خبر عبور مترو از زیر چهارباغ اصفهان در سال 1385 مثل بمبی فضای رسانه‌های کشور را تحت تاثیر قرار داد و با عکس‌العمل‌های متفاوتی از سوی مسؤولان و دلسوزان میراث فرهنگی مواجه شد. مساله ساده بود، اما اتفاق‌ها و اظهارنظرهای حاشیه‌ای آن، دردسر ساز شد!
چهارشنبه و پنجشنبه هفته‌ای که گذشت، موزه فرش تهران میزبان جمعی از دوستداران میراث فرهنگی، مسؤولان و بخشی از جامعه معماری و شهرسازی کشور بود تا در همایشی با عنوان «میراث فرهنگی اصفهان در خطر» از دغدغه‌ها و نگرانی‌های بخش‌های تخصصی و افکار عمومی نسبت به مسائل مربوط به عبور مترو از چهارباغ اصفهان پرده برداری شود. روز چهارشنبه، این همایش، یک سخنران ویژه داشت؛ برای اولین بار در طول این سه سال مناقشه و کشمکش، وکیل پرونده قطار شهری اصفهان پشت تریبون رسمی قرار گرفت و از دغدغه‌های خود و سیر پرونده در مراجع قضایی گفت. محمدعلی دادخواه، در جمع خبرنگاران نيز با اشاره به پیشینه 100 ساله خیابان چهارباغ و توجه به حفظ و حراست از این میراث فرهنگی جهانی گفت: انتظار ما در حفظ میراث فرهنگی از سازمان میراث فرهنگی و گردشگری این است که برخیزد و بگوید، بر مبنای کدام طرح و مقررات، زمین شهری دارای بافت تاریخی به این قدمت را می‌گشایید.
وی با انتقاد از اظهارنظرهای دوگانه مسؤولان درباره این پرونده گفت: اندیشمندان و فن‌آوران این سرزمین اعلام کرده‌اند که بر اثر عبور مترو، ارتعاشی که در طول زمان ایجاد می‌شود، کاشی‌های گنبد مدرسه چهارباغ را دست کم یک میلی‌متر و حداکثر هشت میلی‌متر جابه‌جا می‌کند. وی با تأکید بر اینکه عبور مترو از چهارباغ به میراث طبیعی این خیابان نیز آسیب می‌زند و آن را در معرض تهدید قرار می‌دهد، اظهار کرد: اکنون دیواره‌های 33 پل به‌دلیل گذر زمان دارای انحنای شدیدی شده‌اند. این ساختمان فرتوت را نباید زیاد اذیت کرد. وکیل پرونده قطار شهری اصفهان در پاسخ به پرسش خبرنگاری درباره اینکه آیا سازمان میراث فرهنگی و گردشگری اصفهان از شهرداری شکایت کرده است؟ گفت: هرچند باید براساس قاعده و قانون این شکایت انجام می‌شد، ولی انجام نشده است و متأسفانه میراث فرهنگی استان اصفهان، اکنون دقیقا با شهرداری و شرکت متروی اصفهان هماهنگ است. این درحالی است که خوشبختانه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کشور آنگونه که می‌شنوم، بشدت مخالف این قضیه است و می‌گوید این کار نباید انجام شود. دادخواه با اشاره به اینکه مسؤولان پیشین و کنونی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در گفتار، مخالف عبور مترو از چهارباغ هستند، تصریح کرد: این افراد مدام مخالفت خود را تکرار می‌کنند؛ ولی یک پرسش دارم، چرا شما که دادگستری به حرف‌تان گوش می‌دهد و امکان شکایت دارید، شکایت نمی‌کنید؟ وی درباره پرسش دیگری مبنی بر اینکه مترو چقدر با 33پل فاصله دارد؟ گفت: حدود 50 متر دیگر تا ستون‌های 33پل مانده است. او با اشاره به ماده 27 اعلامیه جهانی حقوق بشر، چهارباغ را جزو میراث جهانی بشری دانست و تأکید کرد: عبور مترو از چهارباغ بسیار باعث تأسف است.
