گردهمایی بزرگ تعزیه خوانان سراسر کشور هر ساله در هفته آخر ماه صفر در روستای «قودجان» واقع در شهرستان خوانسار برگزار می‌شود. خوانسار یکی از شهرهای تعزیه خیز است و اجرای تعزیه در این شهر قدمت زیادی دارد.
قودجان جایی برای تعزیه
روستای قودجان اگر به واسطه مراسم تعزيه نبود، شاید هیچ‌گاه نامش هم به گوش ما نمی‌رسید. این روستا در 6 کیلومتری خوانسار و 25 کیلومتری گلپایگان، از شهرستان‌های استان اصفهان، واقع شده است. وجود بناهای عمومی متعدد در این روستا نشان از قدمت حیات اجتماعی و زیستی آن دارد. از جمله بناهای عمومی آن می‌توان به مسجد جامع و مسجدهای متعدد دیگر در محله‌های آن، قلعه قدیمی که هسته نخستین روستا را تشکیل می‌داده، آسیاب‌ها، بنای حمام قدیمی، بنای امامزاده و بنای حسینیه اشاره کرد. قودجان را می‌توان از معدود روستاهایی بر‌شمرد که دارای مسجد جامع است. بنای قدیمی حسینیه قودجان سال‌ها پیش تخریب و بنای جدید با امکانات نمایشی با زیر‌بنای وسیعی به منظور مراسم تعزیه ساخته شد. گروه‌های تعزیه‌خوان حرفه‌ای از سوی هیات امنای تکیه قودجان در دهه آخر ماه صفر به این محل دعوت شده و هر روز بعد از ظهر و شب دو مجلس تعزیه اجرا می‌کنند.
این تکیه یکی از چند تکیه معدود و انگشت شماری است که در سراسر ایران تنها به اجرای مراسم تعزیه اختصاص دارد. این تکیه در سه طبقه بنا شده و صحنه وسط آن بسیار وسیع است. طوری که در میدان اطراف صحنه برای ورود و خروج سیاهی لشکر، اسب، درشکه و... مکان‌های مناسبی تعبیه شده است. نزدیک به 20 هزار نفر تماشاگر می‌توانند در این تکیه به تماشای تعزیه بنشینند. در بسیاری از شهرها و مناطق ایران حسینیه وجود دارد اما حسینیه‌ای با این ابعاد وسیع که در آن فضای مخصوصی برای نمایش تعزیه در نظر گرفته شده باشد، منحصر به فرد است. هم بنای قدیم حسینیه و هم بنای جدید در دو طبقه مدور ساخته شده که این طبقات محل نشیمن مردم است. دایره وسیع میان ساختمان فضایی است که برای اجرای نمایش تعبیه شده است. در تاریخ معماری ایران، مشابه چنین بنایی که خاص نمایش تعزیه ساخته شده باشد، «تکیه دولت» را می‌توان مثال آورد. عمر ساختمان قدیمی حسینیه که در سال 1358 تبدیل به ساختمان فعلی شد به 103 سال قبل برمی‌گردد. از پیرمردهای کهنسال ده که چند نفر بیشتر از صد سال داشتند تحقیقات به عمل آمد و آنها از پدران و پدربزرگ‌های خود نقل قول مستقیم کردند و تا یکصد و هفتاد سال تعزیهخوانی را مستند به نقل اشخاص زنده که در این محل هر ساله اقامه شده مسجل کردند. این مراسم براساس سنتی قدیمی به مدت 10 شب در زمان بیان شده برگزار می‌شود. در این 10 شب، انواع داستان‌های تعزیه‌ای اجرا می‌شود؛ تعزیه‌های مربوط به حضرت قاسم (ع)، دو طفلان مسلم، مسلم بن عقیل، حضرت علی‌اکبر (ع)، حضرت ابوالفضل (ع)، حر، واقعه روز عاشورا، امام حسن (ع)، و امام رضا (ع).
