محسن جندقی: «بانک مسکن گروگان مسکن مهر است و ۳ برابر میزان وام‌دهی، وام داده است و صددرصد ورشکسته است.» عباس آخوندی، وزیر مسکن وقتی در 7 دی‌ماه این سخنان را بر زبان جاری می‌کرد هیچگاه فکر نمی‌کرد که مدتی بعد طیب‌نیا وزیر اقتصاد موضوع سوددهی مسکن‌مهر برای بانک مسکن را مطرح کند. وزیر اقتصاد درباره سخنان آخوندی مبنی بر ورشکستگی بانک مسکن، گفت: «بانک مسکن نه تنها ورشکسته نيست، بلکه مسکن مهر به سودآوري اين بانک کمک هم کرده است.» نمی‌دانیم این تناقض را چگونه هضم کنیم اما این را می‌دانیم که وزیر راه و شهرسازی دو، سه سال قبل از اینکه وزیر دولت یازدهم شود با طرح مسکن مهر مشکل داشته و این موضوع را در همه جا نشان می‌داده است. آخوندی وقتی وزیر راه و شهرسازی شد تا توانست از طرح مسکن مهر انتقاد کرد و این انتقادها حتی در گزارش 100 روزه رئیس‌جمهور نمود پیدا کرد. آخوندی بدون اینکه آداب نقد را رعایت کند و نکات مثبت و منفی طرح را عنوان کند فقط علیه این طرح و مضرات آن سخن می‌گفت تا جایی که در نشست ماهانه جامعه اسلامی مهندسین، بانک مسکن را گروگان مسکن مهر دانست! البته وزیر اقتصاد در این مورد نظر کارشناسی‌تر را ارائه داده و این سخنان را نقض کرد. کارشناسان معتقدند در سال‌های گذشته اعتبار فراوانی برای اجرایی‌شدن مسکن مهر در نظر گرفته شده و اگر فقط یک جا سود فراوانی نصیبش شده همان بانک مسکن است. پس چرا وزیر راه و شهرسازی درباره ورشکستگی این بانک سخن می‌گوید. پاسخ این سوال را می‌توان در جملات بعدی آخوندی یافت: «اگر بخواهیم از این وضعیت رکود تورمی خارج شویم دو کار سخت باید انجام دهیم، یکی اینکه حتما به منابع بانک مرکزی متوسل نشویم و دیگری اینکه در عین حال باید بازار مسکن فعال شود. اول باید بتوانیم حساب‌های بانک مسکن را تمیز کنیم چون بانک باید قدرت وام‌دهی داشته باشد در غیر این صورت بخش مسکن راه نمی‌افتد، بانک مسکن باید بازسازی ساختاری شود.» عباس آخوندی قصد دارد طرح‌های گذشته مسکن را نقد کند و آنها را ناکارآمد جلوه دهد و مانند یک منجی وارد میدان شود و طرح‌های خود را به اجرا بگذارد و به همین علت مثلا به جای مسکن مهر از مسکن اجتماعی سخن می‌گوید یا به جای پرداختن به بانک مسکن از توسعه صندوق‌های مسکن حرف می‌زند. صندوق‌های پس‌انداز مسکن
هم قبل و هم بعد از اینکه عباس آخوندی سکاندار هدایت وزارت راه و شهرسازی شود یکی از برنامه‌های خود را ایجاد صندوق‌های پس‌انداز مسکن اعلام و بر شکست انحصار بانک مسکن در این حوزه تاکید کرد. در لابه‌لای اعلام جزئیات برنامه‌های دولت برای بخش مسکن، آخوندی به‌طور متناوب مسکن مهر را به باد انتقاد گرفته و معتقد بوده و هست که بیش از 40 درصد افزایش پایه پولی کشور منبعث از همین طرح است. آخوندی این را هم گفت که همه بدهی‌های بانک مسکن مورد تایید دولت است و وضعیت کنونی این بانک با استانداردهای بانکداری فاصله دارد اما شاید مهم‌ترین سخنی که بر زبان وزیر راه و شهرسازی جاری شد مربوط به اظهاراتش مبنی