۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۷:۵۵
هم «امیرخان» هم «امیرخوان»

تو خانی نبودی که من دیده بودم!

حسين قدياني
حرف بی‌حرف؛ در روزگاری که بزرگی آدم‌ها به کیفیت موبایل‌شان بستگی دارد، زنده‌باد امیرحسین فردی که اصلا موبایل نداشت! موبایل نداشت‌ اما همیشه در دسترس بود! بعضی از ما، فقط موبایل‌مان آنتن می‌دهد! و فقط موبایل‌مان را شارژ می‌کنیم! اما امیرخان، تنها خانی بود که موبایل نداشت! ایرانسل، تالیا، همراه اول، حتی رایتل، هیچ کدام نتوانستند امیرخان را اسیر این زندگی مدرن کنند! بی‌موبایل… آری! بدون موبایل هم می‌توان زندگی کرد! حتی می‌توان فردی در مایه‌های امیرحسین فردی بود اما از نظام، نه راننده قبول کرد، نه ماشین! زنده‌باد اتوبوس شرکت واحد! می‌گفت: «یک روز اگر سوار اتوبوس شرکت واحد نشوم، دلم برای مردم تنگ می‌شود!» همیشه نفر بغل دستی‌اش، توده‌های مردم بود! می‌گفت: «زندگی در تعریف من، یعنی گوش دادن به حرف‌های نفر بغل دستی صندلی اتوبوس!... زندگی یعنی همین چیزها!... تعهد یعنی با پایین‌ترین مردم پریدن! و الا چیزی که زیاد است نویسنده انقلابی!» امیرخان به مردم پشت نکرد، چون اتفاقا به انقلاب پشت نکرد!!... و من از شما عذر می‌خواهم بابت این همه علامت تعجب! امیرخان تا «پشتی» داشت، روی مبل ننشست! خانه‌اش هست! خانه امیرخان مبل نداشت! مبل، موبایل، اتومبیل، راننده، بیت‌المال ‌و... و احساس تکلیف! شور شوراها، هیچ وقت امیرخان را نگرفت! باری که برای لیست، دنبالش بودند، گفت: «احساس تکلیف کرده‌ام که در همین کیهان‌بچه‌ها، به بچه‌ها خدمت کنم!» می‌گفتیم: «امیرخان! آخر موبایل لازم‌تان می‌شود!» می‌گفت: «من یا حوزه‌ام، یا کیهان بچه‌ها، یا جوادالائمه، یا خانه!» امیرخان بود دیگر! این جور نسخه‌ها را فقط برای خودش می‌پیچید! بعضی‌ها نسخه ساده‌زیستی را برای مردم می‌پیچند اما به خودشان که می‌رسد می‌پیچند!! امیرخان تنها خانی بود که زندگی ساده‌ای داشت. ساخت و پاخت، با روحیات امیرخان نمی‌ساخت! با این و آن نمی‌بست! وام هم اگر می‌گرفت، مثل نفر بغل دستی‌اش در اتوبوس بود! امیرخان تنها خانی بود که چند سال پیش از فلان بانک، تقاضای ۱۰ میلیون تومان وام کرد! خان‌ها وام نمی‌گیرند! ارث خاندان‌شان را می‌گیرند! طرف، امیرخان را شناخت! گفت: «الان وام دم دست، وام تعمیر خانه است. بیا این برگه را پر کن و وامت را بگیر.» امیرخان تنها خانی بود که برگه را نگاه کرد و قید وام را زد! قید وام را زد و گفت: «من این وام را برای تعمیر خانه نمی‌خواهم، برای مصرف دیگری می‌خواهم... بگیرم، می‌شود دروغ!»