تعزیه به یاد جانباز کربلا
این حسینیه عظیم به اسم حسینیه حضرت ابوالفضل(ع) قودجان نامگذاری شده است. این حسینیه حدود 5 هزار متر بنا دارد به اضافه سالن‌های مجاور حسینیه که آن هم 10 هزار متر مساحت دارد. برای اقامت میهمانان و زائران محترم به تفکیک یک طبقه برای خانم‌ها و یک طبقه برای آقایان است و از طریق سیستم مداربسته مراسم مستقیما برای شرکت‌کنندگان و مشتاقان در همین سالن‌ها پخش می‌شود.
بیش از500 نفر در قسمتهای مختلف انجام مراسم چه در بخش برگزاری مراسم چه در بخش تدارکات ذاکرین،بخش سپاهیان موافق و مخالف در تعزیه، بخش لباس وتدارکات اسب ها، بخش انتظامات زنانه و مردانه، بخش درهای ورودی و خروجی که زنانه ومردانه کاملا از هم جدا هستند، بخش کنترل جادههای ورود و خروج شرکت‌کنندگان و ترابری آنها، بخش پذیرایی عمومی و پرسنل اداره‌کننده، بخش اسکان شرکتکنندهها و ... به ارائه خدمات مشغول هستند. تعزیه یکی از هزاران آیین ایرانی است که در سال‌های ورود ما به دنیای مدرن درحال از بین رفتن است. برای همین امکان دارد گروه‌هایی که به این تعزیه دعوت می‌شوند، دچار کمبودهایی باشند. برای رفع این کمبودها هیات امنای تکیه قودجان تدابیری اندیشیده است. هر تعداد اسب و سیاه لشکر، شهادت خوان، مخالف خوان، تخت خوان که این گروه‌ها بخواهند با توجه به امکانات وسیعی که این تکیه دارد، در اختیار آنها قرار می‌گیرد.
تعزیه قودجان رونق تعزیه خوانان
هماهنگی باذاکرین این حسینیه از 10 ماه قبل از مراسم آغاز می‌شود. همواره حساسیت زیادی برای انتخاب ذاکرین وجود دارد که بنا به گفته خود ذاکرین پرشکوه‌ترین تعزیه را در قودجان اجرا می‌کنند. بهترین شهادت‌خوان‌ها و خبرهترین مخالف‌خوان‌ها برای این مراسم دعوت می‌شوند. به گفته بیشتر افرادی که سال‌ها در میدان تعزیه به نقش‌آفرینی مشغول هستند، اجرای تعزیه در قودجان یعنی اینکه شما جزو بهترین‌ها هستید و تضمین اجرای این نمایش در دیگر صحنه‌هاست. «محمد رضایی»، تعزیه خوان قودجان خوانسار یک بار همراه با یک گروه 18 نفره تعزیه‌خوان ایرانی به دعوت تئاتر رم برای اجرا به ایتالیا رفته است. 22 اجرا در رم، 2 اجرا در سیسیل و 2 اجرا در تانامورا حاصل کار این گروه است. امروزه تعزیه پیشرفت چشمگیری داشته وتوانسته به کشورهایی مثل: ایتالیا، فرانسه، کره جنوبی و... راه پیدا کند. بازیگرهایی که به خارج می‌روند بیشتر از حسینیه قودجان انتخاب می‌شوند.
امکانات رفاهی برای میهمانان
در سال‌های اول البته مردم با مشکل اسکان رو‌به‌رو بودند و با کامیون و وانت و اتومبیل‌های شخصی در بیابان‌های اطراف قودجان اسکان پیدا می‌کردند و با دشواری‌هایی مواجه می‌شدند. اما اکنون تنها در سالن‌هایی که به عنوان خوابگاه مسافران ساخته شده‌اند حداقل از 3 هزار پتو استفاده می‌شود. 12 هزار قطعه فرش زیر‌انداز جمعیت می‌شود و ازسال گذشته بالش هم برای مسافران تدارک دیده شده است. البته علاوه بر سالن‌های بزرگی که به عنوان خوابگاه مورد استفاده قرار می‌گیرند 70 اتاق جدا برای خانواده تعزیه خوانان و میهمانان ویژه در نظر گرفته شده است. ولی حضور جمعی مردم در سالن‌های بزرگ مشکلات خاص خودش را دارد. یکی از مسؤولان برگزاری این مراسم در این باره می‌گوید: «چون بیشتر مسافران از روستاها و شهرستان‌های کوچک می‌آیند خیلی سخت است که بهداشت جمعی حفظ شود و با وجود اینها ما تذکراتمان را می‌دهیم». هزینه‌های برگزاری مراسم تعزیه در این 10 روز، بیش از 100 میلیون تومان است. بخشی از این هزینه‌ها توسط نذورات مردمی و قسمت اعظم این هزینه‌ها از سوی دفتر آیت الله سید مرتضی خاتمی تامین می‌شود.
