گروه سیاسی: نخستین مناظره انتخاباتی برگزار شد و درحالی که محتوای این مناظرهها باید مورد توجه قرار گیرد؛ موضوع انحرافی شیوه اجرای مناظرهها برجسته شده است. اگرچه جدید بودن این سبک مناظره و تعدد کاندیداها موضوعی است که باید در نحوه مناظرهها درنظر گرفت؛ با این حال اعتراض برخی کاندیداها باعث شد صدا و سیما به این موضوع واکنش نشان دهد. در همین راستا کارگردان مناظره با بیان اینکه برخی که از ساختار برنامه ناراحتند دوست داشتند مسابقه مشتزنی ببینند، تاکید کرد: مناظره امکان مقایسه همزمان هر 8 نامزد را برای مخاطبان فراهم کرد. حسین فردرو، مشاور هنری و کارگردان مناظرههای یازدهمین دوره انتخابات ریاستجمهوری درباره برنامه جمعه 10 خرداد ماه گفت: همانطور که مجری اعلام کرد طراحی این برنامه بسیار زمانبر بوده و مسؤولان سازمان صدا و سیما، کارشناسان حیطه روابط عمومی، روابط جمعی، برنامهسازان و تهیهکنندگانی که بحث ساختار را میشناسند فکر کردند و با نظر مستقیم رئیس سازمان مناظره را طراحی کردند. وی که امور کارگردانی اعم از نور، صدا، دکوپاژ و... را به همراه عیسی بلوکات در این برنامه برعهده داشت، ادامه داد: صدا و سیما انواع و اقسام برنامههای مختلف را در ساختارهای گوناگون برای نامزدها تولید کرد. مثلا برنامههای گفتوگو محور یا مصاحبه و حتی سخنرانی که از آن به عنوان برنامه تک شخصیت یاد میکنند داشتیم که نامزدها مقابل دوربین برنامههایشان را میگفتند. این برنامهساز یادآور شد: دلم میسوزد که این برنامه آنقدر مظلوم واقع شد، در حالی که درباره آن فکر شده و تقلیدی نیست. در حالی که میتوانستیم از نمونههای خارجی تقلید کنیم و کاری را بدون تفکر انجام دهیم اما روی این کار فکر شده و تاثیر خود را هم دارد. وی تاکید کرد: اینکه میگویند برنامه قالب مسابقه داشته، فینفسه حرف بدی نیست اما اکثر کسانی که ناراحتند دوست داشتند مسابقه مشتزنی ببینند! من نقشی در تنظیم برنامه نداشتم و در امور ارائه برنامه طرف مشورت و همکاری بودم اما تصور میکنم اینکه مردم را 4 ساعت پای برنامهای بنشانی خیلی سخت است. فردرو با بیان اینکه حتی با نگرش یک عکس نیز دغدغه نامزدها مشخص میشود، تصریح کرد: مثلا دیدید درباره یکی از عکسها دیدگاه فردی به گردشگری معطوف میشد و دیگری دغدغه معدن را داشت. مردم از همین موارد میتوانند نتیجهگیری داشته باشند. فکر میکنم کمتر کسی باشد پای این برنامه نشسته باشد و بگوید نتوانستم بفهمم کاندیدای مورد علاقهام چه نگرشی دارد. مناظره آبروی صدا و سیما و مردم است و نورپردازی، دکور و تصویربرداری خوب آبروی ما در سراسر دنیاست. کافی بود یک اشکال کوچک فنی پیش میآمد. تنها ضعف کوچکی در صدابرداری بود که به علت جمعیت زیاد و میکروفنهای