ساغر فروتن: تهیه‌کننده برنامه «کومپاس» (جهت‌نما) سیمای آذری شبکه جهانی سحر، دلیل استقبال از این برنامه در جمهوری آذربایجان را بررسی زوایای پنهان و بیان ناگفته‌های رسانه‌های غرب درباره موضوعات چالشی برنامه عنوان کرد. قهرمان نورانی درآباد که پیش از این، از سال 1375 تاکنون تهیه‌کنندگی برنامه‌های متعددی به زبان ترکی آذری و استانبولی را در پرونده کاری خود ثبت کرده است و از سال‌های 1375 تا 1378 مدیریت سیمای آذری را برعهده داشته و سردبیری برنامه مطبوعات و تهیه بسیاری از ویژه‌برنامه‌های مذهبی سیمای آذری را تجربه کرده است، با بیان این مطلب افزود: برنامه «کومپاس» هر هفته به تحلیل ویژه مسائل و رویدادهای داخلی جمهوری آذربایجان و پس از آن قفقاز، ترکیه، ایران و رویدادهای بین‌المللی می‌پردازد و با دعوت از کارشناس در استودیو یا ارتباط تصویری و تلفنی با کارشناسانی در آذربایجان، مسکو و آنکارا با آنان گفت‌وگو می‌کند. همچنین بسته به موضوع، ممکن است ارتباطی با استودیوی مراکز صدا و سیمای اردبیل، آذربایجان شرقی و غربی هم برقرار شود که کارشناسان استان‌های اردبیل، آذربایجان غربی و شرقی هم به تحلیل رویداد و موضوع موردنظر می‌پردازند. نورانی درباره تحریم رسانه‌ای ایران نیز افزود: تحریم شبکه‌های ایرانی و برداشته شدن‌شان از روی ماهواره در روند برنامه تغییری به وجود نیاورده است، چون امواج شبکه سحر از طریق ماهواره‌های دیگری چون عرب‌ست، نایل‌ست، اکسپرس و... هم قابل دریافت است و علاوه بر امکان تماشای پخش زنده اینترنتی، در وب‌سایت برنامه و یوتیوب هم همه برنامه‌های ما آپلود می‌شود و در دسترس است. وی از طول مدتی که به عنوان تهیه‌کننده در این برنامه حضور دارد و تغییرات اعمال شده در آن نیز یاد کرد: از حدود سال 82 تهیه‌کننده و مجری این برنامه هستم. در این مدت ساختار برنامه تغییری نکرده و تغییر ملموس ایجاد شده، تغییرات محتوایی بوده است. ما تلاش کردیم به‌تدریج تحقیقات وسیعی برای نیازسنجی مخاطب صورت بگیرد و موضوعات درخواستی مخاطبان تا جایی که به حوزه برنامه ما مربوط می‌شود در اولویت قرار داده شوند. در همین راستا گزارش‌هایی سفارش دادیم تا در باکو تهیه و در برنامه پخش شود که به غنای برنامه اضافه می‌کند. وی درباره نحوه نیازسنجی مخاطبان اظهار کرد: ما سعی می‌کنیم به موضوعات فراگیر مثل انتخابات ریاست‌جمهوری که در آینده در آذربایجان برگزار می‌شود، بپردازیم. نحوه تشخیص نیاز مخاطب، از طریق سلسله مطالعات میدانی و جست‌وجو در فضاهای مجازی و همچنین از طریق ایمیل و تماس‌های تلفنی مخاطبان صورت می‌گیرد. مجری و تهیه‌کننده این برنامه درباره تفاوت‌ها و تمایزهای «کومپاس» با نظایر آن در شبکه‌های رقیب نیز تاکید کرد: برنامه ما برای مخاطبان جذابیت بیشتری دارد، چون ما می‌توانیم به موضوعاتی بپردازیم که در شبکه‌های داخلی جمهوری آذربایجان سانسور می‌شوند