خب می‌گرفتی حالا امیرخان! اصلا می‌گرفتی و خانه‌ات را تعمیر می‌کردی! من خانه‌ات را بارها دیده بودم! نیاز به تعمیر داشت! یعنی می‌خواستی دستی به سر و رویش بکشی، نیاز به تعمیرش هم جور می‌شد!! این همه البته از چشم من است! از چشم شما، خانه‌ات هیچ حرف نداشت! تازه، تکیه داده بود به خشت‌خشت دیوار پشتی مسجد جوادالائمه! صدای اذان! صدای موذن! الله‌اکبر! تو خانی نبودی که من دیده بودم! خان‌هایی که من دیده بودم، همه ویلا داشتند! همه ویلا دارند! من خانی می‌شناسم که وقتی احساس تکلیف می‌کند، «کیهان‌بچه‌ها» درنمی‌آورد! فتنه می‌کند، بلکه پدر انقلاب را درآورد! چند شب پیش حاج حسین شریعت در «گفت و شنود» کیهان، گوشش را گرفت! خانی که من می‌شناسم، طلبکار است از بچه‌های انقلاب! از بچه‌های خانی‌آباد! از بچه‌های کیهان‌بچه‌ها! از نفر بغل دستی صندلی اتوبوس! خانی که من می‌شناسم، اهل «پیش‌گویی» است! قبل از اینکه فتنه کند، فتنه را پیشگویی می‌کند!! خانی که من می‌شناسم، «خان‌زاده» دارد که به اشتباه «آقازاده» صدای‌شان می‌زنند! حال که بساط پیشگویی گرم است، بگذار ما هم یک پیشگویی کنیم! اگر باز هم حضرات خان بخواهند وارد میدان فتنه شوند، ما با قلم و قدمی به مراتب غلیظ‌تر، برنده‌تر، محکم‌تر و توفانی‌تر از «نُه ده» به صحنه خواهیم آمد! برای سرخ کردن صورت اشراف، سیلی صندوق آرا آماده است! ما برای این نوازش(!) هم سرمان درد می‌کند و هم بالاتر، بشدت احساس تکلیف می‌کنیم!! این هم از پیشگویی ما… اما امیرخان! گفتم که؛ «تو خانی نبودی که من دیده بودم!» تو مهربان بودی! ملایم‌تر از نسیم! دیدنی‌تر از باران! دل سبلان تنگ می‌شود برایت! چه بد شد که رفتی اما چه خوب که اردیبهشت رفتی!
امیرخان! در رمان «اسماعیل» از خال «علی خالدار» نوشتی اما خال صورت خودت چیز دیگری است. ناز بهتری دارد! محرمانه با تو، از این خال، سخن‌ها گفته بودم. یادت هست؟! تو باید هم به خال می‌زدی و اردیبهشت می‌رفتی... حیف که «قطعه هنرمندان» یک «هنرمند الهی» می‌خواست، و الا جای تو «قطعه‌ای از بهشت» بود. جمله دوستان شهیدت اردیبهشتی‌اند! سنگ مزارشان هست! نمی‌دانم از میان آن همه شهید جوادالائمه، چه کسی تو را یارکشی کرد اما عجب سلیقه خوبی داشت! نمی‌دانم «آن سوی هستی» چه جور جایی است اما حتما در آن، تیر دروازه و زمین چمن پیدا می‌شود! یادت هست همیشه می‌گفتی؛ «آرزو دارم یک دست دیگر با پدرت فوتبال بازی کنم؟!»
امیرخان! فقط مراقب جرزنی‌های بابااکبر باش! حالا قبل از بازی، نیم ساعت هم خودش را گرم نکرد، نکرد! حرکات کششی و سرد کردن بعد از بازی را هم پیچاند، پیچاند! وانگهی، گفته‌اند؛ «خون شهید، گناهانش را پاک می‌کند»‌ نگفته‌اند که جرزنی‌هایش را هم!!
امیرخان! در «سمفونی خاطره‌ها» مانده‌ام با کدام عشق بازی کنم؟! ظهر عاشوراهایی که بعد از عزای امام حسین‌(ع) می‌رفتیم بهشت زهرا… آه می‌کشیدی و می‌گفتی؛ «تا شام غریبان، تنها جایی که این چند ساعت، آرام‌مان می‌کند، همین «قطعه ۲۶» است...». پارچه گروه ورزشی مسجد جوادالائمه را می‌بستی به محفظه مزار بابااکبر و بنا می‌کردی خاطره تعریف کردن...
