
امروز هشتاد و نهمین سالروز تولد
«سیدنی لومت»، کارگردان سرشناس هالیوود و خالق اثر ماندگار «بعدازظهر سگی» است. سیدنی لومت متولد 25 ژوئن 1924، خالق آثار معروفی چون «12 مرد خشمگین» و «بعدازظهر سگی» بود که بیش از 5 دهه در هالیوود حضوری فعال داشت و در روز 9 آوریل 2011 در سن 86 سالگی در نیویورک درگذشت.
پدرش بازیگر بود و در 4 سالگی روی صحنه تئاتر رفت. در دهه 50 کارگردانی مجموعههای تلویزیونی را آغاز کرد. دوران سربازی لومت همزمان با جنگ دوم جهانی بود و پس از آن نمایشهای خود را خارج از برادوی روی صحنه برد.
در سال 1957 برای نخستین فیلم بلند خود با نام «12 مرد خشمگین» نامزد جایزه اسکار بهترین کارگردانی شد و پس از آن با فیلمهای «بعدازظهر سگی»، «شبکه» و «حکم دادگاه» بار دیگر نامزد اسکار بهترین کارگردانی و برای فیلم «شاهزاده شهر» نیز نامزد اسکار بهترین فیلمنامه اقتباسی شد.
مانند وودی آلن و مارتین اسکورسیزی علاقه فراوانی به ساخت آثارش در خیابانهای نیویورک داشت و در بیشتر فیلمهایش این احساس به چشم میخورد.
توانایی خاصی در بازی گرفتن از بازیگران سرشناس داشت و هنرپیشههای معروفی چون کاترین هپبورن، مارلون براندو و هنری فوندا برای فیلمهای او نامزد و برنده جایزه اسکار شدند.
فیلم «سرپیکو» با بازی آلپاچینو که در آن افسر اداره پلیس نیویورک برابر فساد نیروی پلیس میایستد یکی از آثار برجسته کارنامه سیدنی لومت است. او در سال 1975 باردیگر با آلپاچینو همکاری کرد و این بار در فیلم «بعدازظهر سگی» که براساس داستان واقعی از یک سرقت نافرجام بانک ساخته شد. این فیلم برنده جایزه اسکار بهترین فیلمنامه شد. فیلم بعدی لومت، «شبکه» بود که از کمدیهای موفق او محسوب میشد و برنده4 جایزه اسکار شد و 6 نامزدی دیگر را هم بهدست آورد.
لومت در سال 1978 فیلم «جادوگر» را با بازی مایکل جکسون بر اساس نمایشنامهای موزیکال ساخت. او سال 1981 فیلم پلیسی «شاهزاده شهر» را مقابل دوربین برد. لومت در سال 1983 با فیلم «حکم دادگاه» و نقشآفرینی پل نیومن نامزد
5 جایزه اسکار شد. «شب منهتن» دیگر فیلم لومت با موضوع فساد پلیس بود که چندان موفق نبود. او سال 2007 در سن 83 سالگی درام «پیش از آنکه شیطان بداند مردهای» را با بازی فیلیپ سیمور هافمن ساخت که بسیار مورد استقبال منتقدان قرار گرفت.
وی 5 بار نامزد جایزه اسکار شد اما هرگز موفق به کسب این عنوان معتبر نشد. هرچند در سال 2005 آکادمی اسکار جایزه یک عمر دستاورد سینمایی را به او اعطا کرد. در سال 1957 جایزه خرس طلای جشنواره برلین را برای «12 مرد خشمگین» گرفت و در سال 1977 جایزه بهترین کارگردانی گلدنگلوب را برای «شبکه» بهدست آورد.