و رسانه‌های داخلی آنها دوست ندارند که به این موضوعات بپردازند؛ به‌طور مثال درباره محدودیت‌های دینی که اعمال می‌شود، مسائل بیداری اسلامی در منطقه که آنها می‌ترسند طرح این موضوعات بر افکار عمومی تاثیر بگذارد و... از طرف دیگر بازگویی حقایق سیاست‌های داخلی و خارجی آذربایجان، دستاوردهایی که در ارتباط با غرب و اسرائیل داشته یا نداشته است، نقد سیاست‌های خارجی مربوط با موضوع قره باغ نیز از دیگر موضوعات برنامه است که از جذابیت بالایی برخوردارند. تهیه‌کننده برنامه «کومپاس» افزود: البته ما توجه داریم که به این موضوعات با رعایت خطوط قرمز به‌گونه‌ای که مناسبات بین دو ملت به هم نخورد، بپردازیم. یک نکته قابل توجه دیگر این است که ما برخلاف خیلی از رسانه‌های رقیبمان هرگز تجزیه‌طلبی را تشویق نمی‌کنیم، بلکه به تمامیت ارضی جمهوری آذربایجان احترام کامل گذاشته و تلاش می‌کنیم نظر بیننده را با واقع‌گرایی و واقع‌گویی جلب و اعتمادسازی کنیم. نورانی درپاسخ به این پرسش که آیا آیتمی از برنامه به تناسب نیاز و خواسته مخاطبان اضافه یا تغییر کرده است؟ تصریح کرد: بله اتفاق افتاده است. ما هر از چند گاهی اعلام می‌کنیم که مخاطبان موضوعات پیشنهادی خودشان را به برنامه انتقال دهند. ما بنا به خواسته بینندگان، گزارش‌های برنامه را در برنامه افزایش دادیم. آنها از ما می‌خواهند که به موضوعاتی مثل گسترش فقر و محرومیت در جامعه، اخلاق دینی و اجتماعی و موضوعات مرتبط با معضلات معیشتی و اقتصادی در خانواده‌های کشور آذربایجان بپردازیم. بعضی از موضوعات درخواستی به محتوای برنامه ما مربوط نمی‌شود اما برخی از موضوعات را سعی کردیم از منظر سیاسی و سیاست‌های مربوط بررسی کنیم، همچنین بیشترین خواسته‌های مردمی که بیننده ما هستند، مربوط می‌شود به موضوعاتی که شبکه‌های داخلی کشور خودشان به آنها نمی‌پردازند و از ما خواسته می‌شود درباره آنها ملاک بی‌طرفی را رعایت و از نظرات موافق و مخالف استفاده کنیم. ما هم تا جایی که بشود، این کار را می‌کنیم. این تهیه‌کننده تلویزیون با بیان اینکه نویسنده برنامه به همراه جمعی از مفسران سیاسی به تحلیل رویدادهای آذربایجان و مهم در سطح جهانی پرداخته و موضوعات برنامه را با نظارت یک ناظر کیفی تعیین می‌کنند و متن سوالات هر قسمت نوشته می‌شود، درباره نحوه چینش کارشناسان در برنامه نیز توضیح داد: تعدادی از کارشناسان ما در تهران که تحلیلگر و فعال در عرصه مطبوعات و اعضای وزارت امور خارجه هستند، تا حد امکان مسلط به زبان آذری هستند اگر نه با ترجمه همزمان در برنامه حضور می‌یابند، کارشناسانی در خارج از ایران داریم که عموما روزنامه‌نگار، سیاستمدار یا تحلیلگر هستند که از طریق ارتباط زنده تصویری (sng) در برنامه شرکت می‌کنند. علاوه بر آن، این برنامه دو کارشناس ـ مجری دارد که هر کدام دو برنامه در هفته را اجرا می‌کنند که یکی از آنها خودم