امنیت درچهارراه کالج

در طراحی سازه‌هایی که کاربری عمومی دارند همواره 2 نکته لحاظ می‌شود؛ اول اینکه سازه مورد نظر از لحاظ تطبیق با شرایط اقلیمی و محل نصب، عمر کافی داشته باشد و بعد از آن باید تمام شؤونات امنیتی در طراحی آن مراعات شده باشد. این در حالی است که ساده‌ترین سازه‌هایی که برای استفاده عمومی در سطح شهر طراحی و ساخته می‌شوند پس از مدتی کارآیی خود را از دست داده و با ظاهری زوار در رفته منتظر بازسازی و نوسازی مدیران می‌مانند؛ پل‌ها فرسوده می‌شوند و جداره‌های آهنی‌شان زنگ می‌زنند، آسفالت‌ها کنده شده و از بین می‌روند و...! در بخش‌های مدیریتی شهر بیش از آنکه بخش طراحی و ساخت مهندسی استوار و برقرار باشد، بخش بازسازی و ساماندهی فعال است و این غریب‌ترین بخش فعالیت‌های مهندسی کشور است! برای نمونه بد نیست که سری به یکی از قدیمی‌ترین پل‌های پایتخت یعنی پل حافظ بزنید. اینجا باز هم کارگران مشغول کار هستند، کارفرما هم مثل سایر فعالیت‌های شهری باز هم شهرداری است اما این بار پیمانکار عوض شده است و یک شرکت مهندسی به میدان آمده تا جان راکبان موتور را در گذر از این پل روگذر نجات دهد. مدیر نظارت شرکت اوسیران، پیمانکار این پروژه، درباره تعویض نرده‌های حفاظتی پل روگذر حافظ به «وطن امروز» می‌گوید: چون شرکتی که در گذشته کار ساخت این پل را انجام داده، نرده‌های حفاظتی آن را بسیار کوتاه طراحی کرده، بارها شاهد سقوط راکبان وسایل نقلیه سبک مانند موتورسواران از روی این روگذر بودیم و همین دلیل کافی بود تا معاونت فنی- عمرانی شهرداری تهران اقدام به تعویض نرده‌ها و امن کردن عبور و مرور روی این پل کند. اما این دست اقدامات بازسازی برای بار اول نیست که به سراغ پل حافظ می‌رود. سوم آذرماه سال83 همشهری محله 11 خبر از اولین بازسازی نرده‌های پل حافظ به دلیل سقوط یک موتورسوار می‌دهد: «به دنبال سقوط موتورسواری از روی پل حافظ، نرده‌های اطراف این پل تعویض شد. شنیده‌ها حاکی از این است که متعاقب سقوط موتورسواری از بالای پل حافظ، معاونت حمل و نقل و ترافیک منطقه ۱۱ اقدام به تعویض نرده‌های کنار پل و نصب نرده‌هایی بلندتر کرده است تا پس از این شاهد بروز چنین اتفاقاتی در سطح منطقه نباشیم». جدای از هزینه‌های چندباره این بازسازی‌های سلسله وار، نبود امنیت و طراحی غیرمقاوم سازه‌های جدید نیز هنوز مشکل‌آفرین است. به طوری که بسیاری از تجهیزات شهری پس از اندکی استفاده، یا باید از مدار مصرف خارج شده یا با زنگ‌زدگی و از کارافتادگی به خدمات دهی ادامه دهند. با این حال بهرام خسروتبار، مدیر نظارت شرکت پیمانکار تعویض نرده‌های پل حافظ، سازه طراحی شده به‌وسیله شرکت متبوعش را بسیار مساعد دانسته و در توضیح آن می‌گوید: بر اساس محاسباتی که انجام شده، این نرده‌های حفاظتی تازه، قابلیت نگهداری خودروهای سنگین و افزایش ایمنی خودروهای سبک را دارد. به اعتقاد خسروتبار، پل‌ها و روگذرهای بسیاری در تهران نیاز به ساماندهی دارند که کار ویژه باید روی سازه‌هایی باشد که پیش از انقلاب به وسیله پیمانکاران خارجی ساخته شده است، به گونه‌ای که در حال حاضر، اجرای پل‌های جدید و تامین و نگهداری پل‌های قدیم در سازمان مهندسی عمرانی شهرداری تهران در دست بررسی است. در قدیم نرده محافظ پل‌های روگذر ظاهری شبیه گاردریل جاده‌ای داشتند که به علت کوتاه بودن و سختی بیش از حد عملا دردی از مصدومان حادثه‌های احتمالی دوا نمی‌کردند در حالی که در این طرح قرار است، حفاظت از راکبان با نرده‌های لوله‌ای و به صورت کشسان انجام ‌شود تا اولویت پروژه، حفظ جان و امنیت تردد عابران و راکبان پل باشد. سه ماه از پیشنهاد طرح تعویض نرده‌های حفاظتی پل روگذر حافظ می‌گذرد و پس از انجام عملیات پیش از اجرا و مصوب شدن طرح هندل‌ها، فاز اجرایی پروژه آغاز شده است و انتظار می‌رود که بزودی به پایان برسد، با این امید که فعالیت‌های مهندسی در طراحی سازه‌های شهری بیش از آنکه کمیت‌مدار باشند به کسب الزامات کیفیتی بپردازند.