محسن جندقي: سرانجام پس از مدت‌ها انتظار، شورای رقابت که مرجع رسمی تعیین نرخ کالاهاست، نرخ برخی خودروها را اعلام کرد اما گویا این داستان سر دراز دارد و هیچکس غیر از خود رقابتی‌ها این نوع قیمتگذاری را قبول ندارد. با تدوین دستورالعمل نهایی قیمتگذاری خودرو توسط شورای رقابت و تعیین نرخ تورمبخشی خودرو و شاخص کیفیت خودروها توسط سازمان ملی استاندارد، قیمت جدید خودروهای پرتیراژ از سوی مرکز ملی رقابت اعلام شد. بر این اساس، قیمت جدید سایپا 131 مدل SX با فرمان هیدرولیک و بدون کیسه هوا 14 میلیون و 357 هزار و 484 تومان تعیین شده است. همچنین قیمت تیبا با فرمان هیدرولیک و کیسه هوا 16 میلیون و 201 هزار و 958 تومان، سمند ال‌ایکس بنزینی 20 میلیون و 869 هزار و 377 تومان و پژو 405 اس ال‌ایکس با موتور TU5 و ترمز ضدقفل و کیسه هوا معادل 20 میلیون و 415 هزار و 743 تومان تعیین شده است. بر این اساس، قیمت جدید پراید نسبت به نرخ قبلی آن حدود یک‌میلیون و 700 هزار تومان، قیمت سمند حدود 5/2 میلیون تومان، پژو 405 حدود 2 میلیون تومان و قیمت تیبا حدود 3 میلیون و 600 هزار تومان کاهش یافته است.
روز گذشته در پی اعلام نرخ تورمبخشی خودرو از سوی شورای رقابت، محاسبات قیمتی 4 خودرو بدون احتساب شاخص کیفیت و نرخ پایه اعلامی از سوی خودروسازان انجام شد که قیمت‌های به دست آمده با نرخ‌های اعلامی از سوی مرکز ملی رقابت تفاوت قابل توجهی دارد. با وجود اینکه پیش از این پژویان به عنوان رئیس شورای رقابت تاکید کرده بود این شورا قیمت خودرو را اعلام نمی‌کند اما مرکزی که خود را وابسته به این شورا می‌داند قیمت‌های 4 خودرو را محاسبه و اعلام کرد.
تصمیم کبرای شورای رقابت
رئیس شورای رقابت پس از برگزاری آخرین جلسه این شورا گفت: در جلسه عصر یکشنبه شورا با توجه به اینکه بانک مرکزی تورم بخشی و سازمان استاندارد میزان کیفیت خودروها را به شورا اعلام کرد، این دو پارامتر بررسی و بنا شد قيمت 4 خودروی پراید، پژو، سمند و تیبا به صورت جداگانه و دیگر خودروها که در بازار نقش کمتری دارند به صورت کلی محاسبه و اعلام شود. پژویان افزود: خودروهایی که نسبت به گذشته آپشن‌هایی به آنها اضافه شده نیز در جلسه شورا مورد بررسی قرار گرفتند و بنا شد نسبت به آپشن‌های اضافه شده، قیمت این خودروها نیز تغییر کند. رئیس شورای رقابت با بیان اینکه این شورا هیچگاه قیمت رسمی برای خودرو اعلام نخواهد کرد، گفت: طرحی که سال گذشته سازمان حمایت درباره خودروهای بالای 45 میلیون تومان داده بود از امروز و با توجه به دستورالعمل شورای رقابت قانونی نیست و همه خودروها با توجه به دستورالعمل جدید قیمتگذاری خواهند شد.
او ادامه داد: با توجه به طرحی که تصویب کردیم 5 خودروی پرتیراژ داخلی (پراید، پژو، سمند، تیبا و رانا) به صورت جداگانه و دیگر خودروها نیز به صورت جداگانه محاسبه خواهند شد به این ترتیب خودرویی مانند مگان که با توجه به طرح سازمان حمایت باید توسط خودروسازان تعیین قیمت می‌شد از این پس با دستورالعمل جدید شورای رقابت و با محاسبه تورمبخشی 26/53 درصدی محاسبه خواهد شد.
