گروه سیاسی: دبیر شورای نگهبان با بیان اینکه در شرایط فعلی افرادی به نان شب محتاجند اما همزمان برخی با ارقام نجومي و هزينه‌هاي ميلياردي و ادعاي خدمت! در پي كسب راي مردم هستند، بر برخورد با کاندیداهایی که تبلیغات زودهنگام و سفرهای تبلیغاتی داشته‌اند، تاکید کرد. آيت‌الله احمد جنتي با اشاره به وظايف قانوني شوراي نگهبان در احراز صلاحيت داوطلبان و نظارت بر انتخابات گفت: وقتي افرادي علنا قانون را زير پا مي‌گذارند و زودتر از موعد به سفرهاي تبليغاتي علني و پرهزينه مي‌روند بايد در كار خود تدبر كنند كه آيا اقداماتشان با ايمان و تقوا سازگار است؟ دبير شوراي نگهبان ضمن گلايه شديد از برخي فعاليت‌هاي تبليغاتي زودهنگام از اقدامات تبليغاتي برخي داوطلبان ابراز تاسف و تصریح کرد: بايد با برخي افراد كه از مدت‌ها قبل سفرهاي تبليغاتي علني و نيمه‌علني داشته‌اند برخورد شود. آيت‌الله جنتي با ابراز تاسف از وضع ناگوار برخي اقشار مستضعف گفت: افرادي براي تامين نان شب محتاج هستند يا به دليل فقر نمي‌توانند هزينه‌هاي ازدواج فرزندانشان يا تعمير منزلشان را تامين كنند اما همزمان عده‌اي با ارقام نجومي و هزينه‌هاي ميلياردي و ادعاي خدمت، در پي كسب راي مردم هستند. وي با اشاره به وظايف قانوني شوراي نگهبان در احراز صلاحيت داوطلبان و نظارت بر انتخابات گفت: ما سر سوزني از قانون تجاوز نمي‌كنيم. شوراي نگهبان نه تندتر از قانون عمل خواهد كرد و نه كندتر. با دقت، وضعيت افرادي كه ثبت‌نام مي‌كنند بررسي مي‌‌شود تا شرايط داوطلبي‌شان احراز شود. دبیر شورای نگهبان افزود: البته قانون انتخابات بويژه در امر تبليغات، ضعف‌هايي دارد و به همين دليل كار شوراي نگهبان را دشوارتر مي‌كند اما وظيفه ما رعايت قانون است نه مصلحت‌سنجي. وی که در همايش مسؤولان دفاتر و هيات‌هاي نظارت بر انتخابات سخن می‌گفت، خاطرنشان کرد: هر قدر مسؤوليت مهم‌تر باشد، رنج و زحمت آن بيشتر است و البته كسي كه به خوبي از عهده آن بر آيد، خداوند متعال اجر بيشتري هم به او مي‌دهد. آيت‌الله جنتي با اشاره به اهميت مسؤوليت نظارت بر انتخابات و حفظ امانت آراي مردم گفت: در هر حال بايد با پرهيز از غفلت، خداوند متعال را ناظر بر اعمال و رفتار خود ببينيم و بدانيم كه اگر قرار باشد خيري به انسان برسد تنها از ناحيه خداي بزرگ است. دبير شوراي نگهبان در ادامه سخنانش درباره يازدهمين دوره انتخابات رياست‌جمهوري گفت: ما وظيفه داريم در امر احراز صلاحيت داوطلبان و همچنين نظارت بر انتخابات، قانون را رعايت كنيم. وي عنوان شدن «شرايط داوطلبان رياست‌جمهوري» در اصل 115 قانون اساسي را نشانه اهميت موضوع دانست و گفت: شوراي نگهبان وظيفه دارد شرايطي مانند «رجل سياسي، مذهبي»، «ايراني‌الاصل و تابع ايران»، «مدير و مدبر»، «حسن‌سابقه» و «امانت و تقوا»، «مومن و معتقد به مباني جمهوري اسلامي ايران» و «مذهب رسمي كشور» را احراز كند. احراز برخی شرایط آسان نیست
