امروز بیست و پنجم تیرماه چهارمین سالگرد درگذشت اسماعیل فصیح، نویسنده و مترجم، است.
اسماعیل فصیح دوم اسفندماه 1313 در محله درخونگاه تهران به دنیا آمد. پس از گذراندن دوران ابتدایی و متوسطه در دبستان عنصری و دبیرستان رهنما، به آمریکا رفت و لیسانس شیمی و لیسانس ادبیات انگلیسی گرفت.
او پس از بازگشت به تهران، ابتدا به ترجمه مشغول شد و بعد از مدتی همراه با نجف دریابندری و از طریق صادق چوبک در شرکت ملی نفت استخدام و ساکن اهواز شد. به گزارش ایسنا، در سال 1347 نخستین رمان فصیح به نام «شراب خام» منتشر شد. پس از آن مجموعه داستان «خاک آشنا»، رمان‌های «دل کور» و «داستان جاوید» و چند داستان دیگر از او منتشر شد. فصیح با شروع جنگ 8 ساله ایران و عراق بازنشسته شد و بعد از آن رمان‌های «ثریا در اغما»، «درد سیاوش» و «زمستان 62» را منتشر کرد.
رمان‌های «فرار فروهر»، «باده کهن»، «اسیر زمان»، «پناه بر حافظ»، «کشته عشق»، «تشت خون»، «بازگشت به درخونگاه»، «کمدی تراژدی پارس»، «لاله برافروخت»، «نامه‌ای به دنیا»، «در انتظار» و «گردابی چنین حائل» و مجموعه داستان‌های «دیدار در هند»، «عقد و داستان‌های دیگر» و «نمادهای مشوش» از دیگر آثار منتشرشده اسماعیل فصیح هستند.
او علاوه بر نوشتن این رمان‌ها و مجموعه داستان‌ها، آثاری را نیز به زبان فارسی برگردانده است که «وضعیت آخر»، «بازی‌ها»، «ماندن در وضعیت آخر»، «استادان داستان»، «رستم‌نامه»، «خودشناسی به روش یونگ»، «تحلیل رفتار متقابل در روان‌درمانی» و «شکسپیر» از مهم‌ترین آنها هستند.
تنها اثر منتشرنشده فصیح، زندگینامه خودنوشت او بود که در دوران بیماری و پیش از مرگ کوشید آن را کامل کند. بعد از درگذشت نویسنده در سال 1388، خانواده‌اش این زندگینامه را با عنوان «زندگی من» برای انتشار به نشر پیکان سپردند اما بعد از مدتی فرح عدالت، همسر اسماعیل فصیح، از منتفی شدن انتشار زندگینامه خودنوشت این نویسنده خبر داد.
این نویسنده و مترجم سرانجام پس از یک دوره طولانی بیماری، 25 تیرماه سال 1388 در تهران درگذشت. پیکر فصیح در قطعه هنرمندان بهشت زهرا(س) به خاک سپرده شد.
چندی پیش نیز شبی از «شب‌های بخارا» به یاد فصیح برگزار شد. در این مراسم بهمن فرمان‌آرا درباره او گفت: یکی از ویژگیهایی که فصیح را همیشه نزد من عزیز میکند، این بود که این مرد اهل مصاحبه نبود، اهل شلوغ کردن نبود؛ فصیح مرد بزرگی بود که آرام آمد و آرام رفت.