برای طرفداران آلمان شاید رفتن بازیکنان غیربومی به خارج از این کشور ناراحتکننده نباشد اما رفتن ملیپوشان آلمانی که با جدایی از بوندس لیگا آیندهشان را تباه میکنند، ناراحتکننده است. چند صباحی است که بحث خروج بازیکنان آیندهدار بوندس لیگا به مقاصد اسپانیا و انگلیس نقل محافل آلمانی شده است. سوالاتی که برای فوتبالدوستان آلمانی مطرح میشود این است: آیا بازیکنان مستعدی که در تیمهای بوندسلیگایی کشف شده و پرورش داده میشوند با خروج از بوندسلیگا آن هم در زمانی که باید زحمات حاصل از پرورش این بازیکنان به بار بنشیند و برای تیمهایشان مثمرثمر باشند، آینده فوتبالیشان را خراب نمیکنند؟ و اگر خراب میکنند آیا این به معنی هدر رفتن آن استعداد و بالطبع ضربهای بر فوتبال آلمان (که درست باید موقعی که از آن جوان آیندهدار استفاده کند با رفتن او به خارج مواجه میشود) نیست؟ شاید بتوان با جستوجو و کنکاش در چنین نقل و انتقالاتی در یک بازه زمانی 7 ساله (از 2006 تا 2013) به جواب این سوالات رسید. بیشک از 2006 به این سو نخستین قربانی بالاک بود. بالاکی که از سال 2002 تا 2006 در بایرن آقایی میکرد و در اروپا به یک چهره بینالمللی مبدل شده بود در سال 2006 این تیم را به مقصد چلسی ترک کرد. انتقالی که هواداران متعصب بایرن را شوکه کرد. شوک انتقال یک طرف و صحبتهای تحقیرآمیز بالاک مبنی بر اینکه «میخواهم به تیمی بروم که در آن قهرمان اروپا شوم» یک طرف. بالاکی که میتوانست با ماندن در مونیخ خود را به اسطوره و بت هواداران این تیم تبدیل کند و برای همیشه نام خود را در این باشگاه جاودانه کند به انگلستان رفت تا علاوه بر اینکه در 4 سال حضورش در این تیم لندنی به آرزویش (قهرمانی در اروپا) دست پیدا نکند، بلکه وزن و اعتبار فراوانش در بایرن را هم با رفتن زیر سایه فرانک لمپارد از دست بدهد و به راستی جایگاه و اعتباری را که میتوانست با ماندن در یکی از باشگاههای بزرگ فوتبال آلمان کسب کند به دست باد بسپارد. تاسفبار اینکه نابودی بازی کسانی که به خارج از بوندسلیگا نقل مکان کردند هرگز درس عبرتی برای دیگران نشد. دیهگوی برزیلی در وردربرمن و فاندرفارت هلندی در هامبورگ که هر دو در این تیمها تاثیرگذار بودند با رفتن به ایتالیا و اسپانیا و عدمموفقیت قابلتوجه در یووه و رئالمادرید رو به زوال رفتند و با سرافکندگی دوباره به بوندسلیگا برگشتند و در قالب تیمهای وولفسبورگ و هامبورگ به دنبال روزگار خوش خود در آلمان میگردند. اما این پایان کار نبود، رافینیا که در شالکه خود را به عنوان یکی از چند دفاع راست برتر بوندسلیگا مطرح کرده بود با رفتنش به جنوا (جنوا را با تیم بزرگی نظیر شالکه قیاس کنید تا به عمق فاجعه پی ببرید) و پی بردن به کمبود جذابیت در این تیم پایین جدولی ایتالیا تصمیم به بازگشت به آلمان گرفت. هرچند جدایی این مدافع راست برزیلی به دلیل مشکلات شخصی با سرمربی و سران باشگاه نیز بود. همچنین الیرو الیا، هافبک کناری هامبورگ هم با رفتن به یووه و نیمکتنشینی در این تیم، دوباره به آلمان و اینبار به برمن بازگشت. نوری شاهین اما در این بین موردی واقعا عبرتآموز است. او که در سال 2011 با توهم رفتن به رئالمادرید و زیدان شدن از وستفالن رخت بر بست، (شاهینی که در ترکیب تیم بزرگی نظیر دورتموند دوران رویایی را سپری میکرد) در مدت 18ماه سرگردانی و نیمکتنشینی در خارج از بوندسلیگا و پس از آنکه کارد به استخوانش رسید با درخواست از مدیران دورتموند برای بازگشت مجددش به وستفالن حتی به قیمت نیمکتنشینی دائمی راه نجات را برگشتن به آلمان دید. بعد از او کاگاوای ژاپنی که تا قبل از آمدن به دورتموند به عنوان یک استعداد بسیار جوان و نهچندان شناخته شده مطرح بود و با حضورش در وستفالن زیر نظر کلوپ به ستارهای بینالمللی تبدیل شده بود تصمیم گرفت آیندهاش را در انگلیس جستوجو کند. او چند روز قبل بعد از قریب به یک سال حضور در منچستر گفت: متاسفانه نتوانستم تاثیرگذاری زمان حضورم در دورتموند را داشته باشم. البته گفتنی است کاگاوای ژاپنی پس از انتقال ستارهای نظیر رویس به وستفالن، احساس امنیت قبلی در دورتموند را از دست داد. برای طرفداران متعصب تیم ملی آلمان شاید رفتن بازیکنان غیربومی به خارج از این کشور چندان ناراحتکننده نباشد اما رفتن ملیپوشان آلمانی که با رفتن به خارج از آلمان آینده خود را تباه میکنند سخت آزاردهنده است.