نرخ‌های نهایی انواع خودرو بر اساس فرمول و محاسبات شورای رقابت
در حالی که رئیس شورای رقابت اعلام کرده این شورا فقط فرمول ارائه می‌دهد و نرخ نمی‌دهد اما مرکز ملی رقابت به آدرس اینترنتی
center. nicc. ir نرخ‌ها را اعمال کرده است. اگر سخنان پژویان را بپذیریم و خودمان محاسبه کنیم نرخ خودروها با توجه به فرمول قیمتگذاری خودرو که برابر است با:
(2 درصد- شاخص کیفیت + نرخ تورم) + قیمت سال گذشته = قیمت خودرو و با توجه به آنکه میزان شاخص کیفیت خودرو به طور میانگین عددی بین منفي 5/0 درصد و مثبت یک درصد بوده و تاثیر این میزان در فرمول قیمتگذاری خودرو بسیار ناچیز و قابل چشم‌پوشی است، ساده شده این فرمول برابر است با: (2 درصد- نرخ تورم) + قیمت سال گذشته= قیمت خودرو.
خودروسازان: اجرا نمی‌کنیم!
دبیر انجمن خودروسازان ایران معتقد است نرخ تورم اعلامی از سوی شورای رقابت با واقعیت‌های این صنعت تطابق نداشته و به همین دلیل قیمت‌های به دست آمده بر اساس آن قابل اجرا نخواهد بود. احمد نعمت‌بخش اظهار کرد: در شرایطی شورای رقابت نرخ تورمبخشی خودروهای کم تیراژ داخلی را 26/53 درصد اعلام کرده که تورمبخشی صنعت خودرو بسیار بیشتر از این مقدار بوده است. وی با بیان اینکه بانک مرکزی اوایل سال 91 نرخ تورمبخشی صنعت خودرو را 54 درصد اعلام کرده بود، خاطرنشان کرد: حال چگونه می‌شود که از سال 91 تا 92 که نرخ ارز حدودا 2 برابر شده و قیمت دیگر مواد اولیه نیز در حد زیادی افزایش یافته، تورم صنعت خودرو از 54 درصد ابتدای سال به 26/53 درصد کاهش یافته است. دبیر انجمن خودروسازان ایران ادامه داد: تورم محاسبه شده برای بخش خودرو از سوی شورای رقابت باید اصلاح و با واقعیت منطبق شود. نعمت‌بخش در پاسخ به اینکه آیا خودروسازان قیمت‌های اعلامی شورای رقابت را می‌پذیرند، اظهار کرد: بحث پذیرش یا عدم پذیرش نیست بلکه موضوع اصلی غیرقابل اجرا بودن این قیمت‌هاست.
