موسسه آوینی با جاه‌طلبی‌های خاص مدیریت سابق از دورانی که پا به عرصه تولید نهاد و در چارت مدیریتی این نهاد تولید فیلم، تعریف شد تا دوران کنونی اثر فاخر و قابل قبولی ارائه نكرده و با تعریف هدفگذاری‌هایي توأم با سوء‌مدیریت جاری در این موسسه، آثاری ساخته شد که اقبالی در میان مخاطبان سینما پیدا نكرد و عمدتا روانه شبکه نمایش خانگی یا رسانه‌ای همچون تلویزیون شد. واقعا اگر خصوصی‌سازی به معنای واقعی در حوزه سینما محقق می‌شد هیچگاه فیلم‌هایی نظیر «گیرنده» ساخته نمی‌شد. گیرنده هم برادر دو‌قلوی «تلفن همراه رئیس‌جمهور» است که می‌خواهد نقصان را در شیوه مدیریتی و سفرهای استانی بازتاب دهد. تقریبا مشخص است که نیت سازندگان خیر و مردم‌پسندانه است و از خط اصلی داستان فیلم چنین بر‌می‌آید که مقصود انتقاد از سیاست‌های پوپولیستی دولت دهم است. نیک است چنین انتقادی و بسیار زیبا اما هدف اصلی سازندگان و حامیان فیلم در پس عدم‌انتخاب نویسندگان و سازندگان ضعیف این اثر پنهان می‌شود. طبیعی است که در اصولی و خط‌کشی‌های کلاسیک دراما برای آنکه مخاطب نتیجه واحدی را از فیلم برداشت کند پیام فیلم باید در جمع‌بندی نهایی فیلم پس از عبور از کش و قوس‌های دراماتیک بر مخاطب عیان شود اما مشکل عمده فیلم «گیرنده» این است که در همان مقدمه روایی اثر پس از گذشت 10 دقیقه از فیلم روایت وارد بخشداری می‌شود و با ورود پرسوناژ خبرنگار و صاحب‌پناه (کارمند بخشداری) ناگهان کیسه نامه‌ها روی زمین می‌افتد. دخترک خبرنگار می‌خواهد در جمع‌آوری نامه‌های پخش شده روی زمین به صاحب‌پناه کمک کند و همراه با وی از عهده این کار بر‌نمی‌آیند و نمی‌توانند حجم انبوهی از نامه‌ها را جمع‌آوری کنند و حین جمع‌آوری بخش زیادی از نامه‌ها دوباره روی زمین می‌ریزد. در همین هنگام 2 مقام بلند‌پایه وارد بخشداری می‌شوند و از آنچه حادث شده و حضور خبرنگار اعلام دلخوری می‌کنند و با پرخاش به صاحب‌پناه از وضع آشفته به‌وجود آمده اعلام نارضایتی می‌کنند و با غرولند ناخشنودی خود را از حضور خبرنگار اعلام كرده و در دیالوگی اشاره می‌کنند نامه‌های محرمانه مردم نباید به دست نامحرم بیفتد و صراحتا خبرنگاران را در دایره گشاد نامحرمان مي‌گنجانند، ضمن اینکه رئیس‌جمهوری به مقصد فرودگاه تشریف برده‌اند و این نامه‌ها باید زودتر به دست رئیس‌جمهور برسد و اگر نرسد شاید به درخواست‌های مردمی پاسخی داده نشود. یکی از روسای فرمانداری هم اشاره می‌کند که برای رساندن نامه‌ها خودرویی در بخشداری ندارند، طبیعی است که پیام فیلم صادقانه است که دولت ناکارآمد است، شیوه برخورد و رسیدگی به مشکلات مردمی پروپاگاندایی و عوام‌فریبانه است، زیر‌مجموعه دولت هم توانایی و عرضه رساندن 4 تا نامه را ندارند، خبرنگار و ژورنالیست هم برای عوامل دولت یعنی دردسر. پرواضح است که پیام فیلم بسیار شفاف است و انتقادات صریحی مطرح می‌شود اما فارغ از متن سازندگان دغدغه سیاسی‌شان پررنگ‌تر از دغدغه سینمایی و پرداخت یک دراماتیک تمام‌عیار است چرا که با توجه به آنچه در پی آمد و بدان اشاره شد، پیام فیلم دقیقه یازدهم فیلم عیان می‌شود و درام‌نویس و خالق