- حسین! باور می‌کنی هنوز هم از پدربزرگت حساب می‌برم! بچه‌تر که بودیم، گاهی توی ۳۰ متری جی، آجر می‌کاشتیم و گل کوچک می‌زدیم! موقع فوتبال، شیطنت را پدرت می‌کرد، شیشه در و همسایه را پدرت می‌شکست، اون وقت، خودش می‌رفت بالای تیر چراغ برق، پدربزرگت بنا می‌کرد دنبال من!! من از اکبر ۴ سال بزرگ‌تر بودم و سر همین بزرگ‌تری، همیشه کاسه‌کوزه‌ها سر من می‌شکست! اکبر پشت تیر چراغ برق قایم می‌شد، حرفش را از پدربزرگت من می‌شنیدم!! یک بار به قصد تلافی، همین که اکبر را سر ۳۰ متری جی دیدم، رفتم دنبالش! فهمید! باز رفت پشت تیر چراغ برق قایم شد!! انصافا قشنگ هم قایم می‌شد! تا رفتم دنبالش، دیدم تیر را گرفته و دارد می‌رود بالا!! دیوار راست را می‌رفت بالا، اینکه تیر چراغ برق بود! خواستم تیر را بگیرم و من هم بروم بالا که دعوایش کنم، دیدم پرید خر پشته خانه حمید ریاضی‌اینا! ۱۰ دقیقه صبر کردم، نیم ساعت صبر کردم، بیرون نیامد که نیامد! ظاهرا پریده بود توی حیاط! ناچار در خانه را زدم! حاج آقا ریاضی در را باز کرد و گفت: هیس! اکبر اومده اینجا، خسته است، گرفته خوابیده!!
- قبل از انقلاب، وسط یک بازی رسمی، چند هیچ عقب بودیم، که بین ۲ نیمه رفت پیش داور و خیلی جدی گفت: ببین! اوت و اوت دستی و کرنر و هند و آفساید و کلا همه چی را به نفع اونا بگیر، در عوض فقط چند تا پنالتی به نفع ما بگیر!
- توی یک بازی، گلر حریف خیلی سمج بود! هر چه می‌زدیم و هر چه تک به تک می‌شدیم، می‌گرفت. مثل گربه شیرجه می‌زد! آخرای بازی، پشت ۱۸ قدم، اکبر چند تا روپایی زد و توپ را با مهارت انداخت داخل لباسش… و دوید طرف دروازه حریف! ۲ قدم مانده به دروازه، توپ را از لباسش درآورد و شوت کرد و گل شد! خنده‌دار اینکه داور گل را قبول کرد!!
- یک‌‌بار برای مبارزه با خان‌ها رفته بودیم کهنوج. پدرت هم آمده بود. آنجا خان قلدری بود که تسلیم نیروهای انقلابی و کمیته نمی‌شد و مدام به مردم محروم، ظلم و ستم می‌کرد. در کهنوج، خانه خان را شناسایی کرده بودیم که یک وقت دیدیم اکبر نیست! این طرف را بگرد، آن طرف را بگرد! من به اصغر آبخضر گفتم: «پیدا کردن اکبر، وقت‌مان را دارد می‌گیرد. بهتر است اول برویم خان را بگیریم، بعد ان‌شاء‌الله، اکبر هم پیدا می‌شود.» به هر زحمتی بود وارد خانه خان شدیم. رفتیم طبقه بالا. دیدیم اکبر و خان ۲ تایی با هم ول داده‌اند جلوی تلویزیون، دارند تخمه می‌شکنند و فیلم نگاه می‌کنند!! آقا! من هنوز هم نفهمیدم اکبر چه جوری قبل از ما وارد خانه خان شد و چه جوری باهاش رفیق شده بود که ۲ تایی لم داده بودند جلوی تلویزیون؟!