تعزیه و رونق اقتصادی قودجان
گرچه زمین‌های کشاورزی مردم قودجان در این ایام در معرض آسیب‌های مختلف هستند ولی برخی از آنها با فروش محصولات خانگی و وسایل مورد نیاز مسافران در این مدت سود هم می‌برند و از لحاظ عمومی هم برایشان سودآور است. سال گذشته قبل از شروع مراسم تعزیه، مشکل لوله‌کشی گاز شهری قودجان بر‌طرف شد و کارهای عمرانی روستا هم به دلیل حضور مسؤولان در این مراسم و قول‌هایی که می‌دهند بسیار پیشرفت کرده است.
این ایام برای قودجانی‌ها خیلی سودآور است. آنها هم خانه‌هایشان را اجاره می‌دهند و هم مسافران به عنوان سوغاتی، عسل خوانسار را که خیلی معروف است با خود می‌برند. داوود فتحعلی‌بیگی نویسنده و کارگردان تئاتر که چندین نمایش را به سبک و سیاق تعزیه روی صحنه برده است درباره استقبال مردم از این گردهمایی می‌گوید: «در روز 28 ماه صفر تعداد تماشاگران تکیه قودجان به قدری زیاد می‌شود که تعزیه‌هایی که در داخل تکیه اجرا می‌شوند با دوربین‌های مدار بسته تصویربرداری شده و با تلویزیون مداربسته برای جمعیت خارج از تکیه نمایش داده می‌شود». «قودجان» صحنه تعظیم بر هنر عاشورایی
گردهمایی بزرگ تعزیه خوانان سراسر کشور هر ساله در هفته آخر ماه صفر در روستای «قودجان» واقع در شهرستان خوانسار برگزار می‌شود. خوانسار یکی از شهرهای تعزیه خیز است و اجرای تعزیه در این شهر قدمت زیادی دارد.
قودجان جایی برای تعزیه
روستای قودجان اگر به واسطه مراسم تعزيه نبود، شاید هیچ‌گاه نامش هم به گوش ما نمی‌رسید. این روستا در 6 کیلومتری خوانسار و 25 کیلومتری گلپایگان، از شهرستان‌های استان اصفهان، واقع شده است. وجود بناهای عمومی متعدد در این روستا نشان از قدمت حیات اجتماعی و زیستی آن دارد. از جمله بناهای عمومی آن می‌توان به مسجد جامع و مسجدهای متعدد دیگر در محله‌های آن، قلعه قدیمی که هسته نخستین روستا را تشکیل می‌داده، آسیاب‌ها، بنای حمام قدیمی، بنای امامزاده و بنای حسینیه اشاره کرد. قودجان را می‌توان از معدود روستاهایی بر‌شمرد که دارای مسجد جامع است. بنای قدیمی حسینیه قودجان سال‌ها پیش تخریب و بنای جدید با امکانات نمایشی با زیر‌بنای وسیعی به منظور مراسم تعزیه ساخته شد. گروه‌های تعزیه‌خوان حرفه‌ای از سوی هیات امنای تکیه قودجان در دهه آخر ماه صفر به این محل دعوت شده و هر روز بعد از ظهر و شب دو مجلس تعزیه اجرا می‌کنند.
