گروه سیاسی: سخنگوی شورای نگهبان با بیان اینکه برچسبها و عضویت افراد در گروهها تاثیری در بررسی صلاحیت نامزدهای انتخاباتی ندارد بر ردصلاحیت حامیان فتنه و حاشیهسازانی که اعتقادی به مبانی جمهوری اسلامی ندارند، تاکید کرد. عباسعلی کدخدایی در برنامه «نگاه یک» صدا و سیما در پاسخ به سوالی درباره رویکرد شورای نگهبان در بررسی صلاحیت افراد منتسب به فتنه و حلقه انحراف گفت: قانون اساسی و قوانین عادی در درجه اول و دوم در بررسی صلاحیت افراد موثر هستند نه برچسبها و عضویت افراد در احزاب و گروهها. وی یادآور شد: 2 نفری که آن قانونشکنیها را در انتخابات 88 بهوجود آوردند مورد تایید شورای نگهبان واقع شدند و با اینکه از یک جناح دیگر بودند اما پس از انتخابات مشی دیگری را در پیش گرفتند. به گفته وی، رفتار فرد بسیار مهم است. اگر فردی رفتار قانونشکنانه داشته یا از این رفتار حمایت کرده است، تایید نمیشود. فتنهای که شکل گرفت، از سوی افرادی بود که به حسب وظیفه شخصیشان آن مسائل را شروع کردند. کسانی که آن رفتارها را داشتند انتظار نداشته باشند با دسته گل به سراغشان برویم! اما کسانی که در فتنه دخالتی نداشتند و رفتارشان صحیح بوده، تایید میشوند. طبق این گزارش، افرادی که با حرفها و رفتارهایشان برای کشور حاشیهسازی میکنند هم مورد سوال مجری برنامه نگاه یک واقع شدند که کدخدایی در پاسخ به آن گفت: حاشیهسازی یک امر نسبی است. رهبر انقلاب تاکید کردند کسانی انتخاب شوند که حاشیهساز نبوده باشند. این موضوع حتما مورد توجه شورای نگهبان خواهد بود اما باید آثاری را در رفتار افراد ببینیم. تا زمانی که بروز نکرده باشد، ما نمیتوانیم نظری بدهیم. مجری برنامه در ادامه گفت: اگر کسانی حرفهایی بزنند که مطابق مبانی اعتقادی نظام جمهوری اسلامی نباشد، چطور؟ کدخدایی هم پاسخ داد: وقتی میگوییم نامزدها باید مومن و معتقد به مبانی جمهوری اسلامی ایران باشند، یعنی همین. چنین افرادی را حتی برای انتخابات مجلس هم تاییدصلاحیت نمیکنیم. به فضاسازیهای سیاسی توجهی نداریم
فشارهای احتمالی وارده به شورای نگهبان برای تایید صلاحیت برخی افراد موضوع دیگری بود که در این برنامه به آن اشاره شد. کدخدایی در این باره خاطرنشان کرد: شورای نگهبان به فضاسازیهای سیاسی و رسانهای توجهی ندارد اما ممکن است مقامات کشور مصلحتهایی را در نظر داشته باشند و با رایزنیهایی که دارند نکاتی را تذکر دهند اين میتواند بر رای شورا موثر باشد. این نامش فشار نیست، بلکه راهنمایی و مشورت است. کسی الا و لابد نمیتواند فشاری بر شورای نگهبان بیاورد. تاکنون هم شورای نگهبان تابع چنین فشارهایی نبوده است. کدخدایی همچنین گفت 17 تا 24 اردیبهشتماه زمان ثبتنام نامزدهای انتخابات ریاستجمهوری است و اعلام اسامی تاییدصلاحیتشدگان در یک و دو خرداد صورت میگیرد و تا 22 خرداد فرصت تبلیغات است و بیست و چهارم هم انتخابات برگزار میشود.