بسیار زیاد ایجاد شده بود بویژه که برخی از افراد بدون برنامه صحبت میکردند و همه اهالی فن میدانند چندین میکروفن را در یک برنامه نمیشود باز گذاشت. ما حتی سیستمی تعبیه کرده بودیم که در صورت حرکت سر نامزد به سمت چپ و راست، پخش صدا دچار مشکل نشود. با این حال قطعا با این تجربه، در مناظرههای بعدی نیروها مسلطتر خواهند بود. وی اذعان کرد: صدا و سیما قطعا به خواستههای مردم توجه میکند اما هدف خود را نیز فراموش نخواهد کرد. رسانه ملی نمیخواهد تشنج را در جامعه زیاد کند. کم لطفی است مناظره را بکوبیم. این کارگردان که دارنده جایزه ساخت بهترین دکور در جشنواره جامجم نیز است در ادامه به مهر گفت: دلسوزانه به همه منتقدان این برنامه میگویم آرامش دادن به جامعه چقدر هنر هست. کارشناسان و متخصصان 60سناریوي تلویزیونی را زیر نظر ریاست سازمان بررسی کردند. این برنامه حاصل یک حرکت فردی نبوده بلکه نظر همه کسانی است که رسمیت دارند؛ مثل شورای تبلیغات کشور، شورای سیاستگذاری و بخشهای نظارتی سازمان. حتی برای یک قرعهکشی ساده که کدام کاندیدا روی کدام صندلی بنشیند، با حضور شورای تبلیغات و قوه قضائیه و نمایندگان کاندیداها این کار را انجام دادیم. این برنامه کلیت سازمان را به تحرک درآورد. همه آنهایی که با دلیل ساختار مسابقهای برنامه را نقد میکنند اتفاقا مسابقه دوست دارند اما از نوع مشتزنی! هر 8 نامزد را رئیسجمهور میدانستیم
کارگردان مناظرهها در ادامه با تمجید از اجرای مرتضی حیدری گفت: ما همه 8 کاندیدا را رئیسجمهور میدانستیم و حس میکردیم 8 رئیسجمهور میهمانمان هستند. مجری، خوب عمل کرد تنها شاید زمانی که از سوالات کوتاه با نام تست یاد کرد احساس خوبی در بین نامزدها ایجاد نشد. ما هم به محض اینکه فهمیدیم نامزدها با این سوالات راحت نیستند از این بخش گذشتیم. یکی از کاندیداها گفته بود تلویزیون از ترس آنکه مناظره مثل دوره قبل نشود از آن طرف بام افتاد، در صورتی که همین کاندیدا در مناظره موفق عمل کرد. این برنامه کمک کرد ما نامزدها را بهتر بشناسیم.
ضرغامی صندلیها را هم چک کرد
کارگردان برنامه مناظره با اشاره به پشت صحنه آن، توضیح داد: حتی مهندس ضرغامی پیش از برنامه آمده بود، تک به تک روی صندلیها مینشست و اندازه و شکل و راحتی کسی که میخواهد 4 ساعت روی آن بنشیند را بررسی میکرد. وی به اعتراض کاندیداها هم اشاره کرد و یادآور شد: جمع اعتراض به برنامه 2 دقیقه بود اما تمام رسانههای بیگانه به همین زمان توجه و تجلی اهدافشان را در این زمینه پیدا کردند. بهتر است به عنوان یک ایرانی به انگیزه برنامهساز و نیازی که دارد توجه کنیم، ما حتی یک هفته قبل از کار تعداد صندلیهایمان را نمیدانستیم چون هنوز نتیجه تایید صلاحیتها نیامده بود.