این تکیه یکی از چند تکیه معدود و انگشت شماری است که در سراسر ایران تنها به اجرای مراسم تعزیه اختصاص دارد. این تکیه در سه طبقه بنا شده و صحنه وسط آن بسیار وسیع است. طوری که در میدان اطراف صحنه برای ورود و خروج سیاهی لشکر، اسب، درشکه و... مکان‌های مناسبی تعبیه شده است. نزدیک به 20 هزار نفر تماشاگر می‌توانند در این تکیه به تماشای تعزیه بنشینند. در بسیاری از شهرها و مناطق ایران حسینیه وجود دارد اما حسینیه‌ای با این ابعاد وسیع که در آن فضای مخصوصی برای نمایش تعزیه در نظر گرفته شده باشد، منحصر به فرد است. هم بنای قدیم حسینیه و هم بنای جدید در دو طبقه مدور ساخته شده که این طبقات محل نشیمن مردم است. دایره وسیع میان ساختمان فضایی است که برای اجرای نمایش تعبیه شده است. در تاریخ معماری ایران، مشابه چنین بنایی که خاص نمایش تعزیه ساخته شده باشد، «تکیه دولت» را می‌توان مثال آورد. عمر ساختمان قدیمی حسینیه که در سال 1358 تبدیل به ساختمان فعلی شد به 103 سال قبل برمی‌گردد. از پیرمردهای کهنسال ده که چند نفر بیشتر از صد سال داشتند تحقیقات به عمل آمد و آنها از پدران و پدربزرگ‌های خود نقل قول مستقیم کردند و تا یکصد و هفتاد سال تعزیهخوانی را مستند به نقل اشخاص زنده که در این محل هر ساله اقامه شده مسجل کردند. این مراسم براساس سنتی قدیمی به مدت 10 شب در زمان بیان شده برگزار می‌شود. در این 10 شب، انواع داستان‌های تعزیه‌ای اجرا می‌شود؛ تعزیه‌های مربوط به حضرت قاسم (ع)، دو طفلان مسلم، مسلم بن عقیل، حضرت علی‌اکبر (ع)، حضرت ابوالفضل (ع)، حر، واقعه روز عاشورا، امام حسن (ع)، و امام رضا (ع).
تعزیه به یاد جانباز کربلا
این حسینیه عظیم به اسم حسینیه حضرت ابوالفضل(ع) قودجان نامگذاری شده است. این حسینیه حدود 5 هزار متر بنا دارد به اضافه سالن‌های مجاور حسینیه که آن هم 10 هزار متر مساحت دارد. برای اقامت میهمانان و زائران محترم به تفکیک یک طبقه برای خانم‌ها و یک طبقه برای آقایان است و از طریق سیستم مداربسته مراسم مستقیما برای شرکت‌کنندگان و مشتاقان در همین سالن‌ها پخش می‌شود.
بیش از500 نفر در قسمتهای مختلف انجام مراسم چه در بخش برگزاری مراسم چه در بخش تدارکات ذاکرین،بخش سپاهیان موافق و مخالف در تعزیه، بخش لباس وتدارکات اسب ها، بخش انتظامات زنانه و مردانه، بخش درهای ورودی و خروجی که زنانه ومردانه کاملا از هم جدا هستند، بخش کنترل جادههای ورود و خروج شرکت‌کنندگان و ترابری آنها، بخش پذیرایی عمومی و پرسنل اداره‌کننده، بخش اسکان شرکتکنندهها و ... به ارائه خدمات مشغول هستند. تعزیه یکی از هزاران آیین ایرانی است که در سال‌های ورود ما به دنیای مدرن درحال از بین رفتن است. برای همین امکان دارد گروه‌هایی که به این تعزیه دعوت می‌شوند، دچار کمبودهایی باشند. برای رفع این کمبودها هیات امنای تکیه قودجان تدابیری اندیشیده است. هر تعداد اسب و سیاه لشکر، شهادت خوان، مخالف خوان، تخت خوان که این گروه‌ها بخواهند با توجه به امکانات وسیعی که این تکیه دارد، در اختیار آنها قرار می‌گیرد.
