گروه فرهنگ و هنر: ششمین روز نمایش فیلم‌ها در کاخ جشنواره فیلم فجر (پنجشنبه 17 بهمن) تا ساعت 3 بامداد ادامه داشت و از 6 فیلم به نمایش درآمده 3 فیلم به سینمای دفاع مقدس اختصاص داشت. کاخ جشنواره پنجشنبه شلوغ‌ترین روز خود را پشت‌سر گذاشت و علاوه بر حضور پرتعداد هنرمندان و اهالی رسانه، بچه‌ها نیز حضور داشتند. در روزهای گذشته که مدارس به دلیل برف و سرما تعطیل شده بود تعدادی از کودکان و نوجوانان در جشنواره به همراه خانواده‌هایشان فیلم‌ها را دنبال کردند اما شب گذشته نوزادان هم به این جمع اضافه شدند و دیدن فیلم را برای اهالی رسانه سخت‌تر از گذشته کردند. نمایش آثار با فیلم «میهمان داریم» محمدمهدی عسگرپور آغاز شد که این فیلم با موضوع دفاع مقدس، داستانش در سال‌های بعد از جنگ روایت می‌شد. «پنجاه قدم آخر» ساخته کیومرث پوراحمد دیگر فیلم دفاع مقدسی بود که در روز ششم به نمایش درآمد که از نیمه‌های فیلم به بعد تماشاگران با دست زدن و خندیدن به برخی از صحنه‌های این فیلم واکنش نشان دادند. فیلم «همه چیز برای فروش» از دیگر فیلم‌های جشنواره بود که در روز گذشته به نمایش درآمد. فیلم «چند متر مکعب عشق» ساخته جمشید محمودی از دیگر فیلم‌های نمایش داده شده در برج میلاد بود که بعد از نمایش این فیلم تماشاگران دقایق طولانی به ابزار احساسات برای نمایش فیلم پرداختند. فیلم «معراجی‌ها» که در ساعات پایانی شب به نمایش درآمد با استقبال خوب تماشاگران مواجه شد. برای نمایش «معراجی‌ها» به دلیل ازدحام جمعیت کارت‌ها چک نشد و همه وارد سالن شدند اما تاخیر در نمایش این فیلم که علت آن نقص فنی اعلام شد باعث شد برخی سالن را ترک کنند و نمایش فیلم تا 3 بامداد ادامه یافت. میهمان داریم؛ تلنگر به جامعه امروز
منوچهر محمدی مانند کارهای قبلی طرح اولیه قصه را خود در یکی از افطاری‌های انجمن سینمای انقلاب و دفاع مقدس به محمد مهدی عسگرپور سپرد.ایده میهمان داریم ساده است؛ در آستانه شب میلاد حضرت مهدی (عج) به پدر و مادر سه شهید خبر می‌دهند قرار است میهمانی به دیدنشان بیاید. این خبر در شرایطی به این دو می‌رسد که به تازگی فرزند جانباز قطع نخاعی خود را به خانه آورده‌اند. رضا (بهروز شعیبی) به لحاظ روحی دچار مشکل شده است. او بیشتر از یک ماه است یکی از دوستان همرزمانش را در آسایشگاه از دست داده است. مادر و پدر به خاطر رفتارهای تند و زبان گزنده رضا نگران حضور میهمان در خانه هستند، از سوی دیگر خانه تقریبا به مخروبه تبدیل شده و به نوعی ویرانه است و مادر (آهو خردمند) نگران از حضور میهمان در این خانه با این شرایط است. این خانه می‌تواند نمادی از جامعه باشد؛ خانه بیش از 70 سال عمر دارد. این خانه به شکل جدی در معرض تهدید است و پیرزن و پیرمرد فیلم نشسته‌اند و کارشان را می‌کنند بدون توجه به تخریب خانه، انگار برایشان طبیعی شده که این خانه ویران می‌شود اما در اینجا نقطه تلاقی