۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۰:۰۷

یادداشت

هیچ‌وقت ورزش را جدی نگرفتیم در ابتدای این یادداشت که در ارتباط با موضوع آسیب‌شناسی فرهنگی ورزش است باید به این نکته‌ اشاره کنم که هنوز هم کارشناسان این مقوله، به تعریف واحدی از فرهنگ نرسیده‌اند. این مساله نشان می‌دهد که موضوع فرهنگ، موضوع بسیار پیچیده‌ای است که برای قدم نهادن در این وادی، باید رویکرد سخن خود در این باب را مشخص کرد. رویکرد سخن ما نیز در این مقال، مباحث اخلاقی، رفتارهای اعضای جامعه‌ ورزش و به طور کلی بررسی خلقیات آنها است، اگر هم از این دیدگاه به فرهنگ نگاه کنیم، باید قبول کرد که فرهنگ در جامعه‌ ورزش، مطابق با انتظارها و ‌شأن کشورمان نیست. با این رویکرد، مشکلات فرهنگی در ورزش ما چیست؟ به عقیده‌ من علت وجود چنین وضعیتی در ورزش، ریشه‌های متعددی دارد که باید در ابتدا آنها را بررسی و بیان کرد تا به نتیجه برسیم. ورزش را بازیچه می‌پنداریم یکی از ریشه‌های اصلی مشکلات در ورزش حتی در ابعاد قهرمانی، این است که ما هنوز ورزش را بازیچه می‌پنداریم. درحالی که ورزش هیچگاه در تاریخ ایران بازیچه نبوده است. وقتی به شاهنامه مراجعه می‌کنیم، ورزش یک امر اجتماعی با کارکردهای تاثیرگذار در شاهنامه بوده است و پهلوانان به عنوان دست پروردگان ورزش در سلسله تباری و طبقه‌بندی جامعه در شاهنامه، پس از روحانیون قرار گرفته بودند. باید به این نکته توجه داشت که در شاهنامه ملاک طبقه‌بندی افراد، «خون و نژاد» نبوده است، بلکه مسؤولیت اجتماعی‌ای بوده که آنها بر عهده داشته‌اند. وقتی می‌بینیم که پهلوانان پس از روحانیون در یکی از بخش‌های بالای جامعه ایرانی قرار می‌گیرند، نشان می‌دهد که پهلوانان به عنوان ورزشکاران آن دوره از اهمیت و ‌شأن خاصی برخوردار بوده‌اند. آنها در آن دوره آمر به معروف و ناهی از منکر بوده و تاج‌بخش بوده‌اند. پس در تاریخ ملی ایران، همواره ورزش مهم بوده و نباید آن را بازیچه بپنداریم. ورزش امروزه یک فعالیت مهم اجتماعی،‌ سیاسی، اقتصادی و روانی است که کارکردهای بسیار مهم‌تری نسبت به گذشته پیدا کرده است و نباید با ندانم کاری با آن برخورد کنیم. به عقیده من این نخستین ریشه وجود بد‌اخلاقی‌ها و ناهنجاری ‌فرهنگی‌ در ورزش است. شاید در این رابطه حرف‌های زیادی درباره اهمیت ورزش می‌زنیم؛ اما در عمل هنوز ورزش را جدی نگرفته‌ایم. ‌جدی گرفتن ورزش پول خرج کردن نیست، آوردن مربی خارجی و فرستادن ورزشکاران به مسابقه‌های بین‌المللی نیست بلکه چیزی فراتر از اینهاست. چیزی است که برخلاف انجام همه‌ این کارها (پول خرج کردن)، دیدیم که در المپیک پکن نتیجه نداد و همه را مبهوت خود کرد. برای این است که هنوز ورزش را بازیچه می‌دانیم. به گونه‌ای به آن نگاه می‌کنیم که بچه‌ها به آن می‌پردازند، نه یک موضوع جدی. ما فکر می‌کنیم «لاابالی‌گری» و «بی‌غیرتی» یعنی ورزش حرفه‌ای. آنها حتی از لحاظ نوع پوشش، آرایش و خیلی مسائل دیگر هم اخلاق را رعایت می‌کنند؛ اما ما به این مسائل توجه نداریم. وقتی ما از غیرت در ورزش صحبت می‌کنیم، بعضی به اسم علم گرایی می‌گویند که غیرت قدیمی شده! و هرکس از این حرف‌ها بزند سنتی است! اما در ورزش حرفه‌ای دنیا نمی‌بینیم که قهرمانان حرفه‌ای برای موفقیت می‌جنگند. هر کاری از دست‌شان برآید را انجام می‌دهند. آن فوتبالیستی که سرش را جلوی توپ قرار می‌دهد تا توپ وارد دروازه نشود، این همان غیرتی است که ما از آن دم می‌زنیم. در باشگاه‌های فوق حرفه‌ای غرب همه این موارد اعم از اخلاقی یا فنی و رعایت بایدها و نبایدها را به بازیکن قید می‌کنند؛ اما ما چه می‌کنیم؟ بازیکن برای مدیر باشگاه شاخ و شانه می‌کشد، می‌روند با سلام و صلوات بازیکن را می‌آورند تا با مدیر آشتی کند! حداقل این را از غرب یاد نمی‌گیریم که با تلاش، کوشش و تدبیر، خواسته‌ها و آموزه‌های خودمان را در ذهن دیگران القا کنیم. ورزش ما هر طرفش یک سازی می‌زند سیستم کنونی ورزش هر طرفش یک سازی می‌زند و همه ناخواسته و در خیلی از موارد عملکردشان به سمت تخریب است تا سازندگی. در کشورهای پیشرفته و صاحب ورزش حاشیه‌ها که جز اجتناب‌ناپذیر ورزش حتی هستند، کنترل می‌شود؛ اما در کشورمان بسیاری تنها به «حاشیه‌سازی»، «تخریب» و «خراب کردن تیم‌ها» می‌پردازند. شما نگاه کنید در این سال‌ها چه میزان از استعدادهای ما قربانی این سیستم «باری به هر جهت» شده‌اند. بسیاری از مدیران لایق ما که می‌خواهند در این وضعیت خدمت کنند، یا در وضعیت موجود حل می‌شوند و یا عطای کار را به لقایش می‌بخشند. در سیستم کنونی ورزش، مدیر لایق می‌سوزد. من یک چیز را صریح می‌گویم، ما با این سیستم مدیریت در ورزش وضع‌مان همین خواهد بود که هست، اگر بدتر نشود، بهتر نمی‌شود. منبع : ایسنا
ارسال نظر
captcha
پربیننده