- مادرم خیلی اکبر را دوست داشت. وقتی پدرت شهید شد، اصلا رو نداشتم این خبر را به مادرم بدهم. بعدا که از در و همسایه فهمید، خدابیامرز کلی دعوا کرد؛ «پس چرا خبر شهادت اکبر را به من ندادی؟!» اکبر موذن و روضه‌خوان مسجد بود و صدایش همیشه در حیاط خانه ما می‌پیچید. حتی تا همین اواخر که مادرم زنده بود، هر وقت از مسجد صدای نوحه و عزا می‌آمد، بنا می‌کرد از اکبر گفتن.
- حسین! اصلا ممکن نیست یک شبانه روز بر من بگذرد و در آن دقایقی یاد پدرت نباشم!! فردای شهادت اکبر، من و مخملباف متنی در کیهان نوشتیم؛ مشترک! پس‌فردایش من متن دیگری نوشتم که طولانی‌تر بود و حالت نجوا‌گونه داشت. باور می‌کنی هنگام نوشتن متن، این نوحه «گلبرگ سرخ لاله‌ها» دقیقا با همان صدای اکبر، روح و روانم را آرام می‌کرد؟! با همین گوش می‌شنیدم، نه اینکه بگویی الهام و این جور چیزها!! می‌شنیدم و اشک می‌ریختم و می‌نوشتم... مادرم گفت: چته امیرحسین؟! گفتم: گوش کن! صدای اکبر می‌آید...
- یادش به خیر! شب ۱۲ بهمن ۵۷ جمع شده بودیم در مسجد. یک وقت دیدیم پدرت با چند تا جارو و دستمال پارچه‌ای دارد می‌آید. گفتیم: اینها برای چیست؟ گفت: فردا امام در مسیر بهشت زهرا از محله ما هم رد می‌شود. چند تا چند تا تقسیم شویم، یک گروه داخل مسجد را تمیز کند، یک گروه حیاط مسجد را، یک گروه کوچه را، یک گروه خیابان را... آن شب تا صبح نخوابیدیم!
- پدربزرگت از مکه، یک دوربین فیلمبرداری سونی برای اکبر سوغاتی آورده بود. از این حرفه‌ای‌ها. آورد دوربین را به من داد و گفت: «من می‌خواهم بروم جبهه، تو این را ببر بگذار در حوزه هنری، آنجا بیشتر به درد می‌خورد!».
- روزی که تو به دنیا آمدی، آمد حوزه... و خوب یادم هست دستش شیرینی ناپلئونی بود!! اتفاقا از همه بیشتر مخملباف خورد! در فتنه ۸۸ خطاب به محسن نوشتم: تو حق هیچ چی را نگه نداشتی، حتی حق آن شیرینی را!
- من اگر بخواهم فقط خاطرات حمام عمومی‌هایی را که بعد از فوتبال، با اکبر می‌رفتیم تعریف کنم، خودش یک کتاب قطور می‌شود! حالا کتابخانه و مسجد و حاج آقا مطلبی و نماز جماعت و فوتبال و... و دعواهای پدربزرگت بماند! اکبر خودش در خانه، کتابخانه خوب و پر و پیمانی داشت. من از اکبر چند سال بزرگ‌تر بودم و اکبر هم از مابقی بچه‌ها، همین حدود بزرگ‌تر بود. در ایران کاوه و حوزه هنری و خود مسجد آنقدر مشغول بود که خیلی وقت نمی‌کرد کتابخانه بیاید اما هر کتابی که می‌خرید ۲ نسخه می‌خرید. یکی‌اش را می‌داد کتابخانه مسجد. روزی که داشت می‌رفت منطقه، به من گفت: «تو سنگر کتابخانه را حفظ کن! جبهه تو همین قلم و کاغذ است. جهاد تو مهم‌تر است! آوازه این مسجد هنوز به گوش‌ها نرسیده... به گوش امام نرسیده... می‌رسد! تو مسؤولی...».