محمدتقی سهرابی، مدیر کل روابط عمومی سازمان صدا و سیما نیز درباره مناظره جمعه، به روند چگونگی شکلگیری ساختار مناظره اشاره و بیان کرد: همانطور که در ابتدا از طرف ستاد انتخابات سازمان صدا و سیما اعلام شد اگر نامزدهای ریاست جمهوری متعدد باشند باید به دنبال شیوه و شکل جدیدی برای برگزاری مناظرههای انتخاباتی باشیم. به دلیل جذاب بودن قالب مناظره، مخاطبان به دنبال این برنامه بودند تا انتخاب اصلح را داشته باشند، وقتی تعداد کاندیداها 8 نفر اعلام شد، جلسات بسیاری برای چگونگی انجام مناظرهها برگزار شد تا 4 شرط در مناظرهها رعایت شود؛ اول اینکه مناظرهها جذاب باشد، دوم مخاطبپسند باشد، سوم اینکه عدالت در آنها رعایت شود و همچنین با بیطرفی تمام انجام شود. مدیرکل روابط عمومی صدا و سیما ادامه داد: در نتیجه از میان همه شیوههای مختلف پیشنهاد شده مناظره، این شیوه به عنوان کم نقصترین قالب انتخاب شد. نامزدها به برنامه آمدند و به سوالاتی که برگرفته از نظر مردم، کارشناسان و نخبگان حوزه و دانشگاه بود، پاسخ دادند. زیرا همانطور که میدانید از طریق سازمان صدا و سیما طرق مختلفی معرفی شد تا مردم سوالات خود را بپرسند و بر آن اساس این سوالات طراحی شد. سهرابی درباره نحوه مناظره تصریح کرد: به نظر من این برنامه طرح جدیدی از مناظره بود و مناظره در آن به خوبی شکل گرفت، نامزدها نظرات یکدیگر را نقد میکردند و مهمترین موضوع این بود که مناظره در فضای کاملا دوستانه انجام شد. نامزدها با گرایشات مختلف نظرات خود را مطرح کردند و هدف همه آنها خدمت است. وی درباره تغییر ساختار مناظره ادامه داد: اگرچه نامزدها ارتباط خوبی با صداو سیما و کمیسیون تبلیغات دارند، هدف صدا و سیما این است که مردم آگاهی لازم را نسبت به نامزدهای انتخابات پیدا کنند اما اینکه شیوه مناظره به همین شکل ادامه پیدا میکند یا خیر باید بگویم من در جایگاهی نیستم که بخواهم درباره آن اظهارنظر کنم.
نقد منصفانه حداد عادل بر مناظرات
دکتر غلامعلی حداد عادل، کاندیدای اصولگرای انتخابات ریاستجمهوری روز گذشته نقد منصفانهای نسبت به برنامه مناظرهها داشت. وی که در خبرگزاری تسنیم، نشست خبری برگزار کرده بود؛ درباره مناظرهها گفت: درباره مناظرات نیز باید بگویم تجربه جدیدی بود و مزایا و همچنین معایبی داشت. اگر در بخش دوم این مناظره سؤالات را مطرح میکردند و جوابها بهصورت تستی نبود، قدری اشکالات کمتر میشد، چرا که بهتر بود بهجای اینکه کاندیداها پاسخ بله یا خیر بدهند، بگویند که هر کاندیدا چند دقیقه در پاسخ به سؤال صحبت کند. حدادعادل تاکید کرد: این روش موضوع را جدی و از حالتی که دستوپای کاندیداها را در اظهارنظر میبست، خارج میکرد. وی در بخش دیگری از سخنان خود و در پاسخ به سؤال یکی از خبرنگاران درباره ارزیابی نحوه مناظرات که بین کاندیداها برگزار شد و خبر خبرگزاری فرانسه مبنی بر اینکه در مناظره روز جمعه تنها جلیلی و حدادعادل مدافع نظام بودند، گفت: درباره بخش دوم سؤالتان تنها یک جنبه را تایید میکنم و آن اینکه بنده مدافع نظام هستم و به تعلق خودم به انقلاب و نظام افتخار میکنم. اگر خبرگزاری فرانسه چنین چیزی را گفته، درست گفته، اما اگر از این موضوع چنین بربیاید که تنها بنده و آقای جلیلی مدافع نظام هستیم و بقیه کاندیداها مدافع نظام نیستند، فکر نمیکنم بقیه چنین نسبتی را به خودشان بپذیرند.