جعفر بای*: یکی از مشکلات اساسی عصر حاضر بد اخلاقی‌های متنوعی است که در سطوح گوناگون و در بین مسؤولان و توده‌های مردم دیده می‌شود این مساله نشانه چند نقطه ضعف است: ابتدا ضعف باورهای دینی و اعتقادی و دوم ضعف در نظام تربیتی است. نهادینه ننمودن احکام اخلاقی، ترویج نوعی بداخلاقی را در جامعه باعث شده است که از نشانه‌های دیگر آن نهادینه شدن فرهنگ ناسپاسی در جامعه است. در این رابطه خانواده خشت اول نظام تربیتی و یکی از نهادهای بین‌المللی و قدیمی جامعه محسوب می‌شود. در حال حاضر مشکلات زیادی در حوزه تربیت دینی و اخلاقی در خانواده حاکم است. مهم‌ترین آنها فقدان الگوی مناسب نظام تربیتی و اختلاف نظر در مدل تربیتی پدر و مادر است که این اختلاف‌نظر منجر به تنش بین والدین شده و زمینه سوءاستفاده فرزندان را فراهم می‌آورد. این روزها گرفتاریهای متنوعی گریبان خانواده را گرفته است که فرصت تربیت فرزندان را از خانواده سلب کرده و موجب برون سپاری این وظیفه مهم شده است اما به دلیل اینکه خانواده نهاد جایگزین ناپذیر است، نمی‌توانیم انتظار داشته باشیم که تربیت مورد نظر ما حاصل شود. نهادهای دولتی که جایگزین خانواده شده‌اند نتوانسته‌اند جایگزین مناسبی باشند و به همین دلیل ما در جامعه شاهد بدتربیتی هستیم که به مراتب از بی‌تربیتی بدتر است. بخش زیادی از این بدتربیتی تحت تاثیر سستی نهاد خانواده و غلبه رسانه بر نظام تربیتی خانواده است. در همین حال نهاد آموزش و پرورش هم دچار وارونگی شده است یعنی وظیفه اصلی خود را که تربیت است کامل فراموش کرده و وظیفه فرعی دیگری را تحت زائقه موسسه‌های بیرونی برای خود تعریف کرده و مسیر بی‌راهه‌ای را دنبال می‌کند و چنان به نظر می‌رسد که به کج‌راهه می‌رود. دانشگاه‌ها نیز در نظام تربیتی مسؤول هستند اما به نظر می‌رسد که نتوانسته‌اند رسالت اصلی خود را دریابند گرچه بیشتر باید در علوم غوطه‌ور باشند اما گاهی اوقات در محیط‌های دانشگاهی هم شاهد بدتربیتی هستیم این مساله نشانه این است که زیرساخت‌ها مشکل داشته است. نهادهای رسمی جامعه در ترویج اخلاق باید به تربیت دقیق نسل بپردازند و فرهنگ تشکر، ادب، تواضع، شجاعت را سرلوحه کار خود قرار دهند. پیش از این در نهادهای ورزشی الگوهای مناسبی برای تربیت جوانمردی داشتیم. که در حال حاضر در ورزش هم این خصایص رنگ باخته است و منیّت جای آن را گرفته و بدتربیتی‌های اخلاقی در محیط‌های ورزشی یک نوع ارزش تلقی می‌شود و این رفتارهای ضد ارزشی نه‌تنها مزمت نمی‌شوند بلکه تبلیغ هم می‌شوند. زمانی که دو مربی با هم درگیر می‌شوند این رفتار آنها بر تک‌تک هواداران آنان تاثیر می‌گذارد. به نظر می‌رسد که باید باید بازنگری عمیقی در اهداف، سیاست ها، برنامه‌ها و از همه مهم‌تر در شیوه‌های فعالیت‌های ریز تمام نهادهای فرهنگی و آموزشی باید اتفاق افتد. جامعه امروز ما افراد باسواد و علمی نیاز دارد ولی فرد عالم بدتربیت هم در این جامعه مطرود است. جامعه ما انیشتین بی‌ادب را هرگز نمی‌پذیرد.