۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۷:۰۸

ممانعت مجلس از اصلاحات بزرگ اقتصادی در کشور

نمایندگان مجلس شورای اسلامی که در قالب کمیسیون ویژه تحول اقتصادی طی چند ماه اخیر بحث‌های کارشناسی زیادی را درباره هدفمند کردن یارانه‌ها داشتند، به‌رغم استقبال گسترده کارشناسان اقتصادی از این بحث و تبدیل شدن آن به یک مطالبه عمومی از مسؤولان دولتی، نمایندگان مجلس در اقدامی حیرت انگیز بند مربوط به هدفمند کردن یارانه‌ها را در لایحه بودجه سال 88 حذف کرده و با این کار کسری بودجه سنگینی را در سال آینده به دولت تحمیل کردند. نمایندگان مجلس در حالی به حذف بند الحاقی 31 این لایحه رای دادند که کمیسیون تلفیق در بررسی‌های خود با کاهش 14 هزار میلیارد تومانی درآمد دولت از محل هدفمند کردن یارانه‌ها، درآمد دولت را به 20 هزار میلیارد تومان رساندند و مقرر کردند از همین درآمد نیز پرداخت نقدی یارانه‌ها به 5 دهک درآمدی پایین جامعه صورت گیرد. کمیسیون تلفیق که به پیشنهاد کمیسیون ویژه تحول اقتصادی بخش هدفمند کردن یارانه‌ها را به تصویب رسانده بود، قبل از آن با حذف بخشی از درآمد دولت، درآمدی 8400 میلیارد تومانی را از این طریق برای دولت رقم زده بود که این کار با ابراز تعجب و حیرت کارشناسان سیاسی و اقتصادی مواجه شد و برخی نمایندگان را واداشت تا اعلام کنند با وجود جلسات مختلفی که رئیس جمهور با نمایندگان مجلس و کارشناسان اقتصادی داشت و توضیحات خوبی که در این باره به نمایندگان ارائه شده بود،‌ عده ای از نمایندگان به دنبال اجرایی کردن اغراض سیاسی خود در لایحه بودجه سال آینده بوده و اهداف و اغراض سیاسی، جای خود را به بررسی‌های کارشناسی داده است و این لایحه را در واقع برای ساقط کردن دولت دست کاری می‌کنند. گرچه این هدف با اصلاحیه کمیسیون تلفیق میسر نشد اما صدای اعتراض‌ها به برخورد سیاسی و دوگانه مجلس با بحث هدفمند سازی یارانه‌ها به رسانه‌ها کشانده شد. روح‌الله حسینیان، عضو کمیسیون تلفیق بودجه چندي پيش در گفت‌وگو با «وطن امروز» با بیان اینکه متاسفانه افرادی که اغراض سیاسی دارند، سرنوشت کشور را به خاطر مسائل سیاسی نادیده می‌گیرند، گفت :اینها همان‌هایی هستند که طرح تثبیت قیمت‌ها را تصویب کردند و متاسفانه کشور را به اینجا رساندند که دیگر این شیوه اقتصادی قابل دوام نباشد. روز یکشنبه نیز غلامرضا مصباحی مقدم، رئیس کمیسیون ویژه تحول اقتصادی در گفت‌وگو با «وطن امروز» وجود داشتن اغراض منطقه ای و سیاسی در بین برخی از نمایندگان در بررسی بودجه سال آینده را تایید کرد و گفت : بالا بردن بودجه عمومی دولت و کاهش بودجه عمرانی نیز از دیگر اقداماتی است که از جانب برخی از اعضای کمیسیون تلفیق دنبال شده و به هیچ وجه این کار به صلاح کشور نیست. اما نمایندگانی که صبح روز گذشته نامه سیاسی برخی از کارشناسان سیاسی دیروز و اقتصاددانان امروز را روی میز کاری خود داشتند و برای بررسی بند مربوط به هدفمندسازی یارانه‌ها فرصت زمانی بیشتری را طلب کرده بودند، در اقدامی اعجاب انگیز در حالی به حذف بند الحاقی 31 این لایحه رای دادند که رئیس کمیسیون ویژه تحول اقتصادی به نقل از اعضای این کمیسیون اعلام کرد: این کمیسیون به هیچ وجه با حذف این بند از بودجه موافق نیست و اعضای کمیسیون تلفیق رسیدگی کننده به لایحه بودجه نیز در مصوبه خود موافقت خود با این مساله را ابراز کرده بودند. نمایندگان مجلس و اقتصاددانان نیز بارها اعلام کرده بودند که حذف بند مربوط به هدفمندسازی یارانه‌ها دولت را با کسری بودجه زیادی رو به رو می‌سازد اما هنوز هم به طور کامل مشخص نیست که چرا کلیات مجلس با توجه به عواقبی که این کار برای اقتصاد کشور دارد به حذف آن رای داده و با وجود اینکه نمایندگان همواره از شجاعت دولت برای هدفمند کردن یارانه‌ها تقدیر می‌کردند، چگونه به پیشنهادی رای داده‌اند که باز هم کشور را در مشکلات ناشی از یارانه‌های مختلف رها می‌کند. دلایل موافقان و مخالفان با حذف این بند چه بود؟ رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس به عنوان اولین موافق حذف این بند با بیان اینکه بحث هدفمند کردن یارانه‌ها در بودجه باعث ایجاد رکود تورمی در کشور می‌شود،‌در اظهار نظری متناقض با پیشنهادش گفت: این کار دولت که پس از سال‌های طولانی یک مساله را زنده کرده و عزم بر آن کرده که اصلاح مهمی در کشور انجام شود، قابل تقدیر است و باید انجام شود. احمد توکلی انجام دادن هدفمند کردن یارانه‌ها را محتاج زمان دانست و خطاب به نمایندگان گفت: اگر خدای نخواسته پیشنهاد حذف این بند از لایحه‌ بودجه سال 88 رای نیاورد، بشدت کشور را با بن‌بست و گرفتاری روبه‌رو می‌کند. رئیس کمیسیون انرژی مجلس نیز در موافقت با حذف بند مربوط به هدفمند کردن یارانه‌ها از بودجه سال 88 با بیان اینکه در کمیسیون ویژه این بحث هنوز به پایان نرسیده است، خاطر نشان کرد:‌ لازم و شایسته بود که اجازه داده می‌شد این بحث در کمیسیون ویژه به پایان می‌رسید و سپس در صحن مطرح می‌شد تا یک لایحه پخته آورده می‌شد. کاتوزیان اما ادامه داد: این اقدام که در لایحه بودجه آورده شده است و تا حدی پختگی دارد به نظر می‌رسد آثاری داشته باشد. رئیس کمیسیون ویژه تحول اقتصادی اما در بیان مخالفت خود با حذف این بند از لایحه بودجه نیز خواستار برگزاری جلسه‌ غیرعلنی جهت توضیح بیشتر به نمایندگان درباره لایحه‌ هدفمند کردن یارانه‌ها شد. حجت الاسلام والمسلمین غلامرضا مصباحی‌مقدم در مخالفت با حذف بند الحاقی 31 لایحه‌ بودجه 88 درباره هدفمند کردن یارانه‌ها، خاطرنشان کرد: قطعا با حذف بند 31 مشکلات حل نمی‌شود، کمااینکه به دنبال این حذف بالغ بر 15 هزار میلیارد تومان کسری بودجه پیدا می‌کنیم، مگر اینکه از حساب ذخیره ارزی برداشت شود که این راهکار هم با توجه به شرایط ما امکانپذیر نیست. وی راه دیگر را استقراض از بانک مرکزی عنوان کرد و گفت: معنی این مسأله حدود 90 هزار میلیارد تومان نقدینگی جدید و تورم است. رئیس کمیسیون ویژه بررسی طرح تحول اقتصادی گفت: بهتر است دل خوش نکنیم که پس از این حذف از آثار آن راحت خواهیم شد.وی اصل هدفمند کردن یارانه‌ها را مورد وفاق همگان و مطالبه 20 ساله عنوان کرد و گفت: اینکه فکر کنیم با تأخیر انداختن آن همه‌ مشکلات حل می‌شود، درست نیست. وی عنوان کرد: با توجه به این مسأله خوب است که طی یک جلسه‌ غیرعلنی حاصل بحث‌های کمیسیون ویژه را به نمایندگان توضیح بیشتری دهیم. از دیگر مخالفت‌هایی که در جلسه روز گذشته با بندهای پیشنهادی دولت صورت گرفت، مخالفت نمایندگان با هزینه کرد 286 هزار میلیارد ریال از درآمدهای نفتی توسط دولت بود. نمایندگان مجلس شورای اسلامی با حذف بند 10 لایحه بودجه سال 1388 کل کشورکه وقت زیادی از مجلس را به خود اختصاص داد، با پیشنهاد دولت مبنی بر اجازه هزینه 286هزار میلیارد ریال از منابع حاصل از صادرات نفت، مخالفت کردند. در این بند به دولت اجازه داده شده بود در صورت افزایش منابع حاصل از صادرات نفت، نسبت به معادل ارزی مبلغ 286 هزار میلیارد ریال تا مبلغ 61 هزار میلیارد ریال آن را براساس جدول شماره 21 این لایحه بنابه پیشنهاد معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور و تصویب هیات وزیران براساس تخصیص اعتبار، تعهد و پرداخت کند. کمیسیون تلفیق مجلس رای به حذف این بند داده بود،اما حسن کامران، نماینده اصفهان پیشنهاد بازگشت به لایحه دولت را ارائه داد. به این ترتیب بار دیگر این موضوع در دستور کار صحن علنی مجلس قرار گرفت و این بار به دلیل اخطار قانون اساسی یوسف نژاد و احمد توکلی از دستور کار مجلس خارج شد. احمد توکلی هنگام بررسی بند 10 لایحه بودجه 88 که اجازه هزینه 286 هزار میلیارد ریال از منافع حاصل از صادرات نفت را به دولت می‌داد، اظهار داشت: دولت باید تمام درآمدهای حاصل از صادرات نفت را به حساب ذخیره ارزی بریزد و منابع هزینه‌ای را نیز از آن برداشت کندو نمی‌تواند پیش از واریز درآمدهای نفتی به حساب ذخیره اقدام به هزینه آن کند. توکلی با بیان اینکه 40 درصد از منابع این صندوق باید صرف وام‌دهی به بخش خصوصی شود و نباید تمام آن را در اختیار دولت قرار داد، این درخواست دولت را خلاف قانون برنامه دانست و افزود: تغییر قانون برنامه نیازمند دو سوم آرای کل نمایندگان است. علی لاریجانی این تذکر را وارد دانست اما به واسطه اخطار قانون اساسی که از سوی علی‌اصغر یوسف‌نژاد، نماینده ساری داده شد، اصل این بند مغایر با قانون اساسی دانسته و رای به حذف آن داده شد.
ارسال نظر
captcha
پربیننده