هستم و دیگری آقای غلامرضا صفوی است که تلاش می‌شود ضمن بی‌طرفی و عدم اعمال سلیقه، بحث را به هدف و انتهای مطلوب برسانیم و به قضاوت بینندگان بسپاریم. زمان پخش و مدت زمان برنامه موضوع دیگری است که تهیه‌کننده «کومپاس» درباره آن گفت: ساعت پخش برنامه مناسب است، مدت زمان آن نیز برای بعضی موضوعات کفایت می‌کند اما برای بعضی موضوعات نه، که به ناچار بحث به جلسات بعدی هم کشیده می‌شود. نورانی درباره مشکلاتی که این برنامه با آن مواجه است، گفت: مشکل اصلی رقابت رسانه‌ای است که در وادی آن افتاده‌ایم، بنابراین با شرایط خاصی مواجه هستیم. به‌طور مثال وقتی شبکه الجزیره برای انتخابات ریاست‌جمهوری ایران، دو کارشناس در تهران و لندن داشت که به مدت 8 روز اخبار مربوط را پوشش داده و تحلیل می‌کردند، تلاش و امکانات فنی زیادی لازم است تا بتوان در آن حد و اندازه کار کرد، هرچند شبکه سحر اصولا شبکه خبری نیست و ماهیت کار آن با مثلا الجزیره فرق می‌کند، ولی تنها رسانه دیداری آذری‌زبان برای مخاطبانمان هستیم که از ایران پخش می‌شود و باید در همه زمینه‌ها فعال عمل کنیم. این موضوع که فرصت مهمی با وجود سیمای آذری شبکه سحر برای رسانه ملی وجود دارد، نکته مهمی است که توجه ویژه به آن را می‌طلبد. برنامه «کومپاس» پربیننده‌ترین برنامه سیاسی سیمای آذری شبکه جهانی سحر است. گفت‌وگوی اختصاصی «وطن‌امروز» با تهیه‌کننده پربیننده‌ترین برنامه سیاسی سیمای آذری
رسانه‌های غربی را با ناگفته‌ها به چالش می‌کشیم
ساغر فروتن: تهیه‌کننده برنامه «کومپاس» (جهت‌نما) سیمای آذری شبکه جهانی سحر، دلیل استقبال از این برنامه در جمهوری آذربایجان را بررسی زوایای پنهان و بیان ناگفته‌های رسانه‌های غرب درباره موضوعات چالشی برنامه عنوان کرد. قهرمان نورانی درآباد که پیش از این، از سال 1375 تاکنون تهیه‌کنندگی برنامه‌های متعددی به زبان ترکی آذری و استانبولی را در پرونده کاری خود ثبت کرده است و از سال‌های 1375 تا 1378 مدیریت سیمای آذری را برعهده داشته و سردبیری برنامه مطبوعات و تهیه بسیاری از ویژه‌برنامه‌های مذهبی سیمای آذری را تجربه کرده است، با بیان این مطلب افزود: برنامه «کومپاس» هر هفته به تحلیل ویژه مسائل و رویدادهای داخلی جمهوری آذربایجان و پس از آن قفقاز، ترکیه، ایران و رویدادهای بین‌المللی می‌پردازد و با دعوت از کارشناس در استودیو یا ارتباط تصویری و تلفنی با کارشناسانی در آذربایجان، مسکو و آنکارا با آنان گفت‌وگو می‌کند. همچنین بسته به موضوع، ممکن است ارتباطی با استودیوی مراکز صدا و سیمای اردبیل، آذربایجان شرقی و غربی هم برقرار شود که کارشناسان استان‌های اردبیل، آذربایجان غربی و شرقی هم به تحلیل رویداد و موضوع موردنظر می‌پردازند. نورانی درباره تحریم رسانه‌ای ایران نیز افزود: تحریم شبکه‌های ایرانی و برداشته شدن‌شان از روی ماهواره در روند برنامه تغییری به وجود