
نخستینبار تماشاگران تئاتر بودند که هنرنمایی خسرو شکیبایی را روی صحنه دیدند. هرچند شکیبایی آن زمان معروف نبود و هنوز «هامون» سینمای ایران نشده بود اما از همان زمان عاشق بود و به قول هادی مرزبان روی صحنه با نقشاش، عشقبازی میکرد. 28 تیرماه سالروز درگذشت خسرو شکیبایی است. 5 سال از این فراق و دوری میگذرد اما درگذشت ناگهانی او حتی در بیرحمی زندگی روزمره که همه چیز را به فراموشی میسپارد، هنوز هم غمانگیز است. به گزارش ایسنا، خسرو شکیبایی همان بازیگری که با صدای زنگدار و با حضور پراحساسش قلب تئاتر و سینمای ایران را تسخیر کرد؛ او پیش از انقلاب فعالیتش را در کاخ جوانان و گروه «هنرملی» به سرپرستی عباس جوانمرد آغاز کرد. در نوجوانی به صحنه تئاتر راه یافت و بعد از انقلاب فعالیتش را با بازی در نمایش «بکت» نوشته ژان آنوی و کار مجید جعفری ادامه داد. این نمایش سال 60 روی صحنه رفت و شکیبایی نقش 10 دقیقهای «پاپ» را بازی کرد اما همین 10 دقیقه کافی بود تا مجید جعفری به استعداد او پیببرد. شکیبایی پس از آن در نمایشهای «الموت» نوشته حسین مختاری، «عنکبوت» نوشته مهدی آفاق، «تراژدی کسری»، «پرومته در زنجیر»، «بیا تا گل برافشانیم» و «اگر غم لشکر انگیزد» بازی کرد. همه این نمایشها با کارگردانی مجید جعفری اجرا شدند.
موفقیت خسرو شکیبایی برای عشق به تئاتر بود
مجید جعفری با یادآوری سالهای آشناییاش با خسرو شکیبایی در دانشکده هنرهای زیبا گفت: ایشان بیش از هر چیز موفقیتهایش را مدیون کوشش، تلاش و عشق به تئاتر بود. تئاتر همه زندگی او بود و حتی هر 2 ازدواجش با تانیا جوهری و پروین کوشیار با 2 هنرمند تئاتر بود یعنی ازدواجش هم بر اساس هنر و تئاتر بود. حتی وقتی به خانه میرفت با شریک زندگیاش از تئاتر میگفت. وقتی به منزلش میرفتیم اول دیالوگهای فردایش را حفظ میکرد و بعد به میهمانی میرسید. این همه عشق و علاقه به هنر باعث میشود کسی مانند خسرو شکیبایی ساخته شود. او در عین حال از شرایط تئاتر در سالهای نوجوانی شکیبایی اظهار تاسف کرد و یادآور شد: آن زمان، بستری برای شناسایی استعدادها و زمینهای برای انجام کار نبود. شکیبایی بالای 40 سالگی توانست هنر خود را عرضه کند. امروز هم این مشکل وجود دارد اما در دوره او وضع خیلی بدتر بود. بسیاری از استعدادها از ابتدا پایمال شدند. کارگردان نمایش«هملت» ادامه داد: فکرش را بکنید اگر خسرو در 19- 18 سالگی شناسایی میشد در مدت 64 سال عمرش میتوانست چند فیلم و تئاتر بازی کند! او چندین سال پشت صحنه تئاتر، انتهای سالنها، نشست تا روزی بیایند و بگویند «آی پسر بیا فلان کارو انجام بده» و این کار البته بازیگری نبود، کار بیاهمیتی پشت صحنه بود. جعفری با اشاره به علاقه بیش از حد خسرو شکیبایی به هنر یادآور شد: شکیبایی یک لحظه هم بیکار ننشست اما متاسفانه زمانی که باید به او رسیدگی میشد، نشد. استعدادی بود که میشد خیلی بهتر از او استفاده کرد. 25 سال دیر به سینما آمد در حالی که تمام مدت زندگیاش در اختیار هنر بود. این کارگردان تئاتر به دیگر ویژگیهای خسرو شکیبایی اشاره کرد و افزود: تئاتر عرصه تعلیم و تعلم است و شکیبایی مظهر این ماجرا بود. همیشه سراپا گوش بود. به همین دلیل همکاری با او هم برای خودش و هم برای گروهی که با او کار میکردند، تجربه بسیار ارزشمندی بود. مجید جعفری با به یاد آوردن خاطرهای از شکیبایی در نمایش «پرومته در زنجیر» گفت: او علاقه نداشت کارگردان برای اصلاح بازیاش، نقش را بازی کند و اینچنین بود که در این نمایش
10 بار نقش را ارائه کرد و من «نه» گفتم و او هر بار با شکیبایی کامل کار جدیدی ارائه کرد و لحظهای نو آفرید تا اینکه بار یازدهم به نتیجه رسیدیم. به او گفتم «اگر از همان ابتدا اجازه میدادی برایت بازی کنم، زودتر به این لحظه میرسیدیم» اما او گفت «در آن صورت، 10 نوع دیگر را از دست میدادم اما حالا صیقل خوردم و بیشتر آموختم». او خاطرنشان کرد: شکیبایی یک لحظه از آموختن غفلت نمیکرد و آن همان چیزی است که تئاتر و بازیگری ما به آن نیاز دارد.
خیلی بیمعرفتی به همین سادگی بروم!
هادی مرزبان دیگر کارگردان تئاتر که خسرو شکیبایی در 2 نمایش «شاهزاده و گدا» و «هنگامه شیرین وصال» با او همکاری داشته است با یادآوری خاطرات همکاریاش با خسرو شکیبایی گفت: او بر خلاف بسیاری از کسانی که تا معروف میشوند، فکر میکنند باید پشت صحنه حکومت کنند، بسیار افتاده بود و همراه. به همه انرژی مثبت میداد. به همه کمک میکرد. از آن بازیگرانی بود که کارگردان را وامیداشت تا هر روز چیز تازهای کشف کند. تا صبح درباره نقشاش مطالعه میکرد. گاهی شبها برای تمرین به خانه او میرفتیم و تا یک صبح کار میکردیم. من میخوابیدم اما خسرو بیدار بود. او واقعا عاشق بود. این کارگردان تئاتر ادامه داد: تئاتر ما پیش از آنکه هنرمند و هنرشناس بخواهد، عاشق و عشقباز میخواهد و «خسرو» چنین بود.