شنبه تشییع، با آن ۲ تا عصایی که زیر بغلم بود، خب! نا نداشتم. گوشه‌ای ایستاده بودم و خیلی آرام، خیلی آهنگین نجوا می‌کردم؛ «امیرحسین فردی!... خداحافظ» اما حقش بود بلند بگویم، داد بزنم؛ «امیرحسین فردی!... خداحافظ». پدرم رفت، او نوشت... او رفت، پدرم باید بنویسد... از «شاهد» همان به که «شهید» بنویسد... من پدرم درمی‌آید بخواهم از امیرخان بنویسم. سخت است. روزی به امیرخان گفتم: «چرا همه به شما «امیرخان» می‌گویند؟!» روزی که نه! راستش را بخواهید از همان بچگی، سالی یک بار این سوال را از امیرخان می‌پرسیدم! از همان موقع که با کمترین سن ممکن، شاید 7 سال، شاید 8 سال، ساکم را روی دوش می‌انداختم و می‌رفتم جلسات فوتبال امیرخان. تیم مسجد جوادالائمه. آن ایام سن من به مسابقات قد نمی‌داد اما توی تمرین، همیشه امیرخان مرا می‌کشید و اصول مقدماتی فوتبال را با دقتی مضاعف به من یاد می‌داد. تیم مسجد پر بود از بازیکنان اسم و رسم‌دار. از غلام فتح‌آبادی بگیر تا حسین فرکی و بهتاش فریبا و خیلی‌های دیگر منجمله اصغر اکبری. بعضی‌ها هم بودند که در عالم فوتبال، چندان اسم و رسمی نداشتند اما خداوکیلی بازیکن بودند و هیچ کم از ستاره‌های تیم نداشتند؛ حسین شمس، اصغر آبخضر، محمد احمدی، محمد متین‌فر، نبی بابایی، سعید ریاضی، مصطفی آجورلو، منوچهر امینی‌خو و... خیلی‌ها، خیلی‌ها! امیرخان در این تیم رویایی، که به‌رغم سن و سال بالای دوستان پدرم، هنوز پا بر جاست - ولو به شکل غیر‌حرفه ای!- هم کاپیتان بود و هم مربی. خوب یادم هست امیرخان گاهی اوایل تمرین، بچه‌ها را دور خودش جمع می‌کرد و تذکر می‌داد: «همه تیم ما را به بازیکنان شهیدش می‌شناسند. به احترام دوستان شهیدمان، بیاییم در وهله اول اخلاق را رعایت کنیم و بعد هم منظم باشیم... صلوات بفرستید.» این، اخلاق امیرخان بود که هم بعد از صحبت و هم بعد از نرمش، از ما صلوات می‌گرفت. تیم مسجد جوادالائمه، جاهای مختلفی تمرین می‌کرد. از زمین چمن ورزشگاه درفشی‌فر گرفته تا زمین شماره 2 استادیوم آزادی، از زمین مجهز ورزشگاه اکباتان گرفته تا زمین خاکی‌های اطراف فرودگاه مهرآباد... که هر وقت طیاره رد می‌شد، من خل و چل، توپ را طرف آسمان شوت می‌کردم، بلکه بخورد به هواپیما!! در این تیم، بازی چند نفری، بیش از همه به دل من می‌نشست؛ در وهله اول خود امیرخان! حقا که خان و بزرگ و رئیس و مربی و معلم و استاد تیم بود. امیرخان اغلب بک راست بازی می‌کرد. از آن مدافعانی بود که بیشتر با عقل‌شان دفاع می‌کردند تا احیانا تکل و حرکات خشن! داخلی‌ها را بی‌خیال‌ اما از خارجی‌ها مثال بزنم؛ مثل فرانکو باره‌سی یا پائولو مالدینی یا یه جورایی اندی برمه آلمانی. امیرخان جلوی مهاجم حریف، طوری گارد می‌گرفت که طرف، بدترین و بی‌خودترین راه ممکن را برای فرار داشته باشد. قسمت باقالی‌های زمین! دم اوت، آن‌هم بی‌تعادل! استاد بازیخوانی بود و خیلی راحت توپ را از بازیکن حریف می‌قاپید. توپ را می‌قاپید و بنا می‌کرد از همان لب خط حرکت کردن. من این را در قیاس با بازیکنان ملی‌پوش کشورمان می‌خواهم بنویسم؛ در دریبل دو‌طرفه هیچ کس روی دست امیرخان بلند نمی‌شود! این نوع دریبل را شگرد داشت. آن زمان‌که هنوز اسمی روی این دریبل نگذاشته بودند، امیرخان خدای دریبل دوطرفه بود. توپ را از این طرف بازیکن می‌انداخت و از آن طرفش می‌رفت و بعد هم یک سانتر دیدنی... و گل! یک بار نزد یکی از عموهایم از بازی امیرخان تعریف کردم و گفتم: «انصافا جای بازی امیرخان استقلال، پرسپولیس است!» گفت: «اتفاقا هم قبل از انقلاب، هم بعد از انقلاب، امیرخان چند بار از تیم تاج پیشنهاد داشت.» یک بار از خود امیرخان پرسیدم که چرا نرفتی؟! جواب داد: «می‌رفتم تاج، چه کسی کتابخانه مسجد را اداره می‌کرد؟!... کتابخانه مسجد جوادالائمه چند هزار نفر عضو دارد! ده‌ها برابر گنجایش صحن خود مسجد! می‌رفتم تاج یا استقلال، تکلیف بچه‌های مردم چه می‌شد؟!... تکلیف «کیهان‌بچه‌ها» چه می‌شد؟!... یک روز دیدم هم تاج دارد مرا صدا می‌زند، هم انقلاب! من اما به ندای انقلاب، به ندای امام، به ندای پابرهنه‌ها، به ندای کتاب و به ندای کتابخانه جواب مثبت دادم، بی‌آنکه فوتبال را فراموش کرده باشم!» آ.....ه! امیرخان، امیرخان، امیرخان. آخرین بار که از امیرخان پرسیدم؛ «اصلا چرا به شما امیرخان می‌گویند؟!» رندی کرد و گفت: «من «امیرخوانم» نه «امیرخان»!! در سفره من، نون و پنیر نیست، نون و القلم است!!» نون و القلم و مایسطرون... اگر هر نوقلمی، با کتابی بزرگ می‌شود، من در لابه‌لای سطور مه‌آلود «کوچک جنگلی» بزرگ شدم. امیرخان، تنها خانی بود که از غم و غربت «میرزا» نوشت. امیرخان، «میرزا بنویس» نبود، «میرزا نویس» بود!... و من و ما همان بچه‌های کیهان‌بچه‌ها بودیم. وعده ما، سه‌شنبه‌ها کنار دکه روزنامه‌فروشی بود. آتاری و اینترنت و پلی‌استیشن و وبلاگ و فیس‌بوک و دکمه‌های کیبورد ما کیهان‌بچه‌ها بود. اتاق چت‌روم ما، دفتر کیهان بچه‌ها بود. ما برای کیهان‌بچه‌ها کامنت نمی‌گذاشتیم، دل‌مان را می‌گذاشتیم! کیهان‌بچه‌ها برای ما در می‌آمد. امیرخان به عشق ما، قید تاج را زد! کیهان‌بچه‌ها نبود، الان امیرخان 20 تا رمان داشت، نه همین چند تا! چه می‌گویم که برای ما، هر شماره کیهان‌بچه‌ها، خودش حکم یک رمان را داشت! رمانی که هر هفته و به روز نوشته می‌شد! به روایت درست کلمه، امیرخان 28 سال در کیهان‌‌بچه‌ها مدیرمسؤول بود. بیشتر از ربع قرن! ما بچه‌ها، ریش امیرخان را سفید کردیم! کار برای ما بچه‌ها، ریش امیرخان را سفید کرد! اگر فکر می‌کنید گرداندن کیهان‌بچه‌ها کار راحتی است، لطفا چند