۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۱:۴۶

غبطه و غیرت

حجت‌الاسلام و المسلمين سيد سعيد لواساني

در مقابل حسد که صفتی مذموم و نارواست، غبطه قرار دارد و آن در جایی است که انسان خواستار برطرف‌شدن نعمتی از دیگران نیست، بلکه از خداوند می‌خواهد این نعمت به او هم برسد. مثلا از خداوند می‌خواهد به او هم توفیق خدمت به مردم در نظام اسلامی را بدهد یا ثروتی فراهم آورد که بتواند در راه خدا خرج کند یا خداوند او را به علمی برساند و بتواند در پیشرفت علمی کشور موفق شود. بنابراین اگر انسان درباره نعمت‌های دنیوی غبطه بخورد، به این معنی که خواستار بهره‌مندی از نعمت‌های دنیوی باشد ـ بدون اینکه در قلب نسبت به دیگران حسادت ورزد ـ امری مباح است و دعا و تلاش برای آن جایز و ممدوح. و اگر برای جلب نعمتی اخروی باشد که سبب آن محبت خداست، واجب و لازم است که هم برای رسیدن به آن تلاش کند و هم دعا، زیرا هدف اصلی آفرینش انسان، حصول قرب الهی است و انسان باید همه وقت و سرمایه خود را برای رسیدن به آن خرج کند. البته در همه موارد مراقب باشد که گرفتار حسد نشود، زیرا مرز غبطه و حسد بسیار باریک است و چه بسا به آرزوی خود نرسد و آنگاه در دام حسد گرفتار آید و نفسانیت بر او غلبه کند و ناخودآگاه خواستار زوال نعمت از دیگری شود. باید در هر صورت تسلیم مشیت و حکمت الهی باشد و از مقام تسلیم و رضا خارج نشود.
صفت دیگر غیرت است، زیرا انسان در دین خدا غیور است و از اینکه کس یا کسانی بدون اینکه صلاحیت داشته باشند، در مسند قدرت و خدمتی قرار گرفته‌اند و به ملت و دین خیانت می‌کنند، یا مال و ثروت خود را در راه حرام و جلوگیری از دین خدا خرج و «صَدٌّ عَنْ سَبِيلِ الله» [بقره: 217] می‌کنند، ناراحت می‌شود و درصدد مقابله برمی‌آید. اما اینجا باید مراقبت کند که هدف واقعی او چیست؛ آیا هدف او این است که دین خدا از گزند مفسدان آسوده باشد و نظام اسلامی دچار چالش‌ نشود و ملت در امنیت و آسایش و رفاه زندگی کند یا در پناه این اهداف، به دنبال برآوردن خواسته و آرزوی نفس است تا نعمت از دست محسود بیرون رود و به خود او برسد یا اگر به او هم نرسید، محسود به زیرکشیده شود تا با او برابر شود؟ در هر حال انسان باید به مشیت و حکمت الهی ایمان داشته باشد و مراقب باشد در دام حسد گرفتار نشود.
ارسال نظر
captcha
پربیننده