گروه سیاسی: گام نخست توافقنامه ژنو هنوز اجرایی نشده است و پنجمین دور مذاکرات کارشناسی میان ایران و 1+5 که از پنجشنبه هفته گذشته آغاز شده و قرار بود ساز و کار اجرایی شدن گام نخست توافقنامه ژنو را مشخص کند نیز به ژانویه و پس از تعطیلات میلاد حضرت مسیح(ع) و کریسمس موکول شد! مذاکرات کارشناسی میان ایران و 1+5 شروعی نامطلوب داشته است. گام فنی طرفین برای انجام توافقنامه ژنو عملا متاثر از رفتار طرف آمریکایی قرار گرفته است. به عبارتی اکنون که مرحله اجرای توافقنامه است؛ این آمریکا و در مجموع طرف غربی است که روند مذاکرات را مخدوش میکند. آغاز این مذاکرات با اقدام آمریکاییها در تحریم 19 فرد و شرکت فعال در صنعت هواپیمایی ایران متوقف شد و اکنون پس از 4 روز مذاکره میان کارشناسان ایرانی و کارشناسان 1+5، مذاکرات بدون رسیدن به نتیجهای قابل توجه به پس از تعطیلات کریسمس موکول شد. روند مذاکرات کارشناسی آنقدر نامطلوب بوده که حتی محمدجواد ظریف که انتقادی را نمیپذیرد نیز ناچار به انتقاد شد. روز یکشنبه کاترین اشتون آخرین وضعیت و نتایج مذاکرات کارشناسی جمهوری اسلامی ایران و1+5 در ژنو را بررسی کردند و قرار شد طرفین به رایزنیهای خود ادامه داده و بعد از تعطیلات میلاد حضرت مسیح(ع) مذاکرات کارشناسی جمهوری اسلامی ایران و گروه 1+5 از سر گرفته شود. او البته در نشست خبری با همتای ایتالیایی خود، از روند کند مذاکرات انتقاد کرد. ظریف با بیان اینکه مذاکرات راحتی نیست و باید ریزهکاریها مورد توافق قرار گیرد، اظهار داشت: روند با کندی به سوی جلو پیش میرود و امیدواریم با همان اصولی که به آن اشاره کردم یعنی تعهد به آنچه توسط دو طرف مورد توافق قرار گرفته، حسن نیت و مهمتر از همه توجه به تصویر کلان که یک تصمیم سیاسی از سوی مسؤولان سیاسی ایران و 1+5 است، کار را به پیش ببرند و مانع از ورود به موضوعاتی شوند که میتواند مسالهساز باشد و کار را با دشواری روبهرو کند. چرا کند پیش میرود؟
انتقاد ظریف از روند کند مذاکرات با نگرانی وی درباره ورود طرف مقابل به موضوعات مسالهساز البته جای تامل دارد. این نگرانی با توضیحات عباس عراقچی درباره این مذاکرات شفافتر شده است. معاون وزیر امور خارجه کشورمان گفت، پیشرفت گفتوگوهای فنی هستهای در ژنو اندک بوده است. به گزارش پرستیوی، عراقچی درباره روند مذاکرات فنی با 1+5 تصریح کرد: تازهترین دور گفتوگوهای فنی بین ایران و 5 عضو دائم شورای امنیت به همراه آلمان پیشرفت اندکی داشته است. عراقچی البته در گفتوگو با واحد مرکزی خبر درباره علت کندی مذاکرات هم توضیح داد. او «تفسیرهای غلط» از توافقنامه ژنو را عامل کندی مذاکرات اعلام کرده است. عراقچی هدف از مذاکرات فنی را تصمیمگیری درباره راهکارها و ضابطههای اجرایی مربوط به توافقنامه ژنو دانست و گفت: بهرغم مذاکراتی که قبلا در وین و ژنو داشتیم پیشرفت ما به علت برخی تفاسیر و برداشتهایی که از مفاد توافق صورت گرفته خیلی سریع نبوده است. عراقچی تصریح کرد: این تفاسیر و برداشتها از نظر ما درست نیست و باید دقت بیشتری صورت گیرد، به این علت در بسیاری موضوعات توانستهایم پیشرفتهایی داشته باشیم اما در برخی موضوعات کماکان اختلاف نظر میان طرفین باقی است. عضو ارشد تیم مذاکرهکننده هستهای کشورمان همچنین از احتمال ارتقای سطح مذاکرات به معاونین یعنی او و خانم اشمیت نیز اشاره کرد. او همچنین گفت: مذاکرات یک هفته پس از تعطیلات از سر گرفته خواهد شد.
حسن نیت مخدوش شده!
اگر قرار باشد به آنچه در ژنو اتفاق افتاد واقعبینانه نگاه کنیم؛ این موضوع یک واقعیت غیرقابل انکار است که در ژنو «توافق» صورت نگرفت بلکه طرفین با یک «مفاهمه» مبتنی بر حسن نیت برای انجام یک طرح جامع به جمعبندی رسیدند. با این حال محور این مفاهمه، یعنی حسن نیت طرفین با اقدامات اخیر آمریکاییها مخدوش شده است. افزایش تحریمها برخلاف توافقنامه ژنو و نیز تفاسیر غلط آنها از توافقنامه که موجب کندی مذاکرات فنی شده، حسن نیت طرف مقابل برای انجام تعهدات را زیر سوال میبرد. این موضوع مورد اشاره عباس عراقچی نیز قرار گرفته است. عراقچی گفت: از توافق ژنو تاکنون، برخی مواضع مقامات آمریکایی درست نبوده و بعضا حتی خلاف توافق ژنو بوده است. وی افزود: آمریکاییها در این مدت نیز اقداماتی داشتهاند که شاخصترین آن، درج نام 19 شرکت ایرانی یا خارجی جدید در فهرست تحریمها به بهانه اجرای تحریمهای گذشته است. این عضو ارشد تیم مذاکرهکننده هستهای ایران تصریح کرد: آقای کوهن معاون خزانهداری آمریکا نیز با سفر به منطقه، فشارهایی به برخی کشورها برای اعمال تحریمها علیه کشورمان داشته که مجموعه این اظهارات و اقدامات، تحریکآمیز و خلاف حسن نیت و روحیه همکاری به عنوان لازمه اجرای توافقنامه ژنو محسوب میشود.