واکاوی دلایل اصرار واشنگتن

گروه بین‌الملل: وزیر دفاع آمریکا که روز شنبه به صورت ناگهانی وارد افغانستان شد، ادعا کرد همتای افغانی وی اطمینان داده است توافقنامه امنیتی واشنگتن - کابل در زمان مقرر امضا خواهد شد. چاک هیگل در عین حال خاطرنشان کرد فکر نمی‌کند فشار بیشتر آمریکا در تلاش برای ترغیب حامد کرزای، رئیس‌جمهوری افغانستان به امضای این توافقنامه، موثر باشد. در حالی که لویه جرگه (شورای سران قبایل افغان) خواستار امضای این توافقنامه تا پایان سال جاری است اما کرزی می‌گوید این توافقنامه باید پس از انتخابات سال آتی امضا شود. با آنکه آمریکا دسامبر ۲۰۱۴ را زمان خروج نیروهای این کشور از افغانستان تعیین کرده است اما پنتاگون درنظر دارد ۲۰ هزار نظامی آمریکایی را به همراه ۹ پایگاه نظامی در این کشور حفظ و از حریم هوایی افغانستان برای عملیات‌های خود در آسیای مرکزی استفاده کند. افغانستان که از جایگاه استراتژیکی در جهان برخوردار است، پنتاگون طرح عقب‌نشنیی نیروهای نظامی از این کشور را به منزله عقب‌نشینی راهبردی آمریکا در آسیای مرکزی و خروج از منطقه اوراسیا می‌داند. همزمان با اعلام آمریکا برای بررسی طرح خروج کامل نظامیان از افغانستان، واشنگتن درصدد برآمد با انعقاد توافقنامه امنیتی زمینه را برای ادامه استفاده پنتاگون از افغانستان به عنوان پایگاه نظامی فراهم کند. از سوی دیگر آغاز گفت‌وگوهای محرمانه واشنگتن با طالبان، مقامات دست‌نشانده افغان را بیمناک کرد. آمریکا امیدوار است سال‌ها در افغانستان- بدون جنگ با طالبان- حضور داشته باشد؛ از این‌رو درصدد مذاکره محرمانه با طالبان برآمد و سپس ایده انعقاد توافقنامه امنیتی با دولت کابل را مطرح کرد. بیم از خیانت واشنگتن، کرزای را به اعتراض واداشت و در نهایت دولت اوباما مجبور شد تا به زبان تهدید درباره عقب‌نشینی کامل از افغانستان متوسل شود؛ تصمیمی که با اجرای آن افغان‌ها باید به تنهایی به مقابله با طالبان بپردازند. جان کری، وزیر خارجه آمریکا در سفرش به کابل در اکتبر گذشته نتوانست کرزی را برای امضای این توافقنامه متقاعد سازد. در نهایت سوزان‌رایس، مشاور امنیت ملی آمریکا در سفر ماه نوامبرش به افغانستان، برای کرزی خط و نشان کشید و تاکید کرد کابل در صورت تعویق انعقاد این توافقنامه، با عقب‌نشینی نظامیان آمریکایی از افغانستان در سال ۲۰۱۴ و بی‌حامی ماندن در مقابله با طالبان، مواجه خواهد شد. به رغم اینکه آمریکا به آماده‌سازی و تجهیز ارتش افغانستان متعهد شده است اما اقدامات کاملا متناقضی انجام می‌دهد. آمریکا در اقدامی بی‌سابقه، تجهیزات نظامی به ارزش ۷ میلیارد دلار را همزمان با کاهش حضور نظامی خود در افغانستان منهدم کرده است. روز گذشته نیز یکی از وزرای دولت افغانستان فاش کرد که آمریکا با هدف فشار بیشتر بر کرزی درباره این توافقنامه، حدود ۶ تا از پروژه‌های امنیتی و اقتصادی این کشور در افغانستان را به حالت تعلیق درآورده است. در تحولی دیگر، رئیس‌جمهوری افغانستان روز یکشنبه وارد ایران شد تا با مقامات کشورمان درباره توافقنامه امنیتی مذکور رایزنی کند.