بر ورشکسته بودن بانک مسکن براساس استانداردهای حسابداری و عدم توان این بانک در پرداخت تسهیلات بود. سخنان انتقادی آخوندی حاوی نکاتی است؛ اول آنکه تسهیلاتی که بانک مسکن در قالب طرح مهر پرداخت کرده از محل منابع داخلی این بانک نبوده و بانک مرکزی خط اعتباری 50 هزار میلیارد تومانی را به پروژه‌های مسکن مهر اختصاص داده است. از سوی دیگر بانک مسکن در پروسه پرداخت تسهیلات مسکن مهر فقط نقش یک کارگزار را داشته است و بس. در این نقش نیز منافع زیادی نصیب کارگزار شده است و بنابراین ادعای ورشکسته شدن بانک مسکن با واقعیت‌های ملموس فاصله کهکشانی دارد. این احتمال نیز وجود دارد که بانک مسکن اندکی بابت معوقات بازپرداخت تسهیلات مسکن مهر دچار زحمت شود که البته میزان معوقات (حدود 400 میلیون تومان) ناچیز است اما واقعیت آن است که معوقات به سود بانک مسکن خواهد بود و دوران مشارکت متقاضی را افزایش خواهد داد؛ فرآیندی که سود بیشتری را نصیب کارگزار می‌کند. در حالی تردید جدید به ادعای وزیر راه و شهرسازی وارد است که طیب‌نیا دیگر وزیر اقتصادی دولت تدبیر و امید به فاصله کمتر از 48 ساعت برآیند حضور چند ساله بانک مسکن در طرح مهر را اینگونه توضیح داد: درگیر شدن بانک مسکن در این طرح به سودآورتر شدن این بانک منجر شده است و بانک مسکن سودآوری خوبی دارد. اظهارات ضد و نقیض دو تن از وزرای اقتصادی دولت روحانی حکایت از وجود
اختلاف نظرهای پنهان در کابینه دارد. آخوندی از یک سو به دنبال ایجاد صندوق‌های پس‌انداز مسکن به‌عنوان یکی از برنامه‌های اصلی‌اش در همه بانک‌هاست و همواره بر شکستن انحصار بانک مسکن در زمینه ارائه تسهیلات بخش مسکن تاکید کرده است. ورشکسته جلوه دادن بانک مسکن نیز احتمالا یکی از تلاش‌های وی در راستای نیل به هدف وارد کردن سایر بانک‌ها به حوزه پرداخت تسهیلات مسکن بوده است؛ تلاشی که خیلی زود با موضعگیری وزیر اقتصاد مواجه شده است، اینگونه به نظر می‌رسد وزیر راه و شهرسازی که انتقاد از طرح مسکن مهر یکی از ترجیع‌بندهای همیشگی‌اش شده در اجرای برنامه‌های جایگزین این طرح با موانع جدی روبه‌رو است. آخوندی چند هفته پیش نیز اظهارات 2 تن از معاونانش درباره رایزنی برای افزایش تسهیلات مسکن مهر را از اساس تکذیب کرد. از شواهد پیداست که بانک مسکن تا مدت‌ها انحصار پرداخت تسهیلات مسکن را در اختیار خواهد داشت و به این ترتیب باید منتظر کاهش انتقادات از طرح مسکن مهر و تسهیلات پرداخت شده در آن بود.
اختلاف‌ها ادامه دارد
موضوع اختلاف‌ها در کابینه اقتصادی دولت از مدت‌ها قبل آغاز شده و حتی وزیر اقتصاد به علت همین
اختلاف نظر‌ها از مجلس کارت زرد دریافت کرد. اخطار مجلس به طیب‌نیا به علت اظهارات مهرماه سیف درباره به کف رسیدن نرخ ارز در بازار آزاد بود و طیب‌نیا با وجود قبول نداشتن این اظهارات کارت زرد دریافت کرد. حالا وزیر اقتصاد سخنان نابجای وزیر راه و شهرسازی را نقض کرده و معلوم نیست این سخنان متناقض اقتصادی در دولت یازدهم تا چه زمانی ادامه خواهد داشت؟