اثر دائما روی پيام و ناکارآمدی سیستم تاکید دارد؛ دقیقا مثل سکانس ما‌قبل پایانی که بخشی از نامه‌ها هنگام پس گرفتن از صمد درون نهر روان ریخته می‌شود. کل فیلم اتکا دارد به جدال نه‌چندان پرداخت شده موش و گربه‌ای صفری (محمدرضا شریفی‌نیا) و حاج‌صمد (سعید راد). پیام مورد اشاره فیلم درباره نقصان سفرهای استانی به نتیجه فیلم بدل نمی‌شود و جذابیت‌های معنایی از فیلم برگرفته می‌شود. کمی که فیلم پیش می‌رود به سیاق فیلم‌های فارسی محدود می‌شود به جدال کهنه محسن (سیامک اطلسی) و حاج‌صمد و صمد در این جدالی که حاصل کینه‌ای از گذشته است پیروزی ناقصی را کسب می‌کند. از همان دقیقه یازدهم که پیام فیلم ارائه می‌شود فیلم به تدریج شکل حقیرانه‌ای در پرداخت درام و جدل‌های دراماتیک پیدا می‌کند. مثلا توقف صمد در مقابل افسر راهنمایی و رانندگی این نکته را به ذهن متبادر می‌کند که افسر راهنمایی از کجا می‌داند که صمد حامل نامه‌هاست یا پیام‌هایی که گاهی خارج از دراما به گوش می‌رسد، مثل فریاد زدن شریفی‌نیا با این مضمون که تولید کارخانه خوابیده است. شکل این پیام‌ها به هیچ عنوان نمایشی نیست و در قالب درام نمی‌گنجد؛ جدال جاده‌ای ساده‌انگارانه که از نیمه دیگر ربطی به سیاست پیدا نمی‌کند و اتفاقا کارشکنی کلان در سازو‌کار جاری در ممکلت به گردن مردم می‌افتد. دو‌قطبی شدن دعوای صفری و صمد در واقع مبین چنین پیامی است، یعنی چاشنی انتقادی فیلم و گرفتن پیکان انتقاد از سمت دولت طی درام مهار و به سمت مردم گرفته می‌شود. نگاهی به فیلم «گیرنده»
انتقاد اخته
موسسه آوینی با جاه‌طلبی‌های خاص مدیریت سابق از دورانی که پا به عرصه تولید نهاد و در چارت مدیریتی این نهاد تولید فیلم، تعریف شد تا دوران کنونی اثر فاخر و قابل قبولی ارائه نكرده و با تعریف هدفگذاری‌هایي توأم با سوء‌مدیریت جاری در این موسسه، آثاری ساخته شد که اقبالی در میان مخاطبان سینما پیدا نكرد و عمدتا روانه شبکه نمایش خانگی یا رسانه‌ای همچون تلویزیون شد. واقعا اگر خصوصی‌سازی به معنای واقعی در حوزه سینما محقق می‌شد هیچگاه فیلم‌هایی نظیر «گیرنده» ساخته نمی‌شد. گیرنده هم برادر دو‌قلوی «تلفن همراه رئیس‌جمهور» است که می‌خواهد نقصان را در شیوه مدیریتی و سفرهای استانی بازتاب دهد. تقریبا مشخص است که نیت سازندگان خیر و مردم‌پسندانه است و از خط اصلی داستان فیلم چنین بر‌می‌آید که مقصود انتقاد از سیاست‌های پوپولیستی دولت دهم است. نیک است چنین انتقادی و بسیار زیبا اما هدف اصلی سازندگان و حامیان فیلم در پس عدم‌انتخاب نویسندگان و سازندگان ضعیف این اثر پنهان می‌شود. طبیعی است که در اصولی و خط‌کشی‌های کلاسیک دراما برای آنکه مخاطب نتیجه واحدی را از فیلم برداشت کند پیام فیلم باید در جمع‌بندی نهایی فیلم پس از عبور از کش و قوس‌های دراماتیک بر مخاطب عیان شود اما مشکل عمده فیلم «گیرنده» این است که در همان مقدمه روایی اثر پس از گذشت 10 دقیقه از فیلم روایت وارد بخشداری می‌شود و با ورود پرسوناژ خبرنگار و صاحب‌پناه (کارمند بخشداری) ناگهان کیسه نامه‌ها روی زمین می‌افتد. دخترک خبرنگار می‌خواهد در جمع‌آوری نامه‌های