محسن جندقی: گویا دولت قرار است قبل از تقدیم لایحه فاز دوم هدفمندی برخی از مفاد آن را مثل پرداخت یارانه غیرنقدی یا همان سبد کالایی را از همین امسال اجرا کند. نوبخت دیروز درباره جزئیات پرداخت سبد کالایی گفت که سبد کالایی هر فصل به افراد نیازمند، دانشجویان متاهل و خبرنگاران پرداخت خواهد شد. سخنگوی دولت روز گذشته با اشاره به تصویب اختصاص و توزیع دو سبد کالا در بهمن و اسفند امسال، گفت: «در جلسه دولت درباره چگونگی توزیع دو سبد کالا در بهمن و اسفند بحث و گفت‌وگو و قرار شد که دانشجویان متاهل، طلاب، خبرنگاران و هنرمندان نیز به جمع کسانی که قرار است این دو سبد کالا به آنها اختصاص داده شود، اضافه شوند.» محمدباقر نوبخت در این باره افزود: «درباره توزیع سبد کالایی در کنار دیگر پرداخت‌های یارانه‌ای در سال آینده صحبت شد و قرار شد که فصلی یک بار این سبد کالایی توزیع شود.» سخنگوی دولت با اشاره به تاکیدات رئیس‌جمهور در این زمینه، ادامه داد: «معاونت راهبردی رئیس‌جمهور درباره تامین منابع لازم برای توزیع سبدهای کالا بیش از یک بار در هر فصل ماموریت پیدا کرد.» سبد کالایی را می‌توان همان یارانه غیرنقدی دانست که برخی مسؤولان دولتی در نظر دارند آن را جایگزین یارانه نقدی کنند. آنها اعتقاد دارند که یارانه نقدی همچنان موجب افزایش نقدینگی می‌شود و به همین بهانه قصد دارند یارانه کالایی یا همان یارانه غیرنقدی را به جای یارانه نقدی پرداخت کنند. طبق لایحه بودجه 93 یارانه نقدی به همان میزان 45500 تومان ادامه خواهد یافت و در کنار آن هم چند نوبت سبد کالایی یا همان یارانه کالایی پرداخت خواهد شد اما در یکی از سناریوهای یارانه‌ای که دولتی‌ها به آن توجه دارند حذف یارانه نقدی و جایگزینی یارانه غیرنقدی یا همان سبد کالایی پیشنهاد شده است. از طرفی روحانی در زمان تقدیم لایحه بودجه 93 از تدوین لایحه دیگری درباره فاز دوم هدفمندی یارانه‌ها خبر داد. او در این روز با مقدمه‌چینی تلویحا گفت که این شیوه پرداخت یارانه را نمی‌پسندد و به ضرر جامعه است: «طی سالیان متمادی، اولا فاصله بزرگ میان قیمت‌های داخلی و جهانی باعث هدر رفتن منابع کشور شده بود. محیط‌زیست نیز به‌خاطر مصرف بی‌رویه به مرز خطرناک رسیده و بالاخره شرکت‌ها با کمبود منابع روبه‌رو شده بودند. شیوه موجود پرداخت یارانه تا زمانی که جایگزینی برای آن پیدا نشده، خود به خود ادامه می‌یابد اما در مراحل بعدی ما نیازمند بررسی دقیق درباره خانوارها، شیب افزایش قیمت‌ها، پرداخت یارانه، رشد اقتصادی و بیکاری هستیم. دولت بر آن است تا در سال آینده طرح جدید مدیریت یارانه‌ها را در قالب طرحی جامع به اجرا درآورد و در آینده لایحه مربوطه را تقدیم مجلس خواهد کرد. به نمایندگان اطمینان می‌دهم که دولت در این زمینه کار کارشناسی دقیق، انجام داده و خواهد داد.» لایحه مدیریت یارانه‌ها همان فاز دوم هدفمندی است که پیش‌بینی می‌شود در همین لایحه درباره پرداخت یارانه غیرنقدی و در نهایت حذف کل یارانه‌ها تصمیم‌گیری شود. مسؤولان دولتی بارها از مضرات پرداخت یارانه نقدی سخن گفته‌اند و حذف یارانه نقدی از سوی دولت موضوع عجیبی نخواهد بود اما آیا مردم و نمایندگان آنها با موضوع حذف یارانه‌ها موافق خواهند بود؟ دولت یارانه نقدی را متوقف می‌کند
موضوع تصمیم دولت برای حذف یارانه نقدی را حدود یک ماه پیش غلامعلی جعفرزاده عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات خبر داده بود: با تصمیم دولت پرداخت یارانه نقدی حذف و بن کالا جایگزین یارانه نقدی می‌شود. وی افزود: مرحله دوم قانون هدفمندی یارانه‌ها در سال 93 با رفع اشکالات مرحله اول اجرا می‌شود، ضمن اینکه این قانون متوقف نمی‌شود، هدفمندی یارانه‌ها قانون بسیار خوبی بود که در تمام دنیا اجرا شده است اما با توجه به اینکه دولت یازدهم به صورت عقلانی با موضوعات برخورد می‌کند، اگر سریع‌تر مشکلات رفع شود می‌توانیم وارد مرحله دوم قانون هدفمندی یارانه‌ها شویم. عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات با بیان اینکه بن کالا با کوپن که در گذشته ارائه می‌شد، متفاوت است، گفت: عده‌ای فکر می‌کنند این بن کالا همان کوپن است در صورتی که اینگونه نیست. در کوپن توزیع کالا برای حذف دلالان بود در حالی که با این روش کالا توزیع نمی‌شود بلکه یارانه‌ای که افزایش توان قدرت خانوارها را در پی دارد در دستور کار دولت است.
سبد کالایی چیست؟
سبد کالایی که قرار است دولت پرداخت کند شامل 5 قلم کالای اساسی برنج، روغن، تخم‌مرغ، پنیر و گوشت مرغ است. جامعه هدف برای دريافت دو سبد کالایی در حدود 21 میلیون نفر افراد تحت پوشش کمیته امداد، سازمان بهزیستی، روستاییان، عشایر، کارگران، کارمندان، خبرنگاران، دانشجویان متاهل و هنرمندان است. اقلام این سبدهای کالایی از کالاهای ذخیره‌سازی شده دولت توزیع خواهد شد، البته کمیته‌ای نیز برای شناسایی اقشار آسیب‌پذیر تشکیل شده تا کار شناسایی آنها را انجام دهد. خبر پرداخت سبد کالایی را روحانی پس از آن اعلام کرد که در گزارش 100 روزه خود گفت سفره مردم در سال گذشته 6 درصد خالی‌تر شده است.
سرنوشت یارانه‌های نقدی در سال 93
دولت در لایحه بودجه سال آینده، بودجه یارانه‌های نقدی را در ردیف بودجه سازمان هدفمندی یارانه‌ها ۳۸ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان پیشنهاد داده است. دولت در اعتبارات مربوط به شرکت‌های زیان‌ده و در ردیف بودجه سازمان هدفمندی یارانه‌ها، بودجه مربوط به یارانه‌های نقدی را 38 هزار و 800 میلیارد تومان پیشنهاد داده است؛ با این حساب رقم یارانه‌های نقدی در سال آینده نسبت به سال جاری تغییر نکرده است و به ازای هر نفر ماهانه 45500 تومان برای بیش از 74 میلیون نفر یارانه درنظر گرفته شده است.