گروه اقتصادی: استاندارد بنزین ایران میتواند بهانهای برای مناقشه جدید دولتیها باشد. معصومه ابتکار، معاون رئیسجمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست مدعی است، بنزین تولیدی ایران استاندارد لازم را ندارد و از طرف دیگر وزارت نفت در گزارش 100 روزه خود تولید بنزین در مجتمعهای پتروشیمی را یک دستاورد میداند. ابتکار در جدیدترین اظهارات خود گفته است بحث کیفیت خودروها و سوخت جزو محورهايي بوده که مدتی به آن بیتوجهی شد ولی هماکنون با جدیت آن را دنبال میکنیم. وی تصریح کرد: در حال حاضر استانداردهای مورد نظر ما در تولید بنزین اجرا نمیشود و دولت قبل تکالیف خود را درباره استانداردهای سوخت اجرا نکرده است. سخنان ابتکار در حالی بیان میشود که چند روز پیش وزارت نفت یکی از بزرگترین مجتمعهای بنزینسازی ایران در پالایشگاه اصفهان را افتتاح کرد که روزانه 3 میلیون لیتر بنزین با استاندارد یورو 4 اتحادیه اروپا تولید میکند. آمارهای رسمی منتشر شده توسط وزارت نفت حاکی از آن است که هماکنون بهطور متوسط روزانه حدود 8 میلیون لیتر ماده اولیه بنزین در پتروشیمیها تولید و برای عرضه تحویل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی میشود و تولید بنزین پتروشیمی تا اطلاعثانوی ادامه خواهد داشت. از سوی دیگر با وجود تولید بنزین در مجتمعهای پتروشیمی، روند واردات بهطور متوسط روزانه حدود 4 میلیون لیتر بنزین کماکان ادامه دارد و وزارت نفت پیشبینی کرده تا پایان فروردین ماه سال آینده واردات این فرآورده استراتژیک نفتی ادامه یابد. در حال حاضر ظرفیت تولید بنزین استاندارد پایه نفتی در پالایشگاههای نفت کشور بهطور متوسط روزانه حدود 65 میلیون لیتر است که از چند روز گذشته با بهرهبرداری از طرح بنزینسازی پالایشگاه نفت اصفهان، سه میلیون لیتر بنزین با استاندارد یورو 4 اتحادیه اروپا به ظرفیت تولید کشور افزوده شده است. موضوع چیست؟
رئیس سازمان حفاظت محیطزیست سخن از استاندارد نبودن بنزین میزند و وزارت نفت هم بنزین تولید میکند. در اینجا ابهامی که مطرح میشود این است که اکثر مسؤولان نفتی و استانداردی بارها اعلام کردهاند که بنزین تولید داخل استاندارد است اما کدام سخن درستتر است. خانم ابتکار از کدام استاندارد سخن میگوید و مدافعان بنزین داخلی از کدام استاندارد؟ بهطور ساده باید بگوییم که کیفیت بنزین به مقدار اکتان آن بستگی دارد و هر چه اکتان بنزین بیشتر باشد کیفیت آن هم بالاتر است. در اروپا بنزین با اکتان 95 عرضه میشود، در ایران بنزین با اکتان حداقل 87 استاندارد است و در جایی مانند افغانستان بنزین با اکتان 80 مورد تایید است. معلوم نیست رئیس سازمان حفاظت محیطزیست از کدام استاندارد سخن میگوید و آیا اصلا استاندارد ملی را قبول دارد یا نه؟ چندی پیش برزگری، رئیس سازمان استاندارد گفت: بنزین تولیدی در ایران با استانداردها مطابقت دارد. اکتان بنزینهای موجود در کشور 87 است و با استاندارد ملی مطابقت دارد. رئیس سازمان استاندارد درباره تاثیر بنزینهای مصرفی در آلودگی هوای تهران نیز افزود: براساس استانداردهایی که در کشور وجود داشته اکتان بنزین در کشور طی سالهای گذشته تغییری نکرده و بنزین مصرفی در آلودگی هوا بیتاثیر بوده است.
بنزین اروپایی هم داریم
از سالها پیش وزارت نفت درصدد تولید بنزین با استاندارد یورو4 بود و اولین بنزین اروپایی چند ماه پیش در پمپ بنزینها ارائه شد. در حال حاضر نیز پالایشگاهها و پتروشیمیها در حال تولید بنزین یورو 4 هستند و ظرفیت تولید این نوع بنزین چند برابر شده و شنیده شده در آینده نه چندان دور دولت به همین بهانه قیمت سوخت را گران خواهد کرد. حسن خسروجردی، رئیس اتحادیه صادرکنندگان فرآوردههای نفت، گاز و پتروشیمی ایران درباره سخنان ابتکار درباره استاندارد نبودن بنزین تولید داخل به «وطنامروز» میگوید: «ایشان در ابتدا باید بفرمایند که از کدام استاندارد سخن میگویند. هیچ بنزینی در ایران تولید و عرضه نمیشود مگر اینکه سازمان استاندارد آن را تایید کرده باشد. اگر منظور وی استاندارد ملی است که باید بگوییم همه بنزینهای تولید داخل استاندارد است». وی میافزاید: بسیار میشنویم که بنزینهای تولید داخل دارای آلودگی است و باعث کوری میشود و... در این مورد باید بگویم که همین بنزینهای تولید داخل ایران تا 10، 15 سال پیش در اروپا عرضه میشد اما تا آن موقع سخنی از آلودگی هوا و تاثیر آن بر سلامت انسانها به میان نیامده بود. اروپاییها برای اینکه توانایی رقابت را از رقیبان عمدتا آسیایی و حتی ایرانی بگیرند و محصولات خود را افزایش دهند مبادرت به افزایش سطح استاندارد خود کردند. بالا رفتن استاندارد اروپاییها موجب شد حتی همپیمانان آنها در سازمان تجارت جهانی نیز با مشکل مواجه شدند و صادرات فرآوردههای نفتی از جمله بنزین به اروپا کاهش محسوسی یافت. خسروجردی درباره کیفیت بنزین ایران میگوید: در افغانستان بنزین با اکتان 80 هم تولید میشود اما اکتان مورد توافق و مصوب در ایران 87 به بالاست. البته برخی واحدهای تولیدی در حال تولید بنزین با استاندارد یورو هم هستند.
از تشویش تا تشویق
وزارت نفت در حال حاضر از واحدهای تولید بنزین داخلی حمایت میکند و در گزارش 100 روزه خود از این حمایت به عنوان یک دستاورد نام برده است. از طرفی رئیس سازمان حمایت محیط زیست بنزین تولید این واحدهای تولیدی را استاندارد نمیداند تا تیتر اول بسیاری از رسانههای معاند شود و عملا اذهان، تشویش شود. امیدواریم مسؤولان دولتی بتوانند به این ابهامات پاسخهای صریح و روشن بدهند تا بدانیم بالاخره بنزین داخلی استاندارد است یا نه؟