پخش شده روی زمین به صاحب‌پناه کمک کند و همراه با وی از عهده این کار بر‌نمی‌آیند و نمی‌توانند حجم انبوهی از نامه‌ها را جمع‌آوری کنند و حین جمع‌آوری بخش زیادی از نامه‌ها دوباره روی زمین می‌ریزد. در همین هنگام 2 مقام بلند‌پایه وارد بخشداری می‌شوند و از آنچه حادث شده و حضور خبرنگار اعلام دلخوری می‌کنند و با پرخاش به صاحب‌پناه از وضع آشفته به‌وجود آمده اعلام نارضایتی می‌کنند و با غرولند ناخشنودی خود را از حضور خبرنگار اعلام كرده و در دیالوگی اشاره می‌کنند نامه‌های محرمانه مردم نباید به دست نامحرم بیفتد و صراحتا خبرنگاران را در دایره گشاد نامحرمان مي‌گنجانند، ضمن اینکه رئیس‌جمهوری به مقصد فرودگاه تشریف برده‌اند و این نامه‌ها باید زودتر به دست رئیس‌جمهور برسد و اگر نرسد شاید به درخواست‌های مردمی پاسخی داده نشود. یکی از روسای فرمانداری هم اشاره می‌کند که برای رساندن نامه‌ها خودرویی در بخشداری ندارند، طبیعی است که پیام فیلم صادقانه است که دولت ناکارآمد است، شیوه برخورد و رسیدگی به مشکلات مردمی پروپاگاندایی و عوام‌فریبانه است، زیر‌مجموعه دولت هم توانایی و عرضه رساندن 4 تا نامه را ندارند، خبرنگار و ژورنالیست هم برای عوامل دولت یعنی دردسر. پرواضح است که پیام فیلم بسیار شفاف است و انتقادات صریحی مطرح می‌شود اما فارغ از متن سازندگان دغدغه سیاسی‌شان پررنگ‌تر از دغدغه سینمایی و پرداخت یک دراماتیک تمام‌عیار است چرا که با توجه به آنچه در پی آمد و بدان اشاره شد، پیام فیلم دقیقه یازدهم فیلم عیان می‌شود و درام‌نویس و خالق اثر دائما روی پيام و ناکارآمدی سیستم تاکید دارد؛ دقیقا مثل سکانس ما‌قبل پایانی که بخشی از نامه‌ها هنگام پس گرفتن از صمد درون نهر روان ریخته می‌شود. کل فیلم اتکا دارد به جدال نه‌چندان پرداخت شده موش و گربه‌ای صفری (محمدرضا شریفی‌نیا) و حاج‌صمد (سعید راد). پیام مورد اشاره فیلم درباره نقصان سفرهای استانی به نتیجه فیلم بدل نمی‌شود و جذابیت‌های معنایی از فیلم برگرفته می‌شود. کمی که فیلم پیش می‌رود به سیاق فیلم‌های فارسی محدود می‌شود به جدال کهنه محسن (سیامک اطلسی) و حاج‌صمد و صمد در این جدالی که حاصل کینه‌ای از گذشته است پیروزی ناقصی را کسب می‌کند. از همان دقیقه یازدهم که پیام فیلم ارائه می‌شود فیلم به تدریج شکل حقیرانه‌ای در پرداخت درام و جدل‌های دراماتیک پیدا می‌کند. مثلا توقف صمد در مقابل افسر راهنمایی و رانندگی این نکته را به ذهن متبادر می‌کند که افسر راهنمایی از کجا می‌داند که صمد حامل نامه‌هاست یا پیام‌هایی که گاهی خارج از دراما به گوش می‌رسد، مثل فریاد زدن شریفی‌نیا با این مضمون که تولید کارخانه خوابیده است. شکل این پیام‌ها به هیچ عنوان نمایشی نیست و در قالب درام نمی‌گنجد؛ جدال جاده‌ای ساده‌انگارانه که از نیمه دیگر ربطی به سیاست پیدا نمی‌کند و اتفاقا کارشکنی کلان در سازو‌کار جاری در ممکلت به گردن مردم می‌افتد. دو‌قطبی شدن دعوای صفری و صمد در واقع مبین چنین پیامی است، یعنی چاشنی انتقادی فیلم و گرفتن پیکان انتقاد از سمت دولت طی درام مهار و به سمت مردم گرفته می‌شود. ارسال نظر
پربیننده