20 پرسش كه ایشان درباره سبك زندگی و ضمن سخنانشان در بجنورد مطرح كردند، می‌‌تواند و باید فراروی بسیاری از پژوهش‌های اجتماعی و انسانی نظام علمی ما باشد.
ثبات و آرامش سیاسی
مهم‌ترین زیربنای كشور برای پیشرفت در درجه اول عبارت است از ثبات سیاسى. با اینكه از ابتدای انقلاب، دولت‌هاى گوناگونى با اختلاف‌نظرها و سلایق سیاسى متفاوت سر كار آمدند، لیكن ثبات كشور از اول انقلاب تا امروز استمرار داشته و كشور به سمت هدف‌ها حركت كرده است. به وسیله ثبات سیاسى و آرامش دستگاه‌هاى حاكمیت نظام، ملت فرصت پیدا خواهند كرد در میدان‌هاى گوناگون، به مسابقه بزرگ بشرى وارد شوند و پیشتاز باشند.
امنیت و آرامش براى یك كشور، جزو مهم‌ترین خواسته‌ها و مفیدترین عواید یك ملت است. شاید بتوان مهم‌ترین علت تاكیدات مكرر رهبر انقلاب بر این موضوع را انتخابات ریاست‌جمهوری دانست كه پیش روی ملت ایران است. از نظر رهبری تا قبل از انتخابات و در خود انتخابات، باید همت همه مسؤولان این باشد كه آرامش سیاسى كشور را حفظ كنند و نگذارند فضاى سیاسى كشور جنجالى و متلاطم شود. آرامش سیاسی كشور آنقدر اهمیت دارد كه از نظر ایشان تا روز انتخابات، هر كسي تحریك احساسات مردم را در جهت ایجاد اختلاف به كار بگیرد، قطعاً به كشور خیانت كرده است. حفظ آرامش كشور تا آنجا مهم است كه سؤال از رئیس‌جمهور در مجلس شورای اسلامی كه حق قانونی مجلس است در صورتی كه نافی آرامش باشد، باید از دستور حذف شود. چرا كه یكى از حقوق اساسى مهم مردم این است كه در آرامش و امنیت روانى زندگى كنند و در كشور امنیت اخلاقى برقرار باشد.
پیچ تاریخی
امروز تاریخ جهان و بشریت بر سر یك پیچ بزرگ تاریخى است. این پیچ تاریخی عبارت است از تحول از سیطره دیكتاتورى بین‌المللی صهیونیستی به آزادى ملت‌ها و حاكمیت ارزش‌هاى معنوى و الهى و تبدیل اوضاع جهان به یك شكل و هندسه جدید. نشانه بزرگ و واضح این دوران عبارت است از توجه به خداى متعال و استمداد از قدرت لایزال الهى و تكیه به وحى، قیام در كشورهاى اسلامى علیه دیكتاتورى‌هاى وابسته، مقدمه‌‌سازی براى قیام علیه دیكتاتورى جهانى شبكه فاسد صهیونیستى و خیزش ناخیز ناموفق غرب به رهبرى آمریكا براى تسلط هرچه بیشتر بر منطقه ما، حوادث امروز اروپا و افول وجهه جهانی آمریكا. نكته مهم و قابل اشاره دیگر این است كه جمهوری اسلامی در این پیچ تاریخی و تغییر هندسه دنیا یك عنصر بی‌تاثیر و بركنار نیست و یك جایگاه ویژه دارد. مهم‌ترین دلایل این جایگاه ویژه عبارت است از آغاز بیداری اسلامی از ایران، ساخت مستحكم درونی نظام اسلامی، وجود بخش مهمی از منابع انرژی دنیا در ایران، زایش اندیشه‌ای ایران مقابل نازایی تفكر غربی و سرسختی ایران مقابل شیوه‌های دشمنی متداول غرب. ایفای نقش مؤثر ایران در این پیچ تاریخی نیز تا حد زیادی به انجام وظیفه مسؤولان، دانشگاهیان و حوزویان وابسته است. اگر مردم ایران در مقطع كنونی برابر فشارهای وارده از سوی غرب، ایستادگی و مقاومت به خرج دهند، پیروز خواهند شد و آن‌وقت، مسیر تاریخ عوض خواهد شد و زمینه ظهور ولى امر و ولى عصر أرواحنا‌له‌الفدا آماده خواهد شد. برای مطالعه بیشتر درباره موضوعات اشاره شده، می‌‌توانید به مدخل‌های تولید ملی، عزت ملی، اقتصاد مقاومتی، الگوی پیشرفت اسلامی - ایرانی، ثبات سیاسی، آرامش سیاسی و پیچ تاریخی واقع در بخش جستار پایگاه اطلاع‌رسانی khamenei.ir مراجعه کنید.