نیاورده است، چون امواج شبکه سحر از طریق ماهواره‌های دیگری چون عرب‌ست، نایل‌ست، اکسپرس و... هم قابل دریافت است و علاوه بر امکان تماشای پخش زنده اینترنتی، در وب‌سایت برنامه و یوتیوب هم همه برنامه‌های ما آپلود می‌شود و در دسترس است. وی از طول مدتی که به عنوان تهیه‌کننده در این برنامه حضور دارد و تغییرات اعمال شده در آن نیز یاد کرد: از حدود سال 82 تهیه‌کننده و مجری این برنامه هستم. در این مدت ساختار برنامه تغییری نکرده و تغییر ملموس ایجاد شده، تغییرات محتوایی بوده است. ما تلاش کردیم به‌تدریج تحقیقات وسیعی برای نیازسنجی مخاطب صورت بگیرد و موضوعات درخواستی مخاطبان تا جایی که به حوزه برنامه ما مربوط می‌شود در اولویت قرار داده شوند. در همین راستا گزارش‌هایی سفارش دادیم تا در باکو تهیه و در برنامه پخش شود که به غنای برنامه اضافه می‌کند. وی درباره نحوه نیازسنجی مخاطبان اظهار کرد: ما سعی می‌کنیم به موضوعات فراگیر مثل انتخابات ریاست‌جمهوری که در آینده در آذربایجان برگزار می‌شود، بپردازیم. نحوه تشخیص نیاز مخاطب، از طریق سلسله مطالعات میدانی و جست‌وجو در فضاهای مجازی و همچنین از طریق ایمیل و تماس‌های تلفنی مخاطبان صورت می‌گیرد. مجری و تهیه‌کننده این برنامه درباره تفاوت‌ها و تمایزهای «کومپاس» با نظایر آن در شبکه‌های رقیب نیز تاکید کرد: برنامه ما برای مخاطبان جذابیت بیشتری دارد، چون ما می‌توانیم به موضوعاتی بپردازیم که در شبکه‌های داخلی جمهوری آذربایجان سانسور می‌شوند و رسانه‌های داخلی آنها دوست ندارند که به این موضوعات بپردازند؛ به‌طور مثال درباره محدودیت‌های دینی که اعمال می‌شود، مسائل بیداری اسلامی در منطقه که آنها می‌ترسند طرح این موضوعات بر افکار عمومی تاثیر بگذارد و... از طرف دیگر بازگویی حقایق سیاست‌های داخلی و خارجی آذربایجان، دستاوردهایی که در ارتباط با غرب و اسرائیل داشته یا نداشته است، نقد سیاست‌های خارجی مربوط با موضوع قره باغ نیز از دیگر موضوعات برنامه است که از جذابیت بالایی برخوردارند. تهیه‌کننده برنامه «کومپاس» افزود: البته ما توجه داریم که به این موضوعات با رعایت خطوط قرمز به‌گونه‌ای که مناسبات بین دو ملت به هم نخورد، بپردازیم. یک نکته قابل توجه دیگر این است که ما برخلاف خیلی از رسانه‌های رقیبمان هرگز تجزیه‌طلبی را تشویق نمی‌کنیم، بلکه به تمامیت ارضی جمهوری آذربایجان احترام کامل گذاشته و تلاش می‌کنیم نظر بیننده را با واقع‌گرایی و واقع‌گویی جلب و اعتمادسازی کنیم. نورانی درپاسخ به این پرسش که آیا آیتمی از برنامه به تناسب نیاز و خواسته مخاطبان اضافه یا تغییر کرده است؟ تصریح کرد: بله اتفاق افتاده است. ما هر از چند گاهی اعلام می‌کنیم که مخاطبان موضوعات پیشنهادی خودشان را به برنامه انتقال دهند. ما بنا به خواسته بینندگان، گزارش‌های برنامه را در برنامه افزایش دادیم. آنها از ما می‌خواهند که به موضوعاتی مثل گسترش فقر و محرومیت در جامعه، اخلاق دینی و اجتماعی و موضوعات مرتبط با معضلات معیشتی و اقتصادی در خانواده‌های کشور آذربایجان بپردازیم. بعضی از موضوعات درخواستی به محتوای برنامه ما مربوط نمی‌شود اما برخی از موضوعات را سعی کردیم از منظر سیاسی و سیاست‌های مربوط بررسی کنیم، همچنین بیشترین خواسته‌های مردمی که بیننده ما هستند، مربوط می‌شود به موضوعاتی که شبکه‌های داخلی کشور خودشان به آنها نمی‌پردازند و از ما خواسته می‌شود درباره آنها ملاک بی‌طرفی را رعایت و از نظرات موافق و مخالف استفاده کنیم. ما هم تا جایی که بشود، این کار را می‌کنیم. این تهیه‌کننده تلویزیون با بیان اینکه نویسنده برنامه به همراه جمعی از مفسران سیاسی به تحلیل رویدادهای آذربایجان و مهم در سطح جهانی پرداخته و موضوعات برنامه را با نظارت یک ناظر کیفی تعیین می‌کنند و متن سوالات هر قسمت نوشته می‌شود، درباره نحوه چینش کارشناسان در برنامه نیز توضیح داد: تعدادی از کارشناسان ما در تهران که تحلیلگر و فعال در عرصه مطبوعات و اعضای وزارت امور خارجه هستند، تا حد امکان مسلط به زبان آذری هستند اگر نه با ترجمه همزمان در برنامه حضور می‌یابند، کارشناسانی در خارج از ایران داریم که عموما روزنامه‌نگار، سیاستمدار یا تحلیلگر هستند که از طریق ارتباط زنده تصویری (sng) در برنامه شرکت می‌کنند. علاوه بر آن، این برنامه دو کارشناس ـ مجری دارد که هر کدام دو برنامه در هفته را اجرا می‌کنند که یکی از آنها خودم هستم و دیگری آقای غلامرضا صفوی است که تلاش می‌شود ضمن بی‌طرفی و عدم اعمال سلیقه، بحث را به هدف و انتهای مطلوب برسانیم و به قضاوت بینندگان بسپاریم. زمان پخش و مدت زمان برنامه موضوع دیگری است که تهیه‌کننده «کومپاس» درباره آن گفت: ساعت پخش برنامه مناسب است، مدت زمان آن نیز برای بعضی موضوعات کفایت می‌کند اما برای بعضی موضوعات نه، که به ناچار بحث به جلسات بعدی هم کشیده می‌شود. نورانی درباره مشکلاتی که این برنامه با آن مواجه است، گفت: مشکل اصلی رقابت رسانه‌ای است که در وادی آن افتاده‌ایم، بنابراین با شرایط خاصی مواجه هستیم. به‌طور مثال وقتی شبکه الجزیره برای انتخابات ریاست‌جمهوری ایران، دو کارشناس در تهران و لندن داشت که به مدت 8 روز اخبار مربوط را پوشش داده و تحلیل می‌کردند، تلاش و امکانات فنی زیادی لازم است تا بتوان در آن حد و اندازه کار کرد، هرچند شبکه سحر اصولا شبکه خبری نیست و ماهیت کار آن با مثلا الجزیره فرق می‌کند، ولی تنها رسانه دیداری آذری‌زبان برای مخاطبانمان هستیم که از ایران پخش می‌شود و باید در همه زمینه‌ها فعال عمل کنیم. این موضوع که فرصت مهمی با وجود سیمای آذری شبکه سحر برای رسانه ملی وجود دارد، نکته مهمی است که توجه ویژه به آن را می‌طلبد. برنامه «کومپاس» پربیننده‌ترین برنامه سیاسی سیمای آذری شبکه جهانی سحر است. ارسال نظر
پربیننده