کمی به عقبتر بازگردیم
کوین کورانی، مهاجم قدبلند شالکه که صرفا به خاطر مسائل مالی با رفتن به روسیه محو شد هم مثالی قابل تامل است. اما در این بین رفتن تروخوفسکی به سویا فوتبالدوستان آلمانی را متعجب کرد. او که در تیم ملی آلمان در جامجهانی 2010 حاضر بود و حتی در بازی نیمهنهایی آن جام برابر اسپانیا با توجه به محرومیت مولر فیکس شد، با رفتن به باشگاهی کوچکتر از هامبورگ نظیر سویا جایگاهش را در تیم ملی برای همیشه از دست داد. هرچند بیمهری سران هامبورگ با وی نیز در این جدایی تاثیرگذار بود، ولی شاید انتخاب باشگاه دیگری در آلمان در آینده او تاثیر بیشتری داشت تا تیمی نظیر سویا! اما شگفتانگیز آنکه همین امسال هم مارین و هولتبی موجبات ناراحتی فوتبالدوستان آلمانی را فراهم کردند تا این موضوع به بحرانی فزاینده مبدل شود؛ اولی با رفتن از برمن با بهانه نیمکتنشینی در تیم توماس شاف و احیانا بهجای اینکه در بوندسلیگا بماند و با انتخاب تیمی دیگر و با درخشش احتمالی در آن تیم، نظر مثبت لو را برای دعوت مجدد به دست آورد، با عزیمت به انگلستان به افتخاری بزرگ برای خود نائل آمد؛ بله او لقب مترسک آلمانی را از هواداران چلسی دریافت کرد. هولتبی نیز که در حساسترین مقطع فصل با رفتن از شالکه ضربه سختی را بر پیکره این تیم وارد آورد، نتوانست در تاتنهام جایگاهی ثابت برای خود بیابد. براستی آیا تاتنهام از لحاظ نام و اعتبار به باشگاهی نظیر شالکه میرسد؟! شاید کارشناسان فوتبالی نمیدانند و یک انگلیسیالاصل میداند! کدام عقل سلیمی یکی از 16 تیم مرحله یکهشتم نهایی لیگ قهرمانان و یکی از باشگاههای معتبر اروپا را ترک میکند تا راهی تیمی شود که در لیگ اروپاست؟ آن هم در شرایطی که جامجهانی نزدیک است و با ثبات در ترکیب ثابت شالکه میتوانست حتی شانسی برای خود در تیم لو نیز جستوجو کند، گرچه نمیتوان از نقش باشگاههای آلمانی در این موضوع غافل شد. باشگاههای آلمانی و احیانا نامدار این کشور متاسفانه در سالیان اخیر نتوانستهاند به آن شکل با دادن طرحهای بلندمدت و افزایش دستمزدهای بعضا چشمگیر باعث ترغیب جوانان این لیگ به ماندن در آلمان شوند. شاید غیر از دورتموند و بایرن، باشگاههای بزرگ دیگر آلمان نیز باید به این باور برسند که توانایی افتخارآفرینی در اروپا را دارند، ضمن اینکه نباید از نقش رسانههای گروهی نیز غافل ماند. شاید نقش کمرنگ رسانههای آلمانی در تبلیغات و مانور ندادن روی جذابیت و بزرگی بوندسلیگا در برابر غولهای رسانهای در اسپانیا و انگلیس و انعکاس بعضا حاوی بزرگنمایی از این لیگها در محافل جهانی، یکی از دلایل این اتفاق باشد.