احمد کارخانه: گرد و غبار يكي از پديده‌هاي اقليمي است كه روي مسائل بهداشتي و كشاورزي اثرات منفي بر جاي می‌گذارد اما وقتی تحقیقات 3 پژوهشگر روی نمونه‌های زيادي از گردوخاك موجود در شهر اهواز و خاك‌های نزديك مرز ايران وعراق نشان می‌دهد این گرد و غبار حاوی مواد ميكروبي، شيميایي و اورانيوم ضعيف شده است، موضوع کمی جدی‌تر از یک گرد و غبار فصلی می‌شود. تحقیقات این گروه پژوهشی شامل یک عضو هيات علمي مركز تحقيقات استان اصفهان، كارشناس ارشد مهندسي بيابانزدايي دانشگاه تهران و كارشناس ارشد ژئومورفولوژي دانشگاه اصفهان، وجود سلا‌ح‌هاي ميكروبي، شيميايی و اورانيوم ضعيف شده را در گرد وغبار موجود در شهر اهواز تایید می‌کند؛ موضوعی که تا روزهای گذشته در حد حدس و گمان بود. شواهد و بررسي‌های انجام گرفته حاكي از اين است كه پديده گرد و غبار به صورت مستقيم و غيرمستقيم می‌تواند سلامتي انسان‌های ساكن در مناطق تحت تأثير را به طور جدي به خطر اندازد. وقوع بحران تنگی‌نفس برای تعداد زیادی از شهروندان استان خوزستان در یک ماه گذشته، این پرسش را برای بسیاری ایجاد کرده که عامل این مشکل چیست؟ براساس گزارش‌های اعلام شده از سوی مسؤولان استان خوزستان از زمان وقوع اولین حمله‌های تنگی‌نفس شهروندان اهوازی در 11 آبان تاکنون بیش از 22هزار مراجعه به مراکز درمانی به این دلیل ثبت شده است. همچنین سازمان ملل 5 سال قبل به طور جدي هشدار داد در جنوب غربي ايران فاجعه‌اي در مقياس درياچه آرال و جنگل‌های آمازون كه از بزرگ‌ترين فجايع زيست‌محيطي تاريخ است در حال وقوع است. در اين گزارش آمده كه ساخت‌هاي دست بشر 90 درصد تالاب هورالعظيم را به بيابان و نمكزار تبديل كرده است. آثار و پيامدهاي اين تالاب در منطقه و دو كشور ايران و عراق به‌خوبي آشكار شده است. بدون شك گرد و غبار سال‌هاي اخير در استان خوزستان خود يكي از پيامدهاي نابودي اين تالاب است. حدود یک‌سوم تالاب ۱۱۸ هزار هکتاری هورالعظيم در ایران و مابقی آن در عراق است؛ تالابی که شايد سلا‌ح‌هاي ميكروبي، شيميايی جنگ ایران و عراق و اورانيوم ضعيف شده حاصل حمله آمریکا به عراق را به یادگار نگاه داشته است. خشک شدن هورالعظیم چه در ایران و چه در عراق میزان وقوع توفان‌های شن را افزایش داده و موجب شده استان خوزستان با گرد و غبارهایی حدود ۲۱ برابر استاندارد مواجه شود. عمده آلاينده‌های هواي ناشي از مواد اورانيوم ضعيف شده، ذرات معلق آن است که به علت ریز بودن می‌توانند مدت‌ها در هوا به صورت معلق باقي مانده و وارد ريه‌ها شوند يا روي زمين ته‌نشين شده و وارد آب‌هاي زيرزميني يا خاك شده و سبب آلودگي آنها شوند. همچنين ذرات ته‌نشين شده اورانيوم ضعيف شده می‌تواند دوباره معلق شده و اين مساله می‌تواند طي 7 سال در منطقه آلوده اتفاق بيفتد. بعد از ورود اين ذرات به سيستم تنفسي، به علت انتشار پرتوهاي آلفا، بتا و گاما، خطر ايجاد تومور و سرطان‌هاي ريوي وجود دارد. اورانيوم ضعيف شده عامل ايجاد سندرم خليج فارس در سربازان آمريكايي طي جنگ خليج سال 1991 است كه البته تاكنون ارتش آمريكا اين مساله را نپذيرفته است. آمریکا بیش از ۴۰۰ تن اورانیوم ضعیف شده را در سراسر عراق پخش کرد. براساس گزارشی که یک گروه صلح‌طلب هلندی موسوم به «آی‌کی‌وی پکس کریستی» منتشر کرد، مشخص شد بیش از ۳۰۰ منطقه در عراق هنوز به این ماده سمی آلوده است. براساس برآوردها، پاکسازي مناطق آلوده به اورانيوم ضعيف شده در عراق دست‌کم ۳۰ ميليون دلار برای این کشور هزینه دربر خواهد داشت. طبق خصوصيات اين ذرات، ممكن است مدت طولاني در محيط زيست باقي مانده و تنفس آنها ممكن است سبب آسيب جدي ريه و ساير ارگان‌هاي بدن شود. نتایج تحقیقات دانشجوي دكتراي بهداشت محيط دانشگاه علوم پزشكي ايران نشان می‌دهد، در صورتي كه ذرات اورانيوم ضعيف شده به قدر كافي و کوچك باشد می‌تواند بعد از ته‌نشين شدن دوباره به حالت تعليق درآيد. جذب اورانيوم ضعيف شده توسط گياهان كم بوده و نيز در حيواناتي كه از گياهان تغذيه می‌كنند، اكثر اورانيوم ضعيف شده دريافتي از طريق خاك چسبيده به اين گياهان است. با توجه به حضور میهمانان ناخوانده در هوای کشورمان به نظر می‌رسد با نفوذ این مواد در خاک، شاهد آلوده شدن خاک در منطقه خوزستان، انتقال آلودگی به دا‌م‌ها و انتقال آثار ميكروبي، شيميايی و اورانيوم ضعيف شده از طریق محصولات خوزستان به بقیه نقاط کشور باشیم. البته برخی دیگر از محققان و متخصصان در حال تحقیق روی پدیده‌ای با نام «آسم باران» در خوزستان هستند که علت تنگی نفس خوزستانی‌ها را گرده‌افشانی علف‌های هرز، هاگ قارچ‌ها و دیگر گیاهان آلرژی‌زا می‌دانند. آنچه با حضور بیش از 22 هزار نفر در کمتر از دو ماه در بیمارستان‌های خوزستان اهمیت می‌یابد توجه جدی و آغاز عملیاتی کردن راهکارهای جلوگیری از ورود گرد و غبار است. سازمان حفاظت محيط زيست چه مي‌كند؟
گرد و غبار استان‌هاي جنوبي سمي است
احمد کارخانه: گرد و غبار يكي از پديده‌هاي اقليمي است كه روي مسائل بهداشتي و كشاورزي اثرات منفي بر جاي می‌گذارد اما وقتی تحقیقات 3 پژوهشگر روی نمونه‌های زيادي از گردوخاك موجود در شهر اهواز و خاك‌های نزديك مرز ايران وعراق نشان می‌دهد این گرد و غبار حاوی مواد ميكروبي، شيميایي و اورانيوم ضعيف شده است، موضوع کمی جدی‌تر از یک گرد و غبار فصلی می‌شود. تحقیقات این گروه پژوهشی شامل یک عضو هيات علمي مركز تحقيقات استان اصفهان، كارشناس ارشد مهندسي بيابانزدايي دانشگاه تهران و كارشناس ارشد ژئومورفولوژي دانشگاه اصفهان، وجود سلا‌ح‌هاي ميكروبي، شيميايی و اورانيوم ضعيف شده را در گرد وغبار موجود در شهر اهواز تایید می‌کند؛ موضوعی که تا روزهای گذشته در حد حدس و گمان بود. شواهد و بررسي‌های انجام گرفته حاكي از اين است كه پديده گرد و غبار به صورت مستقيم و غيرمستقيم می‌تواند سلامتي انسان‌های ساكن در مناطق تحت تأثير را به طور جدي به خطر اندازد. وقوع بحران تنگی‌نفس برای تعداد زیادی از شهروندان استان خوزستان در یک ماه گذشته، این پرسش را برای بسیاری ایجاد کرده که عامل این مشکل چیست؟ براساس گزارش‌های اعلام شده از سوی مسؤولان استان خوزستان از زمان وقوع اولین حمله‌های تنگی‌نفس شهروندان اهوازی در 11 آبان تاکنون بیش از 22هزار مراجعه به مراکز درمانی به این دلیل ثبت شده است. همچنین سازمان ملل 5 سال قبل به طور جدي هشدار داد در جنوب غربي ايران فاجعه‌اي در مقياس درياچه آرال و جنگل‌های آمازون كه از بزرگ‌ترين فجايع زيست‌محيطي تاريخ است در حال وقوع است. در اين گزارش آمده كه ساخت‌هاي دست بشر 90 درصد تالاب هورالعظيم را به بيابان و نمكزار تبديل كرده است. آثار و پيامدهاي اين تالاب در منطقه و دو كشور ايران و عراق به‌خوبي آشكار شده است. بدون شك گرد و غبار سال‌هاي اخير در استان خوزستان خود يكي از پيامدهاي نابودي اين تالاب است. حدود یک‌سوم تالاب ۱۱۸ هزار هکتاری هورالعظيم در ایران و مابقی آن در عراق است؛ تالابی که شايد سلا‌ح‌هاي ميكروبي، شيميايی جنگ ایران و عراق و اورانيوم ضعيف شده حاصل حمله آمریکا به عراق را به یادگار نگاه داشته است. خشک شدن هورالعظیم چه در ایران و چه در عراق میزان وقوع توفان‌های شن را افزایش داده و موجب شده استان خوزستان با گرد و غبارهایی حدود ۲۱ برابر استاندارد مواجه شود. عمده آلاينده‌های هواي ناشي از مواد اورانيوم ضعيف شده، ذرات معلق آن است که به علت ریز بودن می‌توانند مدت‌ها در هوا به صورت معلق باقي مانده و وارد ريه‌ها شوند يا روي زمين ته‌نشين شده و وارد آب‌هاي زيرزميني يا خاك شده و سبب آلودگي آنها شوند. همچنين ذرات ته‌نشين شده اورانيوم ضعيف شده می‌تواند دوباره معلق شده و اين مساله می‌تواند طي 7 سال در منطقه آلوده اتفاق بيفتد. بعد از ورود اين ذرات به سيستم تنفسي، به علت انتشار پرتوهاي آلفا، بتا و گاما، خطر ايجاد تومور و سرطان‌هاي ريوي وجود دارد. اورانيوم ضعيف شده عامل ايجاد سندرم خليج فارس در سربازان آمريكايي طي جنگ خليج سال 1991 است كه البته تاكنون ارتش آمريكا اين مساله را نپذيرفته است. آمریکا بیش از ۴۰۰ تن اورانیوم ضعیف شده را در سراسر عراق پخش کرد. براساس گزارشی که یک گروه صلح‌طلب هلندی موسوم به «آی‌کی‌وی پکس کریستی» منتشر کرد، مشخص شد بیش از ۳۰۰ منطقه در عراق هنوز به این ماده سمی آلوده است. براساس برآوردها، پاکسازي مناطق آلوده به اورانيوم ضعيف شده در عراق دست‌کم ۳۰ ميليون دلار برای این کشور هزینه دربر خواهد داشت. طبق خصوصيات اين ذرات، ممكن است مدت طولاني در محيط زيست باقي مانده و تنفس آنها ممكن است سبب آسيب جدي ريه و ساير ارگان‌هاي بدن شود. نتایج تحقیقات دانشجوي دكتراي بهداشت محيط دانشگاه علوم پزشكي ايران نشان می‌دهد، در صورتي كه ذرات اورانيوم ضعيف شده به قدر كافي و کوچك باشد می‌تواند بعد از ته‌نشين شدن دوباره به حالت تعليق درآيد. جذب اورانيوم ضعيف شده توسط گياهان كم بوده و نيز در حيواناتي كه از گياهان تغذيه می‌كنند، اكثر اورانيوم ضعيف شده دريافتي از طريق خاك چسبيده به اين گياهان است. با توجه به حضور میهمانان ناخوانده در هوای کشورمان به نظر می‌رسد با نفوذ این مواد در خاک، شاهد آلوده شدن خاک در منطقه خوزستان، انتقال آلودگی به دا‌م‌ها و انتقال آثار ميكروبي، شيميايی و اورانيوم ضعيف شده از طریق محصولات خوزستان به بقیه نقاط کشور باشیم. البته برخی دیگر از محققان و متخصصان در حال تحقیق روی پدیده‌ای با نام «آسم باران» در خوزستان هستند که علت تنگی نفس خوزستانی‌ها را گرده‌افشانی علف‌های هرز، هاگ قارچ‌ها و دیگر گیاهان آلرژی‌زا می‌دانند. آنچه با حضور بیش از 22 هزار نفر در کمتر از دو ماه در بیمارستان‌های خوزستان اهمیت می‌یابد توجه جدی و آغاز عملیاتی کردن راهکارهای جلوگیری از ورود گرد و غبار است. ارسال نظر
پربیننده