تعزیه قودجان رونق تعزیه خوانان
هماهنگی باذاکرین این حسینیه از 10 ماه قبل از مراسم آغاز می‌شود. همواره حساسیت زیادی برای انتخاب ذاکرین وجود دارد که بنا به گفته خود ذاکرین پرشکوه‌ترین تعزیه را در قودجان اجرا می‌کنند. بهترین شهادت‌خوان‌ها و خبرهترین مخالف‌خوان‌ها برای این مراسم دعوت می‌شوند. به گفته بیشتر افرادی که سال‌ها در میدان تعزیه به نقش‌آفرینی مشغول هستند، اجرای تعزیه در قودجان یعنی اینکه شما جزو بهترین‌ها هستید و تضمین اجرای این نمایش در دیگر صحنه‌هاست. «محمد رضایی»، تعزیه خوان قودجان خوانسار یک بار همراه با یک گروه 18 نفره تعزیه‌خوان ایرانی به دعوت تئاتر رم برای اجرا به ایتالیا رفته است. 22 اجرا در رم، 2 اجرا در سیسیل و 2 اجرا در تانامورا حاصل کار این گروه است. امروزه تعزیه پیشرفت چشمگیری داشته وتوانسته به کشورهایی مثل: ایتالیا، فرانسه، کره جنوبی و... راه پیدا کند. بازیگرهایی که به خارج می‌روند بیشتر از حسینیه قودجان انتخاب می‌شوند.
امکانات رفاهی برای میهمانان
در سال‌های اول البته مردم با مشکل اسکان رو‌به‌رو بودند و با کامیون و وانت و اتومبیل‌های شخصی در بیابان‌های اطراف قودجان اسکان پیدا می‌کردند و با دشواری‌هایی مواجه می‌شدند. اما اکنون تنها در سالن‌هایی که به عنوان خوابگاه مسافران ساخته شده‌اند حداقل از 3 هزار پتو استفاده می‌شود. 12 هزار قطعه فرش زیر‌انداز جمعیت می‌شود و ازسال گذشته بالش هم برای مسافران تدارک دیده شده است. البته علاوه بر سالن‌های بزرگی که به عنوان خوابگاه مورد استفاده قرار می‌گیرند 70 اتاق جدا برای خانواده تعزیه خوانان و میهمانان ویژه در نظر گرفته شده است. ولی حضور جمعی مردم در سالن‌های بزرگ مشکلات خاص خودش را دارد. یکی از مسؤولان برگزاری این مراسم در این باره می‌گوید: «چون بیشتر مسافران از روستاها و شهرستان‌های کوچک می‌آیند خیلی سخت است که بهداشت جمعی حفظ شود و با وجود اینها ما تذکراتمان را می‌دهیم». هزینه‌های برگزاری مراسم تعزیه در این 10 روز، بیش از 100 میلیون تومان است. بخشی از این هزینه‌ها توسط نذورات مردمی و قسمت اعظم این هزینه‌ها از سوی دفتر آیت الله سید مرتضی خاتمی تامین می‌شود.
تعزیه و رونق اقتصادی قودجان
گرچه زمین‌های کشاورزی مردم قودجان در این ایام در معرض آسیب‌های مختلف هستند ولی برخی از آنها با فروش محصولات خانگی و وسایل مورد نیاز مسافران در این مدت سود هم می‌برند و از لحاظ عمومی هم برایشان سودآور است. سال گذشته قبل از شروع مراسم تعزیه، مشکل لوله‌کشی گاز شهری قودجان بر‌طرف شد و کارهای عمرانی روستا هم به دلیل حضور مسؤولان در این مراسم و قول‌هایی که می‌دهند بسیار پیشرفت کرده است.
این ایام برای قودجانی‌ها خیلی سودآور است. آنها هم خانه‌هایشان را اجاره می‌دهند و هم مسافران به عنوان سوغاتی، عسل خوانسار را که خیلی معروف است با خود می‌برند. داوود فتحعلی‌بیگی نویسنده و کارگردان تئاتر که چندین نمایش را به سبک و سیاق تعزیه روی صحنه برده است درباره استقبال مردم از این گردهمایی می‌گوید: «در روز 28 ماه صفر تعداد تماشاگران تکیه قودجان به قدری زیاد می‌شود که تعزیه‌هایی که در داخل تکیه اجرا می‌شوند با دوربین‌های مدار بسته تصویربرداری شده و با تلویزیون مداربسته برای جمعیت خارج از تکیه نمایش داده می‌شود». ارسال نظر
پربیننده