وي يادآور شد: احراز شرايطي چون «ايراني‌الاصل و تابع ايران بودن» دشوار نيست اما احراز برخي ديگر از شرايط به آساني ممكن نيست. مثلا بايد ديد فردي كه ثبت‌نام مي‌كند آيا در حدي سياستمدار و سياست‌شناس هست و درك عميقي از جريان‌هاي سياسي داخلي و خارجي دارد كه بتواند نظرات راهگشا براي برخورد مناسب با مسائل كشور را ارائه بدهد. آيت‌الله جنتي احراز شرايطي چون «مديريت و تدبير» را هم مساله‌اي مهم دانست زيرا فرد بايد توان اداره كشور و حل مشكلات آن را داشته باشد. وي با اشاره به انبوه كساني كه در دوره‌هاي اخير انتخابات تحت عنوان «احساس تكليف» براي رياست‌جمهوري ثبت‌نام مي‌كنند، گفت: بايد كساني داوطلب شوند كه توان برداشتن بار سنگين اين مسؤوليت را داشته باشند. دبير شوراي نگهبان گفت: مسؤوليت رياست‌جمهوري امانت الهي بزرگ است كه مردم با راي خود آن را به يك فرد مي‌سپارند و طبيعي است كه ما با ملاحظه سوابق فرد بايد ببينيم آيا او داراي شرط «امانتداري» هست يا نه. آيت‌الله جنتي درباره شرايطي چون «تقوا» نيز گفت: شرايط متقين در قرآن كريم و خطبه متقين در نهج‌البلاغه آمده است، افرادي كه ثبت‌نام مي‌كنند بايد ببينند چقدر واجد اين اوصاف هستند.
تأکید بر رعایت قانون در امر نظارت
دبير شوراي نگهبان با تاكيد بر رعايت قانون در امر نظارت بر انتخابات نيز به مسؤولان دفاتر و هيات‌هاي نظارت بر انتخابات استان‌ها گفت: شما نيز نبايد سر سوزني از قانون تجاوز كنيد. در اظهارنظرها و ارائه گزارش‌ها هم تنها قانون را رعايت كنيد. آيت‌الله جنتي ضمن تقدير از زحمات ناظران انتخاباتي نيز گفت: وقتي به وظايف قانوني و شرعي خود به درستي عمل كنيد همانند انتخابات گذشته، خداوند متعال نيز از كار شما راضي خواهد بود و به سبب انجام اين مسؤوليت بزرگ اجر فراوان به شما خواهد داد. به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی شورای نگهبان، آیت‌الله جنتی در پايان با تقبيح نبش قبر صحابي بزرگ حضرت حجر بن عدي گفت: در اوصاف ايشان آمده است كه در جواني، شبي هزار ركعت نماز مي‌گزارد. اينكه حتي از جنازه او بعد از اين همه سال نيز دست برنمي‌دارند نشانه عظمت و بزرگي او است و نبايد انتظار داشته باشيم معاويه با زنده او كاري نداشته باشد. آيت‌الله جنتي افزود: اگر اين افراد متحجر و مزدور اندكي عقل و عاطفه داشتند، با مشاهده جسد سالم آن بزرگوار بايد به حقانيت او پي مي‌بردند.
