گروه اجتماعی: پس از مدت‌ها بحث و تبادل‌نظر و چانه‌زنی مخالفان و موافقان سرانجام روز گذشته-سه‌شنبه- کلیات طرح پنج ماده‌ای «ساماندهي و انتقال پایتخت سياسي- اداري» به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید. روز گذشته و در جریان جلسه علنی مجلس طرح انتقال پایتخت در صحن مجلس مطرح شد و در نهایت با 110 رای موافق، 97 رای مخالف و 10 رای ممتنع از مجموع 214 نماینده حاضر در صحن علنی مجلس، به تصویب رسید. خبری که در همان ابتدا، بازتاب‌هاي گوناگونی در بین اقشار جامعه داشت اما آنچه در این میان از همه بیشتر جلب نظر می‌کند این است که این طرح پس از مدت‌ها سرانجام وارد فاز جدیدی شد و رنگ و بوی اجرایی شدن به خود گرفت و می‌توان تصویب کلیات طرح انتقال پایتخت سیاسی- اداری کشور را به عنوان زنگ آغاز اجرای آن در نظر گرفت.
صفر تا 100 ساماندهي و انتقال پایتخت سياسي
کلیات طرح پنج ماده‌ای انتقال پایتخت که به تصویب بهارستان‌نشینان رسید، چنین است که براساس آن و در صورت تصویب نهایی باید ظرف دو سال طرح جامع ساماندهی و انتخاب مکان مناسب برای انتقال پایتخت سیاسی- اداری تهیه شود. ادامه کار به این صورت خواهد بود که در صورت تصویب نهایی، شورای ساماندهی پایتخت تشکیل می‌شود و این شورا موظف است حداکثر ظرف 2 سال طرح جامع ساماندهی و انتخاب مکان مناسب برای انتقال پایتخت سیاسی و اداری را تهیه و تقدیم دولت کند.
3 ماده مهم در طرح ساماندهي و انتقال پایتخت سياسي
براساس ماده یک این طرح، «شورای ساماندهی پایتخت» به منظور بررسی و جمع‌بندی مطالعات انجام شده درباره تراکم‌زدایی و ساماندهی شهر تهران و انتقال پایتخت سیاسی و اداری کشور و انجام پژوهش‌های ضروری و به منظور تکمیل آنها با هدف امکان‌سنجی و ارائه راهکاری برای برون‌رفت از وضع موجود در قوه مجریه تشکیل می‌شود. در ماده 2 این طرح نیز پیش‌بینی شده است که دولت اعتبارات مورد نیاز برای اجرای این طرح را در لایحه بودجه سالانه کل کشور پیش‌بینی کند.
همه افرادی که دخیل هستند
ماده 3 این طرح نیز به تبیین اعضای این شورا پرداخته است که براساس آن رئیس‌جمهور یا معاون اول وی ریاست شورا را بر عهده دارند، وزیر کشور دبیر شورا است و دو نفر از اعضای کمیسیون‌های شوراها و امور داخلی کشور و برنامه و بودجه و محاسبات نیز با انتخاب مجلس در آن عضو هستند. وزرای راه و شهرسازی، نیرو، جهاد کشاورزی، امور اقتصادی و دارایی و نفت به همراه معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس‌جمهور، رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری، شهردار تهران، نماینده ستاد کل نیروهای مسلح و رئیس سازمان پدافند غیرعامل دیگر اعضای شورای ساماندهی پایتخت هستند. ماده چهار این طرح شورای ساماندهی پایتخت را موظف کرده است ظرف 2 سال از تاریخ اجرایی شدن این قانون، طرح جامع ساماندهی و انتخاب مکان مناسب برای انتقال پایتخت سیاسی- اداری را تهیه و برای انجام سایر مقررات قانونی به دولت تقدیم کند.
و اما بزرگ‌ترین مخالف طرح!
