۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۵:۵۷
گزارش فارين پاليسي از وخامت روابط واشنگتن و ریاض

آمریکا هراسی سعودی‌ها

گروه بین‌الملل: روابط ریاض- واشنگتن احتمالا در بدترین شرایط از زمان شکل‌گیری آن قرار دارد و اختلاف بین دو طرف درباره سیاست کاخ‌سفید در قبال تهران و دمشق، به تغییر ماهیت این روابط منجر شده است. همزمان جان کری، وزیر خارجه آمریکا در سفرش به ریاض که روز یکشنبه انجام شد، برای تلطیف آن، گفت که ممکن است کشورش با عربستان اختلافاتی درباره سوریه داشته باشد اما این اختلاف تاکتیکی است. کری روز یکشنبه در نخستین سفر دوره‌ای و 11 روزه خود به منطقه در کنفرانس خبری مشترکی با همتای مصری خود، نبیل فهمی در قاهره گفت، برخی از کشورها از آمریکا می‌خواستند تا در موضوع سوریه، اقدام خاصی انجام دهد اما ما اقدام دیگری را در دستور کار قرار دادیم. یک منبع نزدیک به نهادهای تصمیم‌گیرنده در عربستان سعودی به خبرگزاری فرانسه اعلام کرد، ریاض به علت مواضع اخضر ابراهیمی، نماینده سازمان ملل در سوریه از پذیرش وی در خاک عربستان خودداری می‌کند. طبق گفته این منبع، بندر بن سلطان که رئیس دستگاه اطلاعاتی عربستان است مدیریت استراتژی‌های دفاعی و خریداران تسلیحات را عهده‌دار است. مجله آمریکایی «فارین پالسی» نیز در گزارش طولانی، از خشم شدید عربستان از سیاست‌های اخیر آمریکا و تیرگی روابط دو کشور خبر داد و به اظهارات بندر بن سلطان در دیدار با سفیر فرانسه و سایر کشورهای غربی مبنی بر احتمال گرایش عربستان به همپیمانان دیگری غیر از آمریکا اشاره و تاکید کرد، ممکن است قراردادهای خرید سلاح و فروش نفت به آمریکا نیز تحت تاثیر این تحولات قرار گیرد. فارین پالیسی در ادامه به اظهارات دیگری از ترکی الفیصل، رئیس سابق دستگاه اطلاعات عربستان و از شخصیت‌های پرنفوذ دربار آن کشور اشاره می‌کند که با سخنان بندر بن سلطان مبنی بر وخامت روابط دو کشور، کاملا تناسب دارد.
این مجله 7 سناریو را در زمینه اقدامات احتمالی عربستان در واکنش به اقدامات ضد سعودی آمریکا ذکر کرده است. اولین سناریو، کاهش تولید نفت عربستان از میزان 10 میلیون بشکه در روز است که این امر فورا بر اقتصاد آمریکا تاثیر منفی خواهد گذاشت و بهبود نسبی اقتصاد این کشور را در روزهای اخیر بشدت تهدید می‌کند. همچنین این امر در افکار عمومی آمریکا تغییراتی ایجاد خواهد کرد. فارین‌پالیسی متذکر می‌شود که عربستان در پاسخ به درخواست آمریکا برای رفع کاهش نفت در بازار به علت تحریم نفت ایران، تولید خود را افزایش داده است. سناریوی دوم، بهره‌گیری عربستان از سلاح هسته‌ای پاکستان است. در سال 1999، شاهزاده سلطان، وزیر وقت دفاع عربستان با استقبال نوازشریف وارد نیروگاه هسته‌ای کوتا شد، جایی که پاکستان اورانیوم غنی‌شده در سطح بالا را تولید می‌کند. شریف که در همان سال به دنبال یک کودتای نظامی سرنگون شد، اکنون به عنوان نخست‌وزیر بر سر کار بازگشته و تمام این سال‌ها