محسن اسماعیلی*: به نظر میرسد بحث اخلاق از جمله مباحثی است که هیچگاه رنگ و بوی کهنگی نمیگیرد و همواره دنبال کردن مباحث اخلاقی شیرین و جذاب است و هرچقدر در این راه کوشا باشیم نه تنها خستگی و رخوت به انسان راه نمییابد بلکه با دانستن هر نکته، شوق و علاقه به دانستن نکات بیشتر در انسان به وجود میآید. یادگیری مباحث اخلاقی و پیگیری مداوم منش اساتید اخلاق باعث تاثیرگذاری در منش و عادات شخص شده و میتوان به راحتی این قبیل تاثیرات را در رفتار و کردار اشخاص دید. به همین دلیل همواره داشتن یک الگو و یک معلم اخلاق میتواند بهترین روش و مناسبترین برنامه برای تعالی انسان و به کارگیری اخلاقیات در زندگی فردی و اجتماعی فرد باشد. به خوبی میدانیم که حاج آقا مجتبی تهرانی یکی از بزرگان و اساتید اخلاق بودند که نظرات و دیدگاههای ایشان به طور کامل قابل اجرا در زندگی همگی ما است. حاج آقا حدود 34 سال قبل در اولین جلسهای که برگزار کردند به این نکته پرداختند که برای اصلاح فرد و جامعه هیچ چیز بهتر از اخلاق نیست، نه اینکه عقاید مهم نباشد و نه اینکه احکام شرعی مهم نیستند اما مساله اخلاق موضوعی است که روی آینده زندگی انسان اثرگذار است. به این موضوع در آیات و روایات قرآنی و اسلامی هم اشاره شده و پیامبراسلام(ص) هم بارها در صدر اسلام و در جمع مسلمانان آن زمان فرمودهاند که اگر قرار باشد من برای یک موضوع به میان شما آمده باشم و برای فقط یک کار مبعوث شده باشم، آن موضوع مهم فقط اخلاق است.متأسفانه در سالهای گذشته به آموزشهای اخلاقی کمتوجهی کردهایم. مقداری از این موضوع در اثر فراز و نشیبهای جامعه و تمرکز بیش از اندازه بر مسائل سیاسی بوده است که مسائل تربیتی و اخلاقی را کمرنگ کرده که نتیجه آن وضعیت کنونی جامعه در بحث اخلاق است. این روزها نتیجه کمرنگ شدن اخلاق را در حوزه سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مشاهده میکنیم، به همین دلیل حاج آقا مجتبی تهرانی همواره زمان زیادی از درس خارج از فقه و اصولشان مربوط به درس اخلاق بود، یعنی اگر در اثر بیکاری و کهولت سن درس خارج از فقیه حاجآقا تعطیل میشد، کلاس اخلاق ایشان همیشه پا برجا بود و تعطیلی نداشت.حاج مجتبیتهرانی، استاد اخلاق همواره تاکید داشتند درس اخلاق برای خود من و برای مخاطبان مؤثرتر و مفیدتر از چیزهای دیگر است و برای این موضوع وقت میگذاشتند. یکبار به خاطر دارم حاجآقا به من گفتند در شرایط کنونی جامعه به مباحث اخلاقی بیشتر از مباحث دیگر نیاز دارد. اما این روزها مباحث اخلاقی بسیار کمتر از گذشته شده است. من به شخصه از بزرگانی که این توانایی را دارند، خواهش میکنم کلاسهای اخلاق و منبرهای اخلاقی را برپا دارند و چراغ این کلاسها را همواره در جامعه اسلامی روشن نگهدارند. فراموش نکنیم، حاجآقا مجتبیتهرانی با وجود اینکه مرجع تقلید بودند و درس خارج از فقه و اصول میدادند و شاگردهای مجتهدی تربیت میکردند، با این حال هیچ وقت اجازه ندادند که درس اخلاق در زمان حیاتشان تعطیل شود. *عضو حقوقدان شورای نگهبان