۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۴:۵۰
نگاهی به فیلم کلاس هنرپیشگی

کپی برابر کدام اصل؟!

دكتر خشایار سنجری:کلاس هنرپیشگی به لحاظ فرم و روایت، شیوه جدیدی در سینمای ایران محسوب می‌شود. داوودنژاد تاثیر مسائل اجتماعی و اقتصادی را در روابط و مناسبات یک خانواده، بررسی می‌کند و ماجراهایی که در یک کلاس هنرپیشگی جریان دارد و داستان‌هایی که در آن تعریف می‌شود، روایت‌های مختلف فیلم را به هم پیوند می‌دهد. فیلمی درباره حرص و طمع و عصبیت جاری در روزگار ما و نمایشی که از خلال آن، با منشوری از زندگی چندوجهی طبقه متوسط روبه‌رو می‌شویم. طبقه‌ای از اجتماع امروز ما که وصف شرایط روانی، نوع و جنس اندیشه و طرز مواجهه‌اش با مشکلات و چالش‌های اجتماعی، دستمایه بسیاری از فیلم‌های روز است که موفقیت آنها در گروی توانایی‌شان در نشان دادن شخصیت‌هایی باورپذیر و روزمرگی‌های بی‌پایان آنها، بر پرده سینماست. داوودنژاد با استفاده از دوربین روی دست، بداهه‌پردازی، نماهای پلان سکانس، لحن محاوره‌ای در گفتار، جدال‌های کلامی و توی حرف هم پریدن‌های هنرجویان کلاس هنرپیشگی، بر خلق دنیای واقعی و گرم خود تاکید کرده و دو خط داستانی عمده فیلم (ماجرای عشق دو جوان و ماجرای جنجالی ارث و تبدیل به سکه) را با قالبی ترکیبی از فیلمنامه داشتن و بداهه کار کردن، به سر منزل مقصود می‌رساند. داوودنژاد با هوشمندی و شناخت سازنده از قواعد ژانر (و نحوه گریز از آنها) مرز میان خیال و واقعیت را چنان بی‌رنگ می‌کند که معلوم نمی‌شود در کدام نما با صحنه‌ای از پیش نوشته و در کدام با جلوه‌ای از واقعیت محض که در لحظه اتفاق می‌افتد (و دوربین ثبتش می‌کند) مواجه هستیم. حضور خود او (با تکنیک بیگانه‌سازی برشت‌وار) به عنوان کارگردان و عضوی از خانواده، همراه با دوربین‌هایی که گهگاه در قاب جای می‌گیرند، سیلی محکمی بر گوش مخاطب است که غرق در تماشای عاشقانه‌ای شده که زنده، پویا و ملموس است. فیلمی متفاوت با نمونه‌های دیگر در سینما که توانایی تفکیک را از بیننده گرفته و صرف‌نظر از اطلاعات روایی، به آینه تمام‌نمای وضعیت تاریخی و عمومی نسل‌های معاصر بدل می‌شود. فرم مصاحبه و حرف‌های آدم‌ها و رو به دوربینی که انگار در خلوت درونی‌شان حضور دارد و توان دروغ گفتن را از آنها می‌گیرد، از بدیع‌ترین عناصر ساختاری فیلم است. این فرم، علاوه بر کمک به خلاصی از اتلاف وقت برای انتقال اطلاعات داستانی، شکلی از واکاوی روان، درونیات و عواطف انسانی است که در سینمای ایران کاملا تازگی داشته و تجربه منحصر به فردی در مسیر واقع‌گرایی مینی‌مال محسوب می‌شود.
ارسال نظر
captcha
پربیننده