در انتخابات ریاستجمهوری
کسی ردصلاحیت نمیشود
در بخش دیگری از این برنامه مجری خواستار تعریف مشخصی از «تایید صلاحیت و عدم احراز صلاحیت» از سوی کدخدایی شد که او در پاسخ به تفاوت شرایط انتخابات مجلس و ریاستجمهوری پرداخت و گفت: برگزاری انتخابات مجلس برعهده قانون عادی است که طی آن افرادی تایید صلاحیت میشوند و افرادی صلاحیتشان تایید نمیشود اما گاهی شورای نگهبان شرایط را احراز نمیکند، یعنی شرایط نامزدی را در آنها نمیبیند. این افراد هم خود به خود در زمره کسانی که صلاحیت ندارند، لحاظ میشوند. سخنگوی شورای نگهبان از تفاوت مفهوم تایید و ردصلاحیت نامزدهای 2 انتخابات مجلس و ریاستجمهوری سخن گفت و افزود: اینکه برخی میگویند در انتخابات ریاستجمهوری ما کسی را تایید یا رد میکنیم، درست نیست. ما کسانی را که شرایط احراز اصل 115 را دارند، اعلام میکنیم و اصلا «ردصلاحیت» در مورد انتخابات ریاستجمهوری نداریم. این واژه برای انتخابات مجلس کاربرد دارد. کدخدایی با اشاره به حواشی انتخابات سال 88 اظهار داشت: در آن دوره از انتخابات، اقداماتی را فراتر از وظایف خودمان انجام دادیم. نمایندگان نامزدها در روز انتخابات در شورای نگهبان حضور داشتند و تا پایان شمارش آرا هم بودند. البته گزارشاتی به آنها میرسید. ما هم بررسی میکردیم. تخلفاتی صورت گرفته بود که به عنوان خطاهای انسانی، عادی است اما چنین اتهام بزرگی قابل باور نبود. با این حال خواستیم بار دیگر با هم بنشینیم و موارد را بررسی کنیم اما آنها حاضر نبودند از کانالهای قانونی مسائلشان را دنبال کنند و در رسانههای خارجی بیانیه میدادند و آن مسائلی پیش آمد که دیدید. انشاءالله این موارد دیگر تکرار نشود.
تشخیص مدیر و مدبر بودن نامزدها
سخنگوی شورای نگهبان در پاسخ به سوالی که به آییننامه جدید این شورا درباره بررسی صلاحیت نامزدهای انتخابات ریاستجمهوری اشاره داشت، گفت: ما نیازمند ملاکهایی برای ملموستر شدن سنجش معیارهایی چون مدیر و مدبر بودن بودیم تا زمانی که اسامی نامزدها اعلام شد، زمینه همفکری در شورای نگهبان وجود داشته باشد. مثلا رجل مذهبی بودن صرفا به منزله اعمال تکالیف دینی است یا اینکه دین در زندگی اجتماعی افراد هم بروز داشته باشد. ممکن است کسی مثل بنده هم فرد شریفی باشد و تکالیف شرعیاش را هم انجام دهد اما رجل مذهبی نباشد یا اصلا هیچ تجربه مدیریتیای نداشته یا یک مدرس خوب است، چگونه باید ببینیم که مدیر و مدبر هست یا نه؟ یک راهش این است که ببینیم برنامهای دارد یا نه؟ اگر دیگر اعضای شورای نگهبان موافق باشند ممکن است از نامزدها بخواهیم برنامههایشان را هم جزو مدارکشان ارائه دهند و حتی در گفتوگویی با نامزدها با حضور متخصصان امر، برنامهها و توانمندی علمی آنها را محک بزنیم. وی در پاسخ به اینکه چرا چنین آییننامهای تا پیش از این تدوین نشده بود، اظهار داشت: تاکنون اعضای شورای نگهبان بر اساس نظرات شخصیشان درباره نامزدها تصمیمگیری میکردند اما الان خواستهایم سازوکاری برای تشخیص تواناییهای نامزدها در نظر بگیریم. کدخدایی درباره احراز «رجل سیاسی و مذهبی» بودن هم گفت: کسانی که از عهده تجزیه و تحلیل مسائل سیاسی برآیند و طرف مشورت تصمیمگیران اجرایی کشور قرار میگیرند رجل سیاسی هستند و تشخیص ما برای احراز آن بر اساس سوابق نامزدها خواهد بود.
مجری برنامه پرسید وزرا میتوانند مصداق رجل سیاسی باشند، کدخدایی گفت: این بسته به سوابق افراد دارد. ممکن است مدیری قدرت تحلیل مسائل کلان کشور را نداشته باشد. باید این توان در افراد احراز شود چون به تعبیر مقام معظم رهبری، نامزد ریاستجمهوری باید ویژگیهاي مشخصی داشته باشد. سخنگوی شورای نگهبان در پایان سخنانش در واکنش به تاکید مقام معظم رهبری مبنی بر حضور نامزدهایی از همه سلایق سیاسی که معتقد به نظام هستند نیز اظهار داشت: ما میثاقی با عنوان «قانون اساسی» داریم. اعتقاد نامزدها به «نظام» بر همین اساس قابل سنجش است. اگر کسی رفتاری در نقض اصول قانون اساسی داشته باشد، صلاحیتش برای ما محل تردید است. کسانی که میگویند قانون اساسی را جز چند اصل قبول دارند، مثل اصل مترقی ولایتفقیه، قطعا مشکل دارند و به مبانی جمهوری اسلامی ایمان ندارند. رفتار و گفتار فرد نسبت به اصول قانون اساسی بررسی میشود تا صلاحیتش احراز شود. اگر کسی صحبتی نکرده باشد، اصل بر صحت نظر وی است.
اینکه فرصت کافی برای احراز صلاحیت نامزدهای ریاستجمهوری در 10 روز برای شورای نگهبان مهیا هست یا نه، سوالی بود که کدخدایی در برنامه نگاه یک در پاسخ به آن گفت: البته فرصت محدودی است اما انشاءالله شما هم به ما کمک میکنید.