گروه بين‌الملل: نحسی 2013 دامن فیلیپینی‌ها را گرفت و سهمگین‌ترین توفان سال جاری میلادی سهم آنها شد و چه بسا شدیدترین توفان دریایی که بشر در دوران معاصر به خود دیده است! توفان «های‌یان» بلایی بود که از شرق بر سر فیلیپینی‌ها نازل شد، از طرف اقیانوس آرام که البته این روزها بر اثر گردابی چنین حائل به سرعت 305 کیلومتر بر ساعت اصلا آرامش ندارد و تازه بیم موج زلزله 2/7 ریشتری دیروز این کشور نیز بلایی مضاعف برای آنهاست. های‌یان یا آن‌طور که این مجمع‌الجزایرنشینان اسپانیایی‌زبان می‌گویند یولاندا هر سال در چنین مواقعی جولان می‌دهد ولی این بار آمد که همه رکوردها را جابه‌جا کند. یولاندای 2013 سی‌امین تندبادی است که امسال در منطقه پاسیفیک و اقیانوس آرام ثبت می‌شود و سیزدهمین گردباد سال در این منطقه و پنجمین گردباد از نظر سرعت و بزرگی. فرقش با 4 گردباد بزرگ‌تر از خودش این است که تنه‌اش به تنه بشر خورده است آن هم در یکی از متراکم‌ترین سکونتگاه‌های بشر یعنی آسیای جنوب‌شرقی که تازه پس از شخم‌زدن نواحی پرجمعیت مرکزی مجمع‌الجزایر 98 میلیون نفری فیلیپین راهش را به سوی توده‌های بسیار متراکم‌تر از مردم در جنوب چین و هندوچین شامل ویتنام، تایلند، کامبوج، لائوس و مالزی ادامه می‌دهد. مساله اینجاست که این چرخه موسمی هر سال سروکله‌اش در چنین مواقعی پیدا می‌شود و تازه از حدود یک هفته قبل که نهال یولاندای 2013 در 425 کیلومتری عمق اقیانوس آرام نسبت به مانیل غرس شد، یعنی خیلی پیش از آنکه تبدیل به این هیولای تنومند شود آژیر خطر رسیدن های‌یان توسط پاگاسا (نهاد دولتی خدمات جوی ژئوفیزیکی نجوم فیلیپین) به صدا درآمده بود. اما تا آنجا که فقط به خود فیلیپینی‌ها مربوط می‌شود، این ویرانگرترین بلای طبیعی است که اغلب مردم این کشور هفت هزار پاره (متشکل از 7107 جزیره درشت و کوچک) در سراسر عمرشان به یاد دارند، تازه در سرزمینی که کمتر از یک سال پیش صدها هزار نفر از مردمش بر اثر توفان بوپها که جزیره میندانائو را لخت کرد، بی‌خانمان شده بودند و صدها تن کشته یا مفقود. تاکنون بیشترین خسارات در خط مقدم مواجهه این موجود دریایی غول‌آسا ـ که چینی‌ها نام مرغ دریایی یا همان «های‌یان» را بر آن نهاده‌اند ـ ؛ با سواحل فیلیپین در جزیره نسبتا بزرگ «لیته» در شرق نواحی مرکزی مجمع‌الجزایر پدید آمده است، طوری که تا دیروز عصر تنها مقامات رسمی شهر «تاکلوبان» مرکز استان لیته تلفاتی 10 هزار نفری را در این شهر برآورد می‌کردند. رئیس پلیس لیته، المارسوریا می‌گفت دلیل اصلی تلفات سنگین فرو ریختن ساختمان‌ها بر سر مردم بوده است. هنوز آماری از تلفات کلی در بیش از 7 هزار و یکصد جزیره دیگر فیلیپین در دست نیست اما کشته یا مفقود شدن تنها 10 هزار نفر در یک شهر 200 هزار نفری ابعاد این فاجعه انسانی را روشن می‌کند. تنها برای آنکه تجسم ویرانگری توفانی به سرعت 305 کیلومتر میسر شود، روایت خبرنگار الجزیره از کیلومترها آنسوتر از قلب گردباد، در نزدیکی مانیل را در نظر بگیرید که می‌گوید: «با رسیدن توفان در داخل کمد اتاق منزلم پنهان شدم و وقتی بیرون آمدم دیدم سقف خانه کنده شده است.» تصاویر هوایی در ساعاتی که گردباد های‌یان به جزیره لیته نزدیک می‌شد، یک توده عظیم هزارتوی خاکستری به مرکزیت یک نقطه سیاه که همان کانون گردباد باشد را نشان می‌داد و تقریبا چیزی از خود جزیره پیدا نبود. تقریبا تمام معابر و اتوبان‌های شهر تاکلوبان را آب فرا گرفته و شاهدان از اجساد پر‌شماری می‌گویند که در هر گوشه‌ای افتاده یا شناور شده‌اند. تا ساعت‌ها پس از لحظه اوج ویرانی‌ها نیز هیچ هواپیما، شناور یا اتومبیلی نمی‌توانست به توفان‌زدگان شهر امدادرسانی کند اما بلازدگی وقتی بغرنج‌تر می‌شد که ابعاد فقر در فیلیپین را بدانیم، به‌طوری که خشم قهار طبیعت باعث شادی بسیاری از زنده‌ماندگان گرسنه شده که در این نابسامانی درهای فروشگاه‌ها و انبارهای مواد غذایی را به روی خود گشوده می‌بینند. 500 کیلومتر آنسوتر در مانیل، دولت مرکزی دست کمک به سوی مجامع بین‌المللی دراز کرده است، آن هم در حالی که طبق اعلان رسمی، بسیاری از مناطق مجمع‌الجزایر به‌خاطر وضعیت جوی نابسامان خارج از دسترس هستند و تازه امکان دارد با چرخش گردباد های‌یان به سمت شمال شرقی و مانیل، ابعاد فاجعه بزرگ و بزرگ‌تر شود.