کریگ کالستروم*:پس از آنکه ژنرال عبدالفتاح السیسی، فرمانده ارتش مصر یک گام دیگر به اعلام نامزدی خود در انتخابات ریاستجمهوری نزدیک شد، به نظر میرسد ارتش مصر بیش از هر زمان دیگری خود را در قله قدرت در این کشور پس از سرنگونی حسنی مبارک، دیکتاتور سابق این کشور میبیند. قدرت ژنرال السیسی در صحنه سیاسی مصر به بیش از هر زمان دیگری رسیده است. عدلی منصور، رئیسجمهوری مصر روز دوشنبه السیسی را از ژنرالی به ارتشبد ارتقای درجه داد که این اقدام نمادین میتواند حاکی از استعفای آتی وی از ارتش باشد. پس از نشست مشترک السیسی و همکارانش، شورایعالی نیروهای مسلح مصر طی بیانیهای اعلام کرد ژنرال السیسی به ندای وظیفه پاسخ داده است. این شورا اعلام کرد به تمایل توده مردم مصر برای نامزدی السیسی احترام میگذارد. با این حال در این بیانیه به طور رسمی استعفای السیسی از ارتش برای نامزدی در انتخابات اعلام نشد. رمزگشایی ادبیات این بیانیه بسیار دشوار است که تنها دو روز پس از آن منتشر شد که دهها هزار تن از مردم مصر در سومین سالروز انقلاب مصر به میدان التحریر ریختند و حمایت خود را از یک ژنرال دیگر اعلام کردند. با این حال دور از سیاست رسمی و تظاهرات گسترده مردمی، شکافهای داخلی در مصر بیشتر شده است. خارج از جشنهایی که ۲۵ ژانویه در التحریر برگزار شد، خونریزی گستردهای در جریان است. بیشتر خشونتها مربوط به هواداران محمد مرسی، رئیسجمهوری مخلوع مصر است. با این حال نیروهای امنیتی فعالان لیبرال را که هم مخالف اخوان و هم مخالف ارتش هستند، بشدت سرکوب کردهاند. اگر السیسی ریاستجمهوری را برعهده بگیرد باید این مشکل را برطرف کند. این ارتشبد مصری نهتنها باید با مخالفتهای شدید هواداران مرسی و تهدیدهای ناشی از خشونت فزاینده روبهرو شود بلکه برخورد با مشکلات عمیق اجتماعی و اقتصادی مصر را که پیش از این رهبران گذشته مصر با آن روبهرو بودهاند به میراث خواهد برد. خالد فهمی از مورخان برجسته مصر میگوید السیسی در حال برطرف کردن یکی از اساسیترین نیازهای غریزی نهتنها مردم مصر بلکه همه بشریت یعنی ترس است. سازمانهای تروریستی در مصر که به نظر میرسد هر روز از فناوریهای بیشتری برخوردار میشوند درصددند ترس را به عنوان یک نیروی قدرتمند در حیات سیاسی خود حفظ کنند. آنها هر روز به بمبگذاریهای پرشمار در مناطق مختلف مصر ادامه میدهند. مسؤولیت بیشتر حملات صورت گرفته در مصر را گروهی موسوم به انصار بیتالمقدس برعهده گرفته که گروهی مستقر در صحرای سینا است و طی چند ماه اخیر فعالیتهای خود را بشدت افزایش داده است. با توجه به درد و رنجی که مصریها طی ۳ سال گذشته تجربه کردهاند، ادامه خشونتها موجب شده است که حمایت از دولت کنونی این کشور افزایش یابد. با این حال اگر السیسی نتواند حملات تروریستی را تحت کنترل درآورد، ستون اصلی که موجب این سطح از حمایت از وی شده است را از دست خواهد داد. هشام هلیر، تحلیلگر موسسه بروکینگز میگوید میل مردم برای بازگشت ثبات دلیل اصلی است که به دولت موقت این سطح از اختیار عمل را دادهاند. با این حال اگر این اقدام مردم فایده نداشته باشد خیلی زود پی خواهند برد چه بر سرشان آمده است و دیگر صبر نخواهند کرد. تاکنون مردم هیچ نکته مثبتی از دولت موقت مصر مشاهده نکردهاند. منصور یکشنبه قول داد دادگاههای بیشتری برای محاکمه تروریستها تاسیس کند، با این حال خبرنگاران الجزیره همچنان در مصر زندانی هستند و هفته گذشته دستگاه امنیتی مصر یک مترجم آمریکایی و یک فیلمساز مصری را به اتهام تهدید امنیت ملی مصر بازداشت کرد. به نظر میرسد دادستانهای مصری با همه برخورد میکنند جز تروریستها. برخی مصریها مسؤولان بلندپایه مصری را مسؤول ادامه خشونتهای تروریستی در این کشور میدانند. اخوانالمسلمین نیز به بیثباتی در مصر دامن میزند. این گروه در حال حاضر استراتژی انتحاری اعتراضات روزانه را پیگیری میکند. این در حالی است که کشتار و بازداشت هواداران این گروه همچنان ادامه دارد. ائتلاف ضدکودتا به رهبری اخوان نیز اعلام کرده است کنترل خود بر گروههای مختلف عضو این ائتلاف را از دست داده است. این گروه در بیانیهای اعلام کرده ائتلاف ضدکودتا شاهد خشم فزاینده در میان اعضای خود ناشی از جنایات کودتاچیان است. هلیر میگوید به نظر میرسد اخوانالمسلمین چنین محاسبه کرده است که حتی اگر بر اثر اقدامات این گروه کل مصر نیز دگرگون شود هیچ ایرادی نخواهد داشت. این استراتژی کاملا غیرسازنده است زیرا حتی کل مصر نیز نابود شود باز مردم از زیر آوار بیرون نخواهند آمد و از اخوان حمایت نخواهند کرد. حتی اگر السیسی به عنوان رئیسجمهور مصر بتواند عنان امنیتی این کشور را در دست بگیرد وی باید وضع اقتصاد مصر را بهبود بخشد که مردم این کشور را با مشکلات فراوانی روبهرو کرده است. اقتصاد مصر از زمان برکناری مرسی تنها با کمک 12 میلیارد دلاری از عربستان، امارات و کویت همچنان سرپا مانده است. به نظر میرسد با روی کار آمدن السیسی این کمکها نیز خاتمه یابد و السیسی گزینههای بسیار محدودی برای احیای اقتصاد بیمار مصر خواهد داشت. *ستوننویس نشریه فارینپالیسی