قیمت خودرو از سامانه 124 حذف شد
با نهایی شدن فرمول قیمتگذاری و ورود مرکز ملی رقابت به تعیین قیمت خودروها، قیمت رسمی انواع خودرو که تا پیش از این روی پایگاه اطلاع‌رسانی قیمت کالاها و خدمات 124.ir برای اطلاع عموم مردم درج می‌شد، اکنون حذف شده است تا قیمت‌های جدید بر اساس فرمول جدید محاسبه و روی این سامانه قرار گیرد. اگرچه تا پیش از این و همزمان با تشکیل جلسات کمیته خودرو، همواره سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان مسؤول رسیدگی به درخواست‌های خودروسازان برای تغییر در قیمت انواع خودرو بود اما با دستور رئیس‌جمهور مبنی بر ورود شورای رقابت به تعیین فرمول قیمتگذاری این کالا، عملا نقش کمیته خودرو در تعیین قیمت‌ها کمرنگ شده و هم‌اکنون مرکز ملی رقابت مسؤولیت تعیین قیمت خودرو را برعهده گرفته است. این در حالی است که تا پیش از این، قیمت رسمی انواع خودروها روی سامانه قیمتگذاری کالا و خدمات موسوم به 124 قرار می‌گرفت اما با نهایی شدن فرمول قیمتگذاری خودرو از سوی شورای رقابت، همه قیمت‌های رسمی خودرو از روی این سامانه برداشته شده و به گفته مسؤولان این سامانه، قرار است قیمت‌های جدید به ثبت برسد. یک مقام مسؤول در سامانه قیمتگذاری کالا و خدمات ایران در این باره به مهر می‌گوید: شورای رقابت قیمت چند محصول محدود خودرو را اعلام کرده است و بنابراین قیمت سایر محصولات باید با توجه به فرمول جدید قیمتگذاری خودرو محاسبه شود و در سامانه به ثبت رسد. وی می‌افزاید: برای اینکه مردم با تصمیمات جدید برای قیمت خودرو دچار سردرگمی نشوند، قیمت‌ها به صورت موقت از روی سایت برداشته شده تا با نهایی شدن قیمت‌های جدید برای انواع خودرو، قیمت‌های رسمی دوباره روی این سامانه قرار گیرد.
سایپا: مرکز ملی رقابت اشتباه کرده است!
پس از انتشار نرخ‌های شورای رقابت شرکت سایپا واکنش نشان داد و محاسبات شورای رقابت را اشتباه اعلام کرد. وب‌سایت این شرکت خودروساز نوشت: در پی درج قیمت 2 خودروی گروه خودروسازی سایپا در سایت مرکز ملی رقابت، به دلیل اشتباه محاسباتی در قیمت نهایی خودروهای این شرکت، قیمت این محصولات از سوی سایپا نادرست و فاقد ارزش قانونی قلمداد می‌شود. قیمت‌های اعلام شده در سایت مرکز ملی رقابت در فرآیند احتساب متغیرهای دستورالعمل تعیین شده توسط شورای رقابت، در فرمول تعیین شده، قیمت نهایی منظورشده برای تیبا و پراید SX 131 با اشتباه محاسباتی در ستون قیمت سال پایه مواجه شده است. بر این اساس طبق جدول منتشره توسط سایت مرکز ملی رقابت قیمت سال پایه برای خودروهای پرایدSX 131 ارتقا یافته 101/520/000 ریال و برای خودروی تیبا با فرمان هیدرولیک با کیسه هوا 024/303/105ریال در نظر گرفته شده است که این قیمت‌ها در ابتدای سال پایه (91) به‌ترتیب، 000/400/99 ریال برای پراید و 000/580/128 ریال برای تیبا بوده است. این محاسبه اشتباه در حالی صورت گرفته است که متغیر p t-1 نقش اساسی در تعیین قیمت نهایی خودرو داشته است. از این رو گروه خودروسازی سایپا اعلام می‌دارد قیمت‌های اعلام شده به عنوان قیمت پایه سال 91 به هیچ عنوان مورد تايید این شرکت نبوده و قیمت‌های نهایی تعیین شده که بر این اساس محاسبه شده صحیح نیست. همچنین علاوه بر اشتباه شورای رقابت درباره اعلام نادرست قیمت خودروها باید در نظر داشت طبق وظایف تبیین شده و مواد قانونی موجود در سایت شورای رقابت، این شورا حق اعلام قیمت را نداشته و این موضوع از سوی این مرکز درخور انتقاد است. اضافه بر این، اعلام این قیمت‌ها در حالی صورت می‌گیرد که بر اساس دستورالعمل تعیین شده شورای رقابت هزینه نصب آپشن‌های جدید در قیمت‌های اعلام شده لحاظ نشده و در نتیجه قیمت‌های اعلام شده دستخوش تغییرات خواهند شد.