در دومین روز همایش «میراث‌فرهنگی اصفهان در خطر»، یکی از کارشناسان مطالعات تونل‌های راه‌آهن کشور میزبان دوستداران میراث فرهنگی کشور بود تا به ارائه نظرات کارشناسی درباره عبور مترو از چهارباغ بپردازد. محمدرضا اسپهبد با اشاره به اینکه 12 سال پیش در تیم مطالعاتی یک شرکت مهندسی در اصفهان بوده و روی متروي شهری مطالعه می‌کرده است یادآور شد: با انجام مطالعات لازم در این زمینه، به این نتیجه رسیدیم که به‌دلیل شرایط ناهمگن دشت آبرفتی اصفهان، تونل مترو نباید از زیر خیابان چهارباغ عبور کند. وی با اشاره به خیابان شمس آبادی به عنوان مسیر جایگزین عبور مترو افزود: در جلسه‌های متعددی که در این زمینه برگزار شد، قرار بود مترو از خیابان شمس‌آبادی عبور کند، حتی یونسکو و سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به این مسأله رأی مثبت دادند؛ ولی متأسفانه اکنون می‌شنویم که گویا حتی تونل در مسیر چهارباغ زده شده است و اصرار دارند که مترو را از این مسیر عبور دهند. اسپهبد در پایان خاطره‌ای از حضور مرحوم دکتر آیت‌الله‌زاده شیرازی در جلسه‌های متروی اصفهان نقل کرد و گفت: زمانی که در جلسه‌ها درباره عبور مترو از چهارباغ صحبت می‌شد، دکتر شیرازی که آن موقع به‌عنوان ناظر سازمان میراث فرهنگی در جلسه‌ها شرکت می‌کرد، با گریه می‌گفت، چرا اینها می‌خواهند این کار را انجام دهند؟
در بخش دیگری از دومین جلسه همایش فرهنگی اصفهان در خطر، مجتبی کنعانی به عنوان کارشناس معماری و مرمت بناهای تاریخی به مطالعات یک شرکت فرانسوی اشاره کرد که موضوع آن متروی اصفهان بوده و یادآور شد: یک شرکت از فرانسه با درنظر گرفتن مسائل جمعیتی اصفهان، در سال 1363 اعلام کرد که مترو برای اصفهان مخرب است، چون شکل جمعیتی این شهر را برهم می‌ریزد و اثرهای مخربی را به‌دنبال دارد. وی در ادامه با نشان دادن نقشه عبور مترو از دو مسیر شرق به غرب و شمال به جنوب اصفهان، ادامه داد: محور شرق به غرب مترو، خطر اصلی است، چون از نظر فنی، این محور باید از زیر بازار نقش جهان و سردر قیصریه عبور کند. در پایان این همایش، علی رضا روحانی، سخنگوی ائتلاف ملی حامیان میراث فرهنگی اصفهان با اشاره به مشکلاتی که در زمینه عبور مترو از چهارباغ، شهر تاریخی اصفهان را تهدید می‌کند و سخنان متناقضی که از سال 1381 تاکنون توسط مسؤولان پروژه متروی اصفهان، شورای شهر و سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان اصفهان بیان شده است، گفت: متأسفانه در شرایطی به سال جدید وارد می‌شویم که عروس شهرهای مشرق‌زمین، دست‌خوش کج‌سلیقگی‌هاست. مترو فقط 50 متر با ستون‌های 33 پل فاصله دارد!
خبر عبور مترو از زیر چهارباغ اصفهان در سال 1385 مثل بمبی فضای رسانه‌های کشور را تحت تاثیر قرار داد و با عکس‌العمل‌های متفاوتی از سوی مسؤولان و دلسوزان میراث فرهنگی مواجه شد. مساله ساده بود، اما اتفاق‌ها و اظهارنظرهای حاشیه‌ای آن، دردسر ساز شد!
چهارشنبه و پنجشنبه هفته‌ای که گذشت، موزه فرش تهران میزبان جمعی از دوستداران میراث فرهنگی، مسؤولان و بخشی از جامعه معماری و شهرسازی کشور بود تا در همایشی با عنوان «میراث فرهنگی اصفهان در خطر» از دغدغه‌ها و نگرانی‌های بخش‌های تخصصی و افکار عمومی نسبت به مسائل مربوط به عبور مترو از چهارباغ اصفهان پرده برداری شود. روز چهارشنبه، این همایش، یک سخنران ویژه داشت؛ برای اولین بار در طول این سه سال مناقشه و کشمکش، وکیل پرونده قطار شهری اصفهان پشت تریبون رسمی قرار گرفت و از دغدغه‌های خود و سیر پرونده در مراجع قضایی گفت. محمدعلی دادخواه، در جمع خبرنگاران نيز با اشاره به پیشینه 100 ساله خیابان چهارباغ و توجه به حفظ و حراست از این میراث فرهنگی جهانی گفت: انتظار ما در حفظ میراث فرهنگی از سازمان میراث فرهنگی و گردشگری این است که برخیزد و بگوید، بر مبنای کدام طرح و مقررات، زمین شهری دارای بافت تاریخی به این قدمت را می‌گشایید.
