حامد نجفی‌مهر: این روزها درباره سبک زندگی ایرانی- اسلامی، مباحث گوناگون و متفاوتی در جامعه بویژه در رسانه‌ها مطرح می‌شود و مهم‌ترین دیدگاه موجود هم حول محور راهکارهای ترویج سبک زندگی ایرانی– اسلامی قرار گرفته است. تنها کافی است به صفحات اجتماعی روزنامه‌ها نگاهی داشته باشید تا با انبوهی از مطالب، گزارش‌ها و مقالات مرتبط با موضوع سبک زندگی مواجه شوید. اما در بین تمامی نظرات و دیدگاه‌های گوناگون به نظر می‌رسد موضوع مهمی نه‌تنها از نگاه کارشناسان اجتماعی مغفول مانده بلکه رسانه‌ها هم در تحلیل‌ها و مطالب خود از این موضوع مهم غافل شد‌‌ه‌اند؟ این موضوع مهم پاسخ به مطالبات و فرمایشات رهبری در حوزه سبک زندگی است. به راستی چه میزان از مطالبات رهبری و خواسته‌های ایشان از سازمان‌های مسؤول و رسانه‌ها درباره ترویج سبک زندگی ایرانی– اسلامی محقق شده است؟ آیا ترویج سبک زندگی تنها روی کاغذ و در قالب همایش و سمینار محقق می‌شود؟ برای پاسخ به این پرسش گپ و گفت کوتاهی با تعدادی از کارشناسان اجتماعی، اصحاب فرهنگ و هنر و برخی از صاحبنظران در این حوزه انجام داده‌ایم. در بین تمامی نظرات و دیدگاه‌ها یک نقطه مشترک وجود داشت و آن هم توجه به نقش ماهواره در از بین بردن سبک زندگی ایرانی - اسلامی بود. غریبه‌ها سفره و سجاده نماز ما را خوردند!
درباره راهکارهای ترویج سبک زندگی ایرانی– اسلامی در جامعه، جعفر بای جامعه‌شناس و استاد دانشگاه تهران معتقد است این روزها بیش از گذشته نیازمند ترویج سبک زندگی ایرانی– اسلامی در جامعه هستیم، چرا که در سال‌های گذشته در اثر ترویج فرهنگ غربی توسط شبکه‌های ماهواره‌ای، حتی پهن کردن سجاده و استفاده از سفره در خانواده‌ها بویژه در بین دختران جوان از بین رفته و باید این موارد در جامعه احیا شود. به گفته جعفر بای، روزگاری نه چندان دور، مردم اعتقاداتی داشتند، «سفره» و کنار هم نشستن را مایه خوشبختی و با هم بودن را قوت قلب و باعث نزدیک شدن خانواده‌ها به هم می‌دانستند. برای سفره‌ای که پهن می‌شد و غذایی که در آن قرار می‌گرفت، احترام خاصی قائل بودند و حریم سفره را پاس می‌داشتند اما این روزها دختران جوان نه تنها به پهن کردن سفره اعتقادی ندارند، بلکه برای میهمانی‌ها هم از سبک‌های غربی مانند سرو سرویس استفاده می‌کنند. جعفر بای با بیان اینکه سبک زندگی متأثر از متغیرهای فراوانی است به «وطن امروز» می‌گوید: سبک زندگی کنونی ما ایرانیان به دلیل اینکه از حمله بی‌امان جنگ نرم دیش‌های ماهواره‌ای در امان نبوده و تحت تاثیر فرهنگ غرب و محتوای برنامه‌ریزی شده از سوی شبکه‌های ماهواره‌ای است با آنچه که مد نظر رهبر فرزانه انقلاب است، فاصله دارد. ما باید تلاش کنیم تا طرح ماهواره پاک را در کشور اجرایی کنیم. به باور این کارشناس اجتماعی، بهترین راهکار برای تحقق سبک زندگی ایرانی- اسلامی وارد شدن وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به عنوان عمود خیمه این موضوع است و باید مانند رهبر ارکستر همنوایی همه دستگاه‌ها را هماهنگ کند. مساجد هم باید به عنوان پایگاه اجتماعی در خصوص ارتقای آگاهی‌های مردم در این حوزه و همچنین ترویج فرهنگ نماز در کشور تلاش کنند.