یکی از بزرگ‌ترین مخالفان این طرح نوپا را می‌توان دولت دانست چرا که درست لحظاتی پس از تصویب کلیات آن در مجلس، معاون پارلمانی رئیس‌جمهور در اظهاراتی گفت که نمی‌توان بدون اذن رهبری درباره پایتخت سیاسی و اداری یک کشور تصمیم‌گیری کرد. به گفته حجت‌الاسلام انصاری، این مساله از جنس تقنین نیست بلکه انتقال پایتخت موضوع مهم و بزرگی از جنس سیاست‌های کلی نظام است و بدون گرفتن نظر رهبری و وضع سیاست‌های کلی در این باره امکان‌پذیر نیست. به گفته وی، ما معتقدیم بدون اذن رهبری نمی‌شود درباره استقرار نهادهای گوناگون در مکان‌های دیگری تصمیم‌گیری کرد بنابراین از نظر ما این طرح از نظر اجرایی و مالی قابلیت اجرا ندارد. معاون پارلمانی رئیس‌جمهور با تاکید بر اینکه چشم‌انداز انتقال پایتخت در نقطه دیگر باید به طور نسبی مشخص باشد، تصریح کرد: کشور ما روی کمربند زلزله است. کدام استان از زلزله مصونیت دارد. در دنیا و در کشوری مثل ژاپن که تماما روی گسل‌های فعال قرار دارد برای زلزله فکری اساسی کرده‌اند. حالا اگر پایتخت منتقل شود آیا جان مردمی که در تهران باقی می‌مانند در حد برنامه‌ریزی برای مصونیت از زلزله نیست. انصاری با اشاره به تجربه ناموفق کشورهای دیگر در انتقال پایتخت، تاکید کرد: هیچ یک از نقاط دیگر کشور ظرفیت استقرار چنین جمعیتی را ندارد و از رهگذر انتقال پایتخت، انتقال امکانات به صورت عادلانه به کل کشور میسر نخواهد شد.
دولت با چشم و گوش باز
وارد میدان شود
اما در همین باره شهروز افخمی، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس به «وطن امروز» می‌گوید: موضوع انتقال پایتخت تنها نمی‌تواند با تصویب مجلس اجرایی شود و باید این موضوع به طور کامل موشکافی و مطالعه شود تا نقاط قوت و ضعف آن مشخص شود. به باور این نماینده مجلس، نمی‌توان به صورت سرسری کاری را انجام داد، باید در برآورد‌های اجرای این طرح این موضوع را مدنظر داشت که چه منافعی برای تهران و در نهایت برای کشور دارد. به گفته وی، این طرح از طرف نمایندگان پیشنهاد شده اما مرحله اصلی آن برعهده دولت است و دولت باید در مرحله اجرا با هوشمندی کامل این کار را انجام دهد.
تهران در وضعیت اورژانس است!
از سوی دیگر عباس قائدرحمت، عضو دیگر کمیسیون اجتماعی مجلس و نماینده دورود از موافقان اجرایی شدن طرح انتقال پایتخت است. به باور وی، طرح انتقال پایتخت از سال‌های پیش از انقلاب وجود داشته اما در سال‌های گذشته فراز و فرود‌های بسیاری داشته است که به تازگی وارد مرحله جدیدی شده، مرحله جدیدی که نشان از عزم مجلس برای نهایی شدن این طرح دارد. این نماینده مجلس با بیان این مطلب به «وطن امروز» می‌گوید: تهران در حال حاضر مشکلات بسیاری دارد و باید با تدابیر ویژه این کلانشهر را از این وضعیت اورژانسی نجات داد.
نباید برای مردم دردسر ایجاد کرد!
عضو کمیسیون اجتماعی در پایان تاکید کرد که اجرایی شدن این طرح نباید برای مردم دردسرساز باشد، بلکه باید مشکلات را از پیش پای مردم بردارد نه اینکه مشکل تازه‌ای را به مشکلات قبلی اضافه کند.