۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۱:۵۸
پارادوكس پيش روي كاخ سفيد در سال 2014

سقوط نظامی‌آمریکا با سقوط دلار

از روزی که ایالات متحده خود را به شکل یک ابرقدرت بازشناخت، توان نظامی و اعمال زور در مناطق استراتژیک جهان، روحی بود که در کالبد امپراتوری آمریکا دمیده شده بود.
اما آیا این روح نظامی‌گری همچنان در کالبد آمریکایی که دیگر ابرقدرت نیست، باقی خواهد ماند؟ به عبارت دیگر آیا با سقوط اقتصاد مبتنی بر دلار آمريكا، کاخ سفید خواهد توانست بنیه میلیتاریستی‌اش را در چهار گوشه جهان حفظ کند؟ اقدام بحث‌برانگیز اخیر فرماندار جزیره اوکیناوای ژاپن برای جابه‌جایی پایگاه نظامی آمریکایی به نقطه‌ای جدید در همین جزیره که به‌رغم ابراز خشم عمومی ساکنان اوکیناوا صورت گرفت، نشانه‌ای بود بر بالا رفتن هزینه‌های حضور نظامی آمریکا در عرصه بین‌المللی.
آمریکا این راز را پنهان نگاه نمی‌دارد که حضور نظامی در منطقه آسیا- پاسفیک برایش از هر زمان دیگری پس از جنگ‌های کره و ویتنام حیاتی‌تر شده اما در همان حال رشد اجتماعی و اقتصادی کشورهای این منطقه احتمال برخورد را افزایش داده است. آلفرد لامبرمونت وبر، حقوقدان بین‌المللی کانادایی در این باره می‌گوید «اگر ما به عنوان مثال به اوکیناوا برویم، با یک شمارش ساده متوجه ۳۴ باب تاسیسات مختلف ارتش ایالات متحده شامل ۱۴ پایگاه می‌شویم که ۱۸ درصد از کل مساحت جزیره را اشغال کرده‌اند. در جریان جنگ عراق من بخش زیادی از یک روز را در حاشیه پایگاه هوایی دریایی فیوتنما در این جزیره سپری کردم و شاهد رفت و آمد جت‌های بزرگ در حال عملیات بودم که در فرآیند تعقیب استفاده می‌شدند. این پایگاه‌ها کاربردهای مختلفی دارند و این به واسطه قرارداد دوطرفه امنیتی با کشور میزبان است اما در حقیقت آمریکا، ژاپن را در پایان جنگ دوم جهانی اشغال کرده است.» این محقق اشاره می‌کند با رویکردی که پنتاگون آن را «آسیا محوری» خوانده است، حال ژاپن تبدیل به شریک نظامی ناخواسته ایالت متحده در تقابل با چین شده است. اما نکته طنزآمیز آنجاست که در بحبوجه همین تقابل، آنها باید تعداد نیروهای‌شان در اوکیناوا را از 18 هزار به 10 هزار نفر کاهش دهند و این به‌رغم پابرجا ماندن همان 34 تاسیسات پیشین است.
این داستان گوشه‌ای کوچک از دستگاه مداخله نظامی واشنگتن است در یک جزیره ژاپن در اقیانوس آرام در حالی که آمریکایی‌ها 175 پایگاه نظامی عملیاتی و مجموعا حدود 700 پادگان کوچک و بزرگ در سراسر جهان دارند که ادامه حیاتشان وابسته به دلارهای نفتی است. این روزها که بحث در مورد سقوط «دلار نفتی» از 2014 به بعد بالا گرفته، خود به خود مبنا قرار گرفتن واحد پول تحمیلی آمریکا در مبادلات نفتی توسط بلوک اقتصادی «بریکز» شامل برزیل، روسیه، هند، چین و آفریقای جنوبی نیز زیر سوال خواهد رفت، بویژه که این غول‌های جدید اقتصادی از همین حالا ارزهای ملی‌شان را مبنای بخشی از تبادلات با یکدیگر قرار داده‌اند. این معنایی جز سقوط دلار به‌عنوان یک شاخص ندارد چرا که می‌دانیم دلار نه به‌خاطر پشتوانه ارزی قابل اتکا بلکه به‌دلیل مبنا قرار گرفتن در معاملات به‌عنوان یک واحد پولی مشترک جهاني ارزش فعلی‌اش را احراز کرده است. با سقوط دلار قطعا پنتاگون دیگر از حمایت‌های مالی بی‌دریغ عموسام بهره‌مند نخواهد بود و باید فکری به حال هزینه‌های سرسام‌آور 175 پایگاه بزرگ خود در سراسر کره خاکی کند. این مشابه همان بلایی است که در دهه 1990 یک شبه بر سر پایگاه‌های نظامی اتحاد جماهیر شوروی آمد. «آلفرد لامبرمونت» معتقد است با پیش‌بینی چنین شرایطی، ناگزیر با یک دوگانه (پارادوکس) در مورد ماهیت امپراتوری آمریکا مواجه می‌شویم: «این یک پارادوکس دو سویه است چون از یک سو ایالات متحده مبنای اقتصادی‌اش را بر چین و بسیاری دیگر از کشورها قرار داده و از طرف دیگر صنایع نظامی قدرتمندرترین بخش صنایع آمریکایی باقی مانده‌اند. در سال 2014 و سال‌های پیش‌رو مساله اصلی کاخ سفید این خواهد بود که چگونه از صنایع نظامی خود و قدرت نظامی متعاقب آن بهره ببرد تا ارزش دلار نفتی را سرپا نگاه دارد تا بتواند به واسطه آن 175 پایگاه نظامی اصلی خود را در گوشه و کنار جهان حفظ کند، پایگاه‌هایی که به نوبه خود در تحمیل نقش دلار نفتی به عنوان یک شاخص مبادلاتی در جهان موثر هستند. اما به نظر نمی‌رسد آمریکا بتواند در دهه‌ آتی این تناقض را به پیش ببرد».
ارسال نظر
captcha
پربیننده