خط برای بچه‌ها متنی بنویسید که بفهمند!! نه 28 سال، فقط چند خط! کیهان‌بچه‌ها فرهنگی‌ترین میراث بچه‌های انقلاب است... و امیرخان زنده است، چون کیهان‌بچه‌ها زنده است. هنگام وداع، آثار هر آدمی، با خالق آن خداحافظی می‌کند. سلام و خداحافظی، شرط ادب است. دلی بسته بود به امیرخان، کیهان‌بچه‌ها. بی‌خود که نیست! «کیهان‌بچه‌ها» موجود زنده و با معرفتی است که آمار رفتن امیرخان را داشت! می‌گویی نه، آخرین شماره کیهان بچه‌هایی را که امیرخان درآورد، نگاه کن! طرح روی جلدش را ببین! مدادی است که دارد پرواز می‌کند... بعد، دقت کن روی عنوان این نسخه؛ «کیهان بچه‌ها/ سال پنجاه و هفتم»! نه پنجاه و ششم و نه پنجاه و هشتم، دقیق 57! باز هم دقت کن! «کیهان‌بچه‌ها/ شماره 2820»! 28 اولی دارد می‌گوید؛ امیرخان! ممنون که 28 سال برایم زحمت کشیدی و مرا از آب و گل درآوردی... و 20 دومی دارد به ازای این تلاش 28 ساله، نمره 20 به امیرخان می‌دهد. دیگر با چه زبانی باید تشکر کند از امیرخان، کیهان‌بچه‌های نازنین؟! اگر چه مجروح و غمگین و ناراحت، باورم بر این است کیهان‌بچه‌ها «روح» دارد... گفت: «باورم می‌شود چه‌ها رفته‌ها، «روح کیهان بچه‌ها» رفته؛ پدر قصه‌های ساده و خوب، کرده یک روز خسته غروب».
در «محراب کتاب» حقا که امیرخان پیشنماز بود. نمایشگاه کتاب، بی‌امیرخان نمی‌چسبد! فوتبال، بی‌امیرخان نمی‌چسبد! دریبل دو طرفه، بی‌امیرخان نمی‌چسبد! حتی قهرمانی تاج سابق، بی‌امیرخان نمی‌چسبد! خوش به حال قطعه هنرمندان! خوش به حال کیهان‌بچه‌ها، چاپ آسمان! خوش به حال شهید مسعود رضوان! گمانم این روزها، خوشحال‌ترین ستاره هستی، شهید حبیب غنی‌پور است! «دبیر جشنواره ادبی شهید غنی‌پور» این بار زندگی را دریبل دو‌طرفه زد! همه ما را!... و به جای توپ گرد، خودش وارد دروازه شد! خودش گل شد! فقط دعا دعا می‌کنم آن سوی هستی، «تیر چراغ برق» نداشته باشد!! با «حمام عمومی» مخالفتی ندارم!! امیرخانی که من می‌شناسم، بابااکبری که من می‌شناسم، الان دارند با هم گل کوچک بازی می‌کنند!! بی‌هیچ هراسی از گیر دادن‌های پدربزرگ!! يك بار اميرخان به من گفت: اکبر هم زانویش خراب بود، تو هم زانویت خراب است! گفت: زانوی خودم هم چند وقت است گاهی قفل می‌کند! گفت: زانوی رسول فلاح‌پور هم خراب است! گفت: هر وقت «سالی‌سیلات» به پایم می‌مالم، از بوی گندش یاد اکبر می‌افتم! گفت: هر وقت عطر به خودم می‌زنم، از بوی خوبش یاد اکبر می‌افتم! گفت: تا به حال زیر دوش آب گرم، گریه نکرده بودم که کردم!! یادش به خیر! حمام نسترن، من پشت اکبر را لیف می‌کشیدم، اکبر پشت مرا!! اکبر هی می‌گفت؛ «خشک!» صاحب حمومی می‌گفت: درد خشک! کوفت خشک! امیرخان قبل از هر چیز، یک «آدم» بود. بعضی‌ها امیرخان را یک فوتبالیست خوب می‌شناسند، بعضی‌ها یک