دوره آموزش ترویج سبک زندگی برای کارگردانان
اما جمال شورجه، کارگردان سینما با بیان اینکه برای محقق شدن مطالبات رهبری در حوزه سبک زندگی باید دست‌اندرکاران تولید مجموعه‌های تلویزیونی یک اهتمام ویژه داشته باشند، به «وطن‌امروز» می‌گوید: این روزها برخی از کارگردانان سینما خودشان با سبک زندگی اسلامی آنچنان آشنایی ندارند. به باور این کارگردان سینما، بهترین راهکار ترویج سبک زندگی ایرانی– اسلامی با استفاده از ابزار سینما و فرهنگ آشنایی کارگردانان و برگزاری دوره‌های آموزش در این حوزه برای اهالی سینما است چرا که تا زمانی که خود کارگردان سینما دغدغه سبک زندگی ایرانی– اسلامی نداشته باشد، نمی‌تواند فیلم یا سریالی در این حوزه برای ترویج فرهنگ سبک زندگی داشته باشد. نگاه فیلمساز باید مبتنی بر سبک و سیاق زندگی دینی باشد.
تفاوت سبک زندگی در مدرسه و خانه!
در همین باره مهدی چمران عضو شورای شهر به «وطن امروز» می‌گوید: متأسفانه فرهنگی که در حال حاضر بین ما رواج پیدا کرده با فرهنگ ایرانی - اسلامی متفاوت است و شاید کلید حل بسیاری از مشکلاتی که داریم را در اصلاح سبک زندگی و تغییر آن به سبک اسلامی باید دنبال کنیم. به گفته چمران، این روزها آنچه در مدرسه برای دانش‌آموزان درباره سبک زندگی گفته می‌شود، با آنچه در خانه‌ها رواج دارد، تفاوت چشمگیری دارد و تا زمانی که این تضاد‌ها از بین نرود و خود خانواده‌ها دغدغه نداشته باشند، هر چه از سبک زندگی بگوییم به در بسته می‌خورد! به باور وی، جامعه کنونی ما خیلی با مطالبات رهبری فاصله دارد و باید در این زمینه خیلی تلاش کنیم تا به آن برسیم و برای ترویج آن رسانه‌ها بسیار تأثیرگذار هستند.
من هستم، چون اندام زیبایی دارم!
سیما فردوسی، چهره آشنای برنامه‌های خانواده رسانه ملی هم درباره این موضوع معتقد است توجه افراطی دختران جوان امروزی به بدن و داشتن اندامی زیبا یکی از مهم‌ترین آسیب‌های ناشی از فرهنگ سبک زندگی غربی در کشور ماست. باید در قالب جزوات مرتبط با سبک زندگی ایرانی– اسلامی در سطح مدارس، دانشگاه‌ها بویژه بین دختران جوان توزیع شود و در کنار آن باید معلمان آموزش ببینند تا همه راهکارهای یکسان و هماهنگی را منطبق با فرهنگ خودمان برای پیشرفت و تحول ارائه کنند. وی با مطرح کردن اینکه در حال حاضر با مطالبات رهبری در این زمینه فاصله داریم، می‌افزاید: از مصادیق بارز سبک زندگی غربی در کشور ما را می‌توان به ارتباط راحت با جنس مخالف، عادی شدن تماشای فیلم‌هایی که مناسب با ضوابط اسلامی و ایرانی نیست و در نهایت گرایش زنان و دختران به سیگار و قلیان اشاره کرد.
جایگاه بالای حیوانات در خانواده!
اما منیره نوبخت، عضو شورای انقلاب فرهنگی درباره ترویج فرهنگ ایرانی - اسلامی و تغییر سبک زندگی کنونی معتقد است: این کار با یک یا دو اقدام امکانپذیر نیست و تغییر عادت زندگی که مردم با آن خو گرفته‌اند اقدامات جامع و فراگیری را می‌طلبد. وی با بیان این مطلب که نمی‌توان متولی خاصی را برای این موضوع در نظر گرفت، می‌گوید: برای تغییر سبک زندگی و ترویج سبک زندگی ایرانی - اسلامی همین که راجع به این موضوع صحبت می‌شود نشان می‌دهد که اقداماتی در این باره صورت گرفته و شاید بتوان موضوع مهم مهندسی فرهنگی را که چندین سال است مطرح شده در اولویت قرار داد و با تبیین و تفهیم مهندسی فرهنگی راه را برای ترویج سبک زندگی ایرانی- اسلامی هموار کرد.