را در عربستان سعودی در تبعید به سر می‌برد. از آن‌سو پاکستان تلاش می‌کند تا سلاح‌های هسته‌ای خود را در خاک عربستان و به دور از چشم همسایه و رقیب استراتژیک خود، هند ذخیره کند تا در صورت وقوع هرگونه نبرد مسلحانه میان دو رقیب، سلاح‌های مذکور در امان باشند. سناریوی دیگر، درخواست عربستان از ناوگان پنجم دریایی آمریکا برای خروج از بحرین است. همین درخواست را عربستان 10 سال پیش به آمریکا داد و این کشور را از پایگاه هوایی امیر سلطان بن عبدالعزیز بیرون راند. سناریوی بعدی تحویل سلاح‌های کاملا پیشرفته و خطرناک به معارضان مسلح سوریه است؛ ریاض تاکنون با حرف‌شنوی از آمریکا، همچنان از ارائه سلاح‌های پیشرفته به گروه‌های افراطی در سوریه خودداری کرده است اما انتظار می‌رود این کشور با وجود مخالفت آمریکا، اقدام به ارسال این سلاح‌ها برای این گروه‌ها کند. سناریوی پنجم، حمایت سعودی‌ها از انتفاضه سوم فلسطینی‌هاست. ریاض مدت‌هاست که از فقدان پیشرفت در مذاکرات صلح اسرائیل ـ فلسطین ابراز نارضایتی و ناخشنودی می‌کند. سناریوی دیگر بی‌نیاز کردن مصر از آمریکا پس از دریافت کمک‌های عربستان است؛ این امر باعث بی‌توجهی قاهره به تهدیدات و اوامر آمریکا شده است. سناریوی دیگر هم خودداری عربستان از پذیرش کرسی غیردائم شورای امنیت و اتحاد کشورهای اسلامی (57 کشور) با عربستان در این زمینه است. به طوری که سازمان همکاری اسلامی خواستار اصلاح ساختار شورای امنیت و اعطای نقش متناسب با جایگاه کشورهای عربی و اسلامی در این شورا شده است. در نتیجه چنانچه آمریکا یا سایر اعضای دائم شورای امنیت بخواهند با استفاده از حق وتو با این درخواست مقابله کنند تا حد گسترده‌ای وجهه خود را در جهان اسلام از دست خواهند داد. در نتیجه این امر باعث افزایش افراطی‌گری و آمریکاستیزی و متهم شدن این کشور به دشمنی با مسلمانان خواهد شد، امری که آمریکا بشدت نگران وقوع آن است. فارین پالیسی در عین حال خاطرنشان می‌کندکه برخی تحلیلگران روی آوردن عربستان به این سناریو را بعید دانسته‌اند؛ چرا که این مساله بر خود عربستان نیز تاثیر منفی خواهد گذاشت. این مجله در ادامه افزوده است، عربستان وخامت روابط با آمریکا را در وضعیت کنونی مهم‌ترین قضیه خود می‌داند. اما آمریکا با مشکلات متعدد و فراوانی مواجه است و خشم عربستان از اقدامات آمریکا در انتهای فهرست نگرانی‌های دولت اوباما قرار گرفته است. گفته می‌شود در پی نرمش نسبی دولت آمریکا در قبال ایران و پرونده هسته‌ای این کشور و احتمال به نتیجه رسیدن مذاکرات ایران با گروه 1+5، عربستان جایگاه خود را در منطقه در انزوا می‌بیند. از سوی دیگر، تعلیق حمله نظامی آمریکا به سوریه و تاکید غرب بویژه آمریکا به حل سیاسی بحران سوریه، خشم عربستان را فزاینده کرده است طوری‌‌که این رژیم در واکنش به این دو موضوع، سخنرانی نماینده خود را در مجمع عمومی سازمان ملل لغو و با عضویت در شورای امنیت مخالفت کرد.
ارسال نظر
captcha
پربیننده