نویسنده خوب، بعضی‌ها یک نویسنده متعهد خوب... بعضی‌ها یک همسایه خوب... امیرخان اما آدم بود. «آدم خوب». «انسان سلیم‌النفس». این روزها انقلاب اسلامی، اصولگرا و اصلاح‌طلب و گروه و دار و دسته و مدعی و مهر پرتاب کن، زیاد دارد، لیکن آنچه تمنا می‌دارد، «آدم» است. امیرخان، «آدم انقلاب» بود. «عمار»، «آدم علی‌(ع)» بود. «سیدعلی» آدم می‌خواهد. بعضی‌ها بی‌هیچ تلاشی برای آدم شدن، «مومن و حزب‌اللهی» شده‌اند... البته راستش را بخواهی نشده‌اند! همچنان که نخستین آفت بصیرت، «منیت» است، نخستین شرط بصیرت، «آدمیت» است. امیرخان در درجه اول خودش را ساخته بود، بعد کتابخانه بی‌همتای مسجد جوادالائمه را. در فتنه 88 این نفس امیرخان نبود که با آن همه نرمش و ملاطفت و مهر و خضوع، یک باره علیه مخملباف شورید! آن نامه تاریخی، کار «آدم خودساخته انقلاب» بود. امیرخان با بصیرتش، با آدمیتش علیه فتنه بود، نه با نفسش! امیرخان، همان آدمی که در اوج دوم خرداد می‌گفت: «من یک سانت از کاغذ پوسیده، بی‌خود، به درد نخور، زبر و کاهی کیهان را به این ورق ترگل ورگل روزنامه‌های زنجیره‌ای نمی‌دهم» همان مدیرمسؤولی بود که برای انتخاب طرح جلد کیهان‌بچه‌ها، بسیار وسواس داشت.
شنبه تشییع، مجید ریاضی می‌گفت: امیرخان آمد حوزه و خبر شهادت پدرت را به رسول (ملاقلی‌‌پور) و مجید مجیدی داد. خدا رحمت کند رسول را... اتفاقا نشسته بود روی همین سکو که پیکر امیرخان را گذاشته‌اند. بنا کرد بلند‌بلند گریه کردن. جوشی بود و تاب همچین خبرهایی را نداشت. بعد نمی‌دانم چه شد بنا کرد بلند بلند خندیدن! خنده در حد قهقهه... امیرخان گفت: هیچ معلومه چه مرگته رسول؟! رسول گفت... (شوخی‌های مرحوم ملاقلی‌پور، بدی‌اش همین است دیگر! نمی‌شود نوشت! پای جماعت حورالعین در میان است!!)
شنبه تشییع، از همه روزی بیشتر فهمیدم که مشکل امیرخان، «تنگی نفس» نبود! «تنگی قفس» بود! امیرخانی که بالای دماوند و سبلان، نفس کم نمی‌آورد، کم آورده بود از این همه بی‌آسمانی! از این همه دود! دغل و دروغ! مبل و موبایل و اتومبیل!
شنبه تشییع، از همه روزی بیشتر فهمیدم که ادبیات انقلاب اسلامی، عصای دستش را از دست داد. امیرخان، بزرگ بود، خیلی بزرگ! خانی که پیشنهاد تاج را رد کرد، امیر ما بود... خال قشنگی داشت روی گونه‌اش. می‌گفت: هر وقت وارد اتاقم در کیهان بچه‌ها می‌شوم، اول دقایقی با گل و گیاه اینجا حرف می‌زنم و به ایشان رسیدگی می‌کنم. من می‌روم اما همین‌ها می‌مانند و داستان و بچه‌ها و کیهان‌بچه‌ها... فقط این حرف را از امیرخان داشته باش که: «هیچ نویسنده‌ای، دانای کل هیچ قصه‌ای نیست... دانای کل همه قصه‌ها خداست».
راستی امیرخان! چرا به شما می‌گویند امیرخان؟!... آخر می‌دانی! «تو خانی نبودی که من دیده بودم»!
ارسال نظر
captcha
پربیننده