مرتضی طلایی: مرتضی طلایی نایب رئیس شورای شهر با نگارش یادداشت اختصاصی برای«وطن امروز» از دغدغه‌های شخصی‌اش در زمینه سبک زندگی ایرانی – اسلامی و وضع کنونی جامعه در مواجه شدن با این مقوله مهم مطالبی را به رشته تحریر درآورده است. بخش اول این یادداشت در شماره امروز منتشر شده است، بخش‌های دیگری از یادداشت مرتضی طلایی را می‌توانید در همین صفحه در روزهای آینده مطالعه کنید. ***
ضرورت توجه به مفهوم سبک زندگی و پیوند آن با اخلاق اجتماعی از بایسته‌های زندگی مطلوب شهرنشینی است. پیوند این مفاهیم و واکاوی قواعد تحقق آن بدین واسطه است که امروزه بخش اعظم انرژی‌ها و پتانسیل‌های موجود اجتماعی در اثر فقدان مهارت‌های لازم در جامعه نابود می‌شود. این یادداشت در نظر دارد که با بازتعریفی دوباره از این مفاهیم به سیاقی جامعه‌‌شناسانه و مرتبط با مباحث جامعه سالم، به ارائه راهکارهایی بپردازد که در نهایت ابعادی از سیاستگذاری مطلوب اجتماعی را در حوزه مسائل عمومی و شهری، روشن کند. امروزه زمانی که از مفهوم سبک زندگی صحبت می‌کنیم آن را شامل مجموعه‌ای یکپارچه از ارزش‌ها، نگرش‌ها و کنش‌هایی می‌دانیم که یک فرد ابعادش را در مسائل مربوط به خانواده، نوع مسکن، نوع پوشش، آداب مصرف، فعالیت‌های اقتصادی، رفتار‌های فردی و جمعی و ... می‌یابد. پرسش اساسی این است که چرا نیاز است این مفهوم از مجرای مفهوم دیگری به نام اخلاق مورد موشکافی قرار گیرد؟ بحثی که شالوده آن بر مباحث سلامت اجتماعی و جامعه سالم قرار دارد. تحولات حوزه سبک زندگی در جامعه نیمه‌سنتی ما، دریچه‌های جدیدی از تغییرات مطلوب و نامطلوب برابر نظام اجتماعی ما گشوده است. نگاهی به آمارهای پژوهش‌های میدانی نشان می‌دهد که به‌واسطه تحولات سبک زندگی شهروندان، به شدت فرآیندهای اجتماعی شدن نیز تفاوت‌های اساسی با گذشته پیدا کرده است. امروز کودکان، نوجوانان و حتی خانواده‌های ما، متاثر از گفتمان‌هایی الگو و نقش می‌پذیرند که تاحدودی سنخیتی با بایسته‌های فرهنگی و اجتماعی جامعه سنتی ما نداشته و گاهی نیز نقش تخریب گر فرهنگی را ایفا می‌کنند. تکنولوژی‌های نوین به مدد تبلیغات گسترده رسانه‌ای، به ابزاری کاربردی در تغییر نقش نهادهای فرهنگساز تبدیل شده‌اند که هدف عمده آنها استحاله اجتماعی و مصرف‌زدگی جامعه و تقویت ارزش‌های مخرب است که بی‌شک این همه منافی قواعد یک جامعه سالم است که غایت آن میل به فضیلت است. آمارهای فزاینده بزهکاری، خشونت‌های اجتماعی و مصرف مواد مخدر از یک سو و افزایش نارضایتی‌هایی که در کانون خانواده‌ها شیوع یافته است در سوی دیگر، عاملی اساسی در رنگ باختن ارزش‌ها و هنجارهای دینی و فرهنگی است که بایسته‌های هویت‌ساز جامعه است.