گروه سیاسی: از زمان اعلام نتیجه انتخابات ریاستجمهوری ایران و انتخاب حسن روحانی به عنوان رئیسجمهور جدید، بحثهای فراوانی در آمریکا درباره ابعاد تغییر در سیاست خارجی ایران در دوره جدید آغاز شده است. در این میان از سیر وقایع چنین برمیآید که نمایندگان کنگره آمریکا، بر سر نحوه تعامل با دولت جدید دچار دودستگی آشکاری شدهاند. بحثی که این روزها بشدت در میان نمایندگان کنگره آمریکا جریان دارد، پرسش از این موضوع است که آیا انتخاب حسن روحانی، فرصتی برای آمریکاست تا تلاشهای دیپلماتیک خود را برای حل موضوع هستهای ایران افزایش دهد یا زمینهای است تا فشارها بر حکومت ایران افزایش پیدا کند؟ سایت «رادیو اروپای آزاد» در گزارشی که در این باره تهیه کرده، اشاره میکند در حال حاضر، هر دو دیدگاه در میان نمایندگان آمریکایی طرفدارانی دارد.
هفته گذشته، تقریبا همه اعضای کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا از کاخسفید درخواست کردند به منظور متوقف کردن برنامه هستهای ایران، فشارها را بر این کشور افزایش دهد. این افراد در نامهای به باراک اوباما اظهار داشتند نتیجه انتخابات ایران، تاثیری بر برنامه ایران برای «دستیابی به سلاح هستهای» نخواهد داشت. در این نامه آمده بود: «روحانی، رئیسجمهور منتخب ایران که وقتی برنامه هستهای این کشور به طور مخفی در جریان بود، به عنوان مذاکرهکننده هستهای ایفای نقش میکرد، در نخستین کنفرانس مطبوعاتی خود پس از انتخابات، بر حمایتش از تمایلات هستهای ایران تاکید کرد... . به نظر میرسد هیچ چیز معتدلی درباره سیاستهای هستهای وی وجود ندارد». علاوه بر این، ایلینا راس لتینن، سناتور جمهوریخواه ایالت فلوریدا که ریاست کمیته فرعی خاورمیانه و شمال آفریقا را در مجلس نمایندگان آمریکا برعهده دارد، روز 18 ژوئن هشدار داد حکومت ایران قصد دارد از انتخاب روحانی به منظور کاهش تحریمها و در عین حال ادامه حرکت به سمت اهداف هستهای خود استفاده کند اما این دیدگاه، در میان همه اعضای کنگره مشترک نیست. شماری از اعضای کنگره، انتخاب روحانی را که با برنامه اعتدال به پیروزی رسید، به عنوان فرصتی بالقوه برای بازساری روابط ایران و آمریکا و تضمین حصول یک راهحل هستهای مبتنی بر مذاکره میبینند. امسال، پنجمین سالی است که دولت اوباما، سیاست به اصطلاح
2 جهتی خود را که بر پیگیری همزمان دیپلماسی و تحریمها مبتنی است، پیگیری میکند اما با وجود اعمال تحریمهای اقتصادی شدید بر این کشور، آمریکا در متقاعد کردن تهران برای تغییر در سیاستهای هستهای خود موفق نبوده است. بر همین اساس، در نامه دیگری که اخیرا برای اوباما ارسال شد، 2 تن از نمایندگان کنگره آمریکا (چارلز دنت جمهوریخواه از ایالت پنسیلوانیا و دیوید پرایس دموکرات از کارولینای شمالی) اظهار داشتند اینکه آمریکا شانس خود را برای تعامل با ریاستجمهوری جدید ایران امتحان نکند، اقدامی اشتباه است. این دو نماینده از اوباما خواستند از همه ابزارهای دیپلماتیک موجود برای قوت دادن مجدد به مذاکرات هستهای استفاده کرده و در عین حال، نسبت به انجام هرگونه اقدامی که در راستای غیرمشروع جلوه دادن روحانی باشد، خودداری کند. به گزارش تابناک، علاوه بر این دو، کیت الیسون، نماینده دموکرات مینهسوتا اظهار داشت انتخاب روحانی میتواند فرصتی را برای از سرگیری روابط با تهران در اختیار ایالات متحده قرار دهد. وی گفته: «هیچ تضمینی وجود ندارد. تضمین و فرصت 2 موضوع متفاوتند اما فکر میکنم اگر حتی شانس کوچکی وجود داشته باشد که ایالات متحده و ایران بتوانند وارد وضعیت ایجاد روابطی جدید شوند، نباید چنین شانسی را از دست داد. هر دو طرف، کشورهایی بزرگ و قدرتمند هستند و ادبیات خصمانهای میان آنها وجود داشته است. چرا با انتخاب روحانی تلاش نکنیم روابط را احیا کرده یا دستکم گفتوگویی را با ایران آغاز کنیم؟»
دنت و پرایس هماکنون در حال جمعآوری امضا برای نامه خود هستند و گفته میشود تاکنون حدود 40 نماینده آن را امضا کردهاند. به هر حال مجموعه این تحولات حاکی از آن است که برخلاف اغلب موارد پیشین، آن اجماع معمول برای تشدید فشارها علیه ایران در میان نمایندگان آمریکایی وجود نداشته و هر گروه، از رویکردهای متفاوتی در مقابل ایران طرفداری میکند. با این حال، نباید از تلاشها و فشارهای لابی رژیم اسرائیل و دیگر گروههای فشار که به طور معمول، دیدگاههای مثبت آمریکاییها را به موضعگیریهای خصمانه تبدیل میکنند، غافل شد.