وی با انتقاد از اظهارنظرهای دوگانه مسؤولان درباره این پرونده گفت: اندیشمندان و فن‌آوران این سرزمین اعلام کرده‌اند که بر اثر عبور مترو، ارتعاشی که در طول زمان ایجاد می‌شود، کاشی‌های گنبد مدرسه چهارباغ را دست کم یک میلی‌متر و حداکثر هشت میلی‌متر جابه‌جا می‌کند. وی با تأکید بر اینکه عبور مترو از چهارباغ به میراث طبیعی این خیابان نیز آسیب می‌زند و آن را در معرض تهدید قرار می‌دهد، اظهار کرد: اکنون دیواره‌های 33 پل به‌دلیل گذر زمان دارای انحنای شدیدی شده‌اند. این ساختمان فرتوت را نباید زیاد اذیت کرد. وکیل پرونده قطار شهری اصفهان در پاسخ به پرسش خبرنگاری درباره اینکه آیا سازمان میراث فرهنگی و گردشگری اصفهان از شهرداری شکایت کرده است؟ گفت: هرچند باید براساس قاعده و قانون این شکایت انجام می‌شد، ولی انجام نشده است و متأسفانه میراث فرهنگی استان اصفهان، اکنون دقیقا با شهرداری و شرکت متروی اصفهان هماهنگ است. این درحالی است که خوشبختانه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کشور آنگونه که می‌شنوم، بشدت مخالف این قضیه است و می‌گوید این کار نباید انجام شود. دادخواه با اشاره به اینکه مسؤولان پیشین و کنونی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در گفتار، مخالف عبور مترو از چهارباغ هستند، تصریح کرد: این افراد مدام مخالفت خود را تکرار می‌کنند؛ ولی یک پرسش دارم، چرا شما که دادگستری به حرف‌تان گوش می‌دهد و امکان شکایت دارید، شکایت نمی‌کنید؟ وی درباره پرسش دیگری مبنی بر اینکه مترو چقدر با 33پل فاصله دارد؟ گفت: حدود 50 متر دیگر تا ستون‌های 33پل مانده است. او با اشاره به ماده 27 اعلامیه جهانی حقوق بشر، چهارباغ را جزو میراث جهانی بشری دانست و تأکید کرد: عبور مترو از چهارباغ بسیار باعث تأسف است.
در دومین روز همایش «میراث‌فرهنگی اصفهان در خطر»، یکی از کارشناسان مطالعات تونل‌های راه‌آهن کشور میزبان دوستداران میراث فرهنگی کشور بود تا به ارائه نظرات کارشناسی درباره عبور مترو از چهارباغ بپردازد. محمدرضا اسپهبد با اشاره به اینکه 12 سال پیش در تیم مطالعاتی یک شرکت مهندسی در اصفهان بوده و روی متروي شهری مطالعه می‌کرده است یادآور شد: با انجام مطالعات لازم در این زمینه، به این نتیجه رسیدیم که به‌دلیل شرایط ناهمگن دشت آبرفتی اصفهان، تونل مترو نباید از زیر خیابان چهارباغ عبور کند. وی با اشاره به خیابان شمس آبادی به عنوان مسیر جایگزین عبور مترو افزود: در جلسه‌های متعددی که در این زمینه برگزار شد، قرار بود مترو از خیابان شمس‌آبادی عبور کند، حتی یونسکو و سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به این مسأله رأی مثبت دادند؛ ولی متأسفانه اکنون می‌شنویم که گویا حتی تونل در مسیر چهارباغ زده شده است و اصرار دارند که مترو را از این مسیر عبور دهند. اسپهبد در پایان خاطره‌ای از حضور مرحوم دکتر آیت‌الله‌زاده شیرازی در جلسه‌های متروی اصفهان نقل کرد و گفت: زمانی که در جلسه‌ها درباره عبور مترو از چهارباغ صحبت می‌شد، دکتر شیرازی که آن موقع به‌عنوان ناظر سازمان میراث فرهنگی در جلسه‌ها شرکت می‌کرد، با گریه می‌گفت، چرا اینها می‌خواهند این کار را انجام دهند؟
در بخش دیگری از دومین جلسه همایش فرهنگی اصفهان در خطر، مجتبی کنعانی به عنوان کارشناس معماری و مرمت بناهای تاریخی به مطالعات یک شرکت فرانسوی اشاره کرد که موضوع آن متروی اصفهان بوده و یادآور شد: یک شرکت از فرانسه با درنظر گرفتن مسائل جمعیتی اصفهان، در سال 1363 اعلام کرد که مترو برای اصفهان مخرب است، چون شکل جمعیتی این شهر را برهم می‌ریزد و اثرهای مخربی را به‌دنبال دارد. وی در ادامه با نشان دادن نقشه عبور مترو از دو مسیر شرق به غرب و شمال به جنوب اصفهان، ادامه داد: محور شرق به غرب مترو، خطر اصلی است، چون از نظر فنی، این محور باید از زیر بازار نقش جهان و سردر قیصریه عبور کند. در پایان این همایش، علی رضا روحانی، سخنگوی ائتلاف ملی حامیان میراث فرهنگی اصفهان با اشاره به مشکلاتی که در زمینه عبور مترو از چهارباغ، شهر تاریخی اصفهان را تهدید می‌کند و سخنان متناقضی که از سال 1381 تاکنون توسط مسؤولان پروژه متروی اصفهان، شورای شهر و سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان اصفهان بیان شده است، گفت: متأسفانه در شرایطی به سال جدید وارد می‌شویم که عروس شهرهای مشرق‌زمین، دست‌خوش کج‌سلیقگی‌هاست. ارسال نظر
پربیننده