گروه سیاسی: چند روز پیش از برگزاری دور سوم مذاکرات ژنو 6 حدود 100 نفر از نمایندگان مجلس شورای اسلامی طرحی سهفوریتی را امضا کردند که درصورت تصویب نهایی آن دولت در مواردی خاص ملزم به حفظ حقوق هستهای و مصادیق آن در چارچوب معاهده انپیتی و مذاکرات هستهای میشود. این طرح هستهای که گفته میشود در پاسخ به فعالیتهای مشابه کنگره آمریکا در برهه فعلی تهیه شده، قرار است فردا در صحن علنی مطرح شده و فوریت آن به رای نمایندگان گذاشته شود. در همین راستا و جهت تبیین جزئیات این طرح و رابطه آن با مذاکرات هستهای ایران با 1+5 با احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفتوگو کردهایم. ***
طرح «الزام دولت به حفظ حقوق هستهای و مصادیق آن در مذاکرات هستهای در چارچوب معاهده NPT» در چه مرحلهای است و چه زمانی قرار است در دستور کار قرار بگیرد؟
در آستانه برگزاری مذاکرات ژنو6 چنین طرحی از سوی تعدادی از نمایندگان در صحن علنی مجلس مطرح شد تا براساس آن دولت ملزم به حفظ حقوق هستهای ایران در مذاکرات آتی شود. براساس مفاد این طرح دولت ملزم به توسعه زیرساختهای غنیسازی اورانیوم 20 درصد، همچنین کاملکردن چرخه تولید سوخت صلحآمیز هستهای در داخل ایران و تکمیل و توسعه رآکتور آب سنگین اراک میشود. البته این طرح هنوز به طور جدی مورد بررسی قرار نگرفته و قرار است فردا در صحن مجلس به رای گذاشته شود.
واقعیت این است که آمریکاییها برای این دور از مذاکرات هستهای تقسیم کار کرده و میخواهند اینطور القا کنند که با توجه به مخالفتهای شدید کنگره با هرگونه توافق با ایران، جمهوری اسلامی باید امتیازات بیشتری به آنها بدهد. اخیرا هم که کنگره در راستای همین هدف و برای اعمال فشار بیشتر بر ایران، طرح جدیدی را میخواهد تصویب کند تا بهواسطه آن فروش نفت ایران صفر شود. اینها نشان میدهد که آنها برای مقابله با ما هماهنگی کامل دارند و ما هم باید این هماهنگی را در سطح بالا داشته باشیم.
طراحان این طرح هستهای اعلام کردهاند که هدف از تهیه این طرح پشتیبانی از مذاکرهکنندگان ایرانی بوده و میخواهند با این اقدام برای هیات ایرانی پشتیبانی قدرتمندی فراهم کنند. نظر شما در این باره چیست؟
البته در رابطه با این طرح در مجلس دو نگاه وجود دارد. برخی معتقدند این طرح در عمل دست دولت و تیم مذاکرهکننده ایرانی را در مذاکرات میبندد به این علت که در جزئیات ورود کرده و مثلا به سطح غنیسازی 20 درصد یا آبسنگین اراک ورود کرده است. مصادیقی که احتمالا قرار است تا هیات ایرانی از آنها به عنوان ابزارهای اعتمادسازی مقابل غرب استفاده کند.
از سوی دیگر نیز برخی نمایندگان به عملکرد طرفهای غربی این مذاکرات مثل آمریکا و فرانسه اشاره کرده و میگویند چرا جزئیات مذاکرات که قرار بود محرمانه بماند باید از سوی افرادی چون نتانیاهو یا مقامات فرانسوی اعلام شود. این نمایندگان ضمن بیان این انتقاد معتقدند برای اینکه از هیات ایرانی مذاکرهکننده حمایت شود و برای اینکه دست مذاکرهکنندگان ایرانی را بازتر کنیم این طرح میتواند در این زمینهها موثر باشد. نکتهای که باید به آن توجه داشت این است که همانطور که نمایندگان کنگره آمریکا در طرح اقدامات ضدایرانی خود با دولتشان متحد عمل میکنند، نمایندگان مجلس نیز باید با هماهنگی بیشتر با مسؤولان وزارت امور خارجه چنین طرحها و برنامههایی را پیش ببرند تا بهتر به اهداف دست یابیم.
با توجه به اینکه الان مذاکرات در ژنو در حال برگزاری است در صورت توافق طرفین، طرح مجلس چه سرنوشتی پیدا میکند؟
با توجه به سابقه و عملکرد آمریکا در مذاکرات اینچنینی ما باید صبر کنیم تا ببینیم نتیجه مذاکرات به چه صورت خواهد شد چرا که مقامات آمریکایی همانطور که بارها اعلام کردهاند حقیقتا مایلند حق غنیسازی را به طور کامل از جمهوری اسلامی بگیرند. اوباما هم اخیرا اعلام کرد که میخواهند ظرف 6 ماه غنیسازی 20 درصد را در ایران تعطیل کرده و پس از آن به سمت سطح 5/3 درصد بروند. با توجه به چنین موضع گیریهایی از سوی مقامات غربی باید نتیجه مذاکرات را دید و سپس متناسب با آن اقدام کرد.