چگونگی روند احراز صلاحیت‌ها
روز گذشته همچنین امیری، عضو حقوقدان شورای نگهبان در سخنانی تاکید کرد: ما نمیگوییم رئیسجمهوری باید همه ویژگیهای رهبری را داشته باشد اما آنچه در اصل 115 آمده ویژگیهای منحصر و خاصی است. وی در پاسخ به این سوال که با توجه به اصل 115، چه شاخصها و ویژگیهایی برای رجل سیاسی و مذهبی وجود دارد، اظهار داشت: اصل 115 قانون اساسی جمهوری اسلامی میگوید رئیسجمهوری باید از میان رجال مذهبی و سیاسی واجد شرایط زیر انتخاب شود: ایرانیالاصلبودن، تابع ایران، مدیر، مدبر، حسن‌سابقه، امانتدار، باتقوا، مومن و معتقد به جمهوری اسلامی و مذهب رسمی کشور. درباره رجل سیاسی و مذهبی مسلما رجال که جمع رجل است به کسی نمیگویند که مثلا روزه بگیرد، نماز بخواند و تکالیف شرعیاش را انجام دهد یا مثلا رجل سیاسی به کسی نمیگویند که چند سال در دانشگاه درس علوم سیاسی خوانده باشد. استعمال لفظ در معانی عرفی است. اینجا به نظر می‌رسد که واژه رجل برمیگردد به شخصیت، یعنی به این دلالت دارد که رئیسجمهوری باید یک شخصیت مذهبی و سیاسی باشد، مثل کسی که تدین او به دین اسلام و مذهب تشیع و تقید او به انجام شعائر و مناسک دینی در زندگی شخصی و اجتماعی در حد معدل جامعه نباشد، چون به کسی که در حد معدل جامعه باشد رجل نمیگویند؛ رجل به کسی میگویند که از مشخصهای ویژه برخوردار باشد و مردم او را با آن ویژگی بشناسند، یعنی مشهور به آن باشد که به دین مقید است. ممکن است کسی تا سطح ارشد و دکترا رشته علوم سیاسی را بخواند، ولی رجل سیاسی محسوب نشود. رجل سیاسی یعنی کسی که دارای قدرت تحلیل و درک سیاسی عمیقی باشد، هم از شرایط ملی و هم از شرایط بینالمللی دارای آگاهی عمیقی باشد، در جامعه هم او را به این ویژگیها بشناسند و یک سیاستمدار تلقی شود نه کسی که در حد معدل جامعه است. به گفته وی، ویژگیهای اصل 115 را رئیسجمهوری باید هم ثبوتا و هم اثباتا داشته باشد یعنی هم این ویژگیها در وجودش مستقر شده باشد و هم این ویژگیها بروز و ظهور کرده باشد. تنها وجه ثبوتی کافی نیست. علاوهبر آن این ویژگیها باید توسط اعضای شورای نگهبان احراز شود. در بعضی از مناصب اصل بر آن است که شخص واجد شرایط است مگر آنکه خلافش ثابت شود اما استخدام کلمات در اصول مختلف قانون اساسی درباره رئیسجمهوری حکایت از آن دارد که این شرایط باید احراز شود. وی در گفت‌وگو با فارس افزود: احراز این شرایط به عهده شورای نگهبان است. در اصلاح قانون ریاستجمهوری که سال گذشته به مجلس آمد، خواستند برخی از این ویژگیها را از بعد کیفی به بعد کمی تبدیل کنند مثلا برای احراز رجل مذهبی، باید 25 نفر از اعضای مجلس خبرگان آن را تایید یا برای رجل سیاسی، یکصد نفر از افراد قانون خدمات کشوری آن را تایید کنند. شورای نگهبان این را نپذیرفت، زیرا معتقدیم این شرایط در اصل 115 قانون اساسی تمثیلی نیست بلکه حصری است و هرچه که بخواهد این اصل را توسعه بدهد یا مضیق کند، خلاف قانون اساسی محسوب میشود به همین دلیل بحث سن هم در اینجا نیامده است. حال احراز این شرایط کیفی به عهده شورای نگهبان است، لذا در شورای نگهبان بر سر ویژگیهای اصل 115 بحث و نظرات مطرح میشود و بعد از بحثهای طولانی مشخص میشود که فرد واجد شرایط است یا نه.