۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۲:۰۲

ابله محله


آنچه امروز ما و بویژه نسل جدید بدان دچاریم، دوری از همان عشق پاکی است که از لحظه تولد به همراه داشتیم. نوشته‌ها و حرف‌های بوبن در قالب داستان‌هایی کوتاه و عاشقانه می‌تواند تلنگری باشد برای اینکه لحظه‌ای تفکر کنیم که « از کجا آمده‌ام، آمدنم بهر چه بود؟»، «ابله محله» یا «ژه» عنوان کتاب کوچک و کم‌حجمی است که هیچگاه نمی‌توان از نامش به درون پرمحتوای آن پی برد. کتابی که وقتی برای نخستین‌بار آن را مطالعه کردم، ناخودآگاه به یاد عاشقانه‌های نادر ابراهیمی افتادم. نویسنده کتاب «ژه» که با عنوان «ابله محله» در ایران ترجمه شده، کریستین بوبن، نویسنده بزرگ فرانسوی است. درونمایه اصلی اکثر آثار بوبن عشق است. او که فلسفه خوانده، در نوشتن از عشق آنچنان قلمی روان و نافذ دارد که به طور کاملا ناخودآگاه بر جان انسان اثر کرده و برای مدتی او را به فکر وامی‌دارد. بارزترین خصوصیت قلم بوبن، روانی و سادگی آن است. او به شکلی شگفت‌انگیز و با استفاده از درونمایه عشق در آثارش، سعی در پیدا کردن روزنه‌ای به سوی جهان هستی دارد، چرا که شناخت جهان تنها از طریق عشق ممکن است. او اگرچه فلسفه خوانده و با کتب و جملات پیچیده و خسته‌کننده سروکار داشته اما همین رویارویی با فلسفه باعث شده در نثرش از جملاتی کوتاه، ساده و شفاف استفاده کند زیرا معتقد است: گفتار پیچیده، سادگی جهان هستی را از دید ما پنهان می‌کند. او در جست‌وجوی معنویتی شخصی است و نیز نوری که بینشی تازه از زندگی را جلوه‌گر کند. شخصیت اصلی کتاب، «آلبن» پسر کوچک و 8 ساله‌ای است که در همان ابتدای داستان متوجه می‌شویم با تمام همسن و سال‌های خود تفاوت دارد و بسیار باهوش است، چرا که همیشه در جست‌وجوی چیزی فراتر از حرف‌های معلم کلاس است. آلبن دستخوش تردیدی است که با هیچکس در میان نمی‌گذارد. از تردید هم بیشتر. آلبن مطمئن است ایزابلی وجود ندارد و این فقط شیوه‌ای کاملا زیرکانه برای تعلیم و تربیت است. او پسرک خیالبافی است که با جنازه زنی با نام «ژه» در زیر یخ‌ها ارتباط دارد، آلبن با او حرف می‌زند و در همه کارها و همه جا او را همراه خود دارد. او با کسی در ارتباط است که فقط خودش او را می‌بیند و زمانی هم که «پریون» همکلاسی خود را می‌برد تا «ژه» را به او نشان دهد با عکس‌العمل بد دخترک مواجه می‌شود. می‌توان گفت راوی داستان ابله محله، سوم شخص است. کسی داستان را برای ما تعریف کرده و یکی یکی شخصیت‌ها را به ما معرفی می‌کند. او کسی نیست جز نویسنده که در ابتدای داستان خواننده را با فضای داستان و شخصیت‌ها آشنا می‌کند اما قسمتی از داستان توسط دیالوگ‌هایی که بین شخصیت‌های اصلی «آلبن» و «ژه» یا شخصیت‌های اصلی و فرعی با یکدیگر صورت می‌گیرد، پیش می‌رود. قهرمان داستان ما «آلبن» پسرک 8 ساله متفاوتی است که ما در طول داستان شاهد بزرگ شدن جسم و روح او هستیم و شخصیت دوم داستان «ژه» بانوی دریاچه سن- سیکست است، بانویی با لباسی قرمز و لبخندی زیبا که باعث می‌شود آلبن به ابله یا دیوانه بودن متهم شود. او عاشق لبخند زنی مرده در زیر آب‌های دریاچه می‌شود، زنی که هر لحظه و همیشه با او است. با او بیدار می‌شود، با او حرف می‌زند، با او زندگی می‌کند و با او می‌خوابد. دنیایی که بوبن در این کتاب تصویر می‌کند، دنیای آشنای اکثر کسانی است که به خاطر داشتن نگاهی متفاوت نسبت به اکثریت جامعه، محکوم به تنهایی یا دیوانه بودن هستند. دنیای آلبن دنیایی روشن و بسیار زیباست. او عاشق است و این عشق را در همه ذرات هستی می‌بیند و درک می‌کند. او مانند هر انسان دیگر رشد کرده و بزرگ می‌شود اما نسبت به اطرافیان خود دنیایی متفاوت دارد و همین باعث می‌شود از نظر اکثریت، دیوانه و حتی ابله لقب گیرد. نگاه متفاوت و زیبای او به زندگی، آن هم در این دوران که همه با زندگی مشکل داشته و با او به بن بست رسیده‌اند، نور امیدی است برای کسانی که هنوز احساس زنده بودن دارند و هنوز هم با تمام توان برای داشتن یک زندگی متفاوت می‌جنگند. هنگامی که لبخند بر لبان «ژه» نشست، 2342 روز از مرگ او گذشته بود. در آغاز، هیچکس نبود که این لبخند را ببیند. چیزهایی که هیچکس آنها را نمی‌بیند چه می‌شوند؟ آنها رشد می‌کنند. پسرم نمی‌دانم این داستان‌ها را از کجا درمی‌آوری ولی واقعا جالب است. ایزابل از آنها لذت خواهد برد. شما حقیقت را می‌گویید و حقیقت سیلی یا تبریک یا تحسین برایتان به ارمغان می‌آورد. از همه بدتر اینکه در هر دو صورت هیچکس حرفتان را باور نمی‌کند. حقیقت، باور نکردنی است. وقتی آدم کسی را دوست دارد، همیشه چیزی برای گفتن یا نوشتن به او پیدا می‌کند، تا آخر عمر. - چه کسی گفته که من شما را دوست دارم؟ - ولی تو مرا می‌بینی، آلبن. مرا می‌بینی: وقتی آدم کسی را دوست نداشته باشد، نه در این سوی زندگی و نه در آن سو، اهمیتی ندارد، نمی‌تواند او را ببیند. زندگی به فیلمی از لورل و هاردی شباهت دارد. زنجیره‌ای از دردهاست که تحمل و سپس منتقل می‌کنیم. در چنین دنیایی می‌خواهید من چه کنم؟ هیچ چیز در این دنیا برایم جالب نیست. من چیزهایی را که در دنیا وجود ندارند، چیزهایی را که اندکی فراتر از دنیا شناورند، ترجیح می‌دهم. ترجیح می‌دهم وارد دنیا نشوم، در آستانه دنیا باقی بمانم. نگاه کنم، بی‌نهایت نگاه کنم. عاشقانه نگاه کنم. فقط نگاه کنم. در دنیا نبودن مساله نیست، لطف و رحمت است.
ارسال نظر
captcha
پربیننده