آرمان و واقعیت رخ می‌دهد. آرمان‌ها چیز دیگری بود که بسیاری برای آن رفتند و زندگی خود را برای آن گذاشتند اما واقعیت شکل دیگری شده است. بسیاری از افراد در این نقطه تلاقی درجا زدند و برخی هم با واقعیت کنار آمدند اما عده‌ای بریدند. رضا از آن جنس آدم‌هاست که برای آرمانش هزینه بیشتری را متقبل شده است و در مواجهه با واقعیت بیشتر در معرض تلاطم و ناراحتی است. رضا که در دوره‌ای تا مرز شهادت، ایثار کرده است، حالا در آزمایشی دیگر قرار گرفته است. او با شهادت همرزمش عصبی شده است زیرا دیده است که از اسم او استفاده کردند. او را رئیس بخشی کردند تا بگویند که ببینید ما یک جانباز را مسؤول کرده‌ایم اما می‌خواستند این فرد را وارد زد و بندهای خود بکنند بعد هم وقتی با ممانعت این جانباز مواجه شدند گفتند برگرد به آسایشگاه. رضا دچار بحران است و هرکسی هم که قصد دارد به او کمک کند و به گونه‌ای مشکل را برطرف کند، فکر می‌کند قصد از سر باز‌کردن او را دارد و به این ترتیب بیشتر عصبی می‌شود. روایت فیلم در دل ساختمان می‌گذرد و فیلم در رفت و برگشت‌های رئال و سوررئال است و فیلمساز تلاش کرده که حضور فرزندان شهدا را در خانه باورپذیر جلوه دهد. قبل از آمدن شهدا زندگی خانواده کند و بی‌رنگ است اما اگر به دقت نگاه کنیم نورپردازی بعد از آمدن شهدا به خانه تغییر می‌کند. درخشندگی در خانه به وضوح دیده می‌شود و شفافیت شکل می‌گیرد. فیلمساز تلاش کرده که روح‌های تجسد یافته با باز‌شدن پنجره به خانه بازگردند که با خود طراوات و شادی را به خانه بازمی‌گردانند و به خوبی حس زنده بودن شهدا و حضور در جامعه را روایت می‌کند. فیلمساز به دقت به هریک از شهدا نزدیک می‌شود و آنها را به خوبی برای مخاطب معرفی می‌کند به‌گونه‌ای که مخاطب احساس می‌کند این افراد حضور دارند و با این سه نفر (مادر، پدر و رضا) زندگی می‌کنند اما از روح بودن آنها نیز غافل نمی‌شود و در صحنه‌‌هایی که غذا می‌خورند شهیدان غذا نمی‌خورند، تنها بستنی می‌خورند و با خنده‌هایشان کام مخاطب را شیرین می‌کنند. فیلم به لحاظ نورپردازی، میزانسن، دکوپاژ و حرکت‌های دوربین به خوبی توانسته تغییر زندگی را با ورود شهدا به مخاطب القاء کند. فیلمساز در این فیلم تلاش کرده است که گوشزدی به جامعه داشته باشد که در این دیار بسیاری از افراد برای آرمان‌هایشان پاره‌ای از وجود و زندگی‌شان را تقدیم کردند و ما کمتر آنها را می‌بینیم و در آخر نیز یادآور می‌شود که کسی می‌آید که مانند بقیه نیست. در این فیلم پرویز پرستویی بعد از دو سال پذیرفت در نقش پدر خانواده بازی کند و گریم متفاوتی دارد و مسن‌تر از قبل است. در نوع حرکات و لحن گفتارش هم تلاش کرده که تغییر ایجاد کند.
50 قدم آخر؛ ضعف فیلمنامه
پوراحمد با ساخت فیلم «50 قدم آخر» پس از یک دوره طولانی به سینما بازگشت. فیلم دوپاره است و بسیاری از دیالوگ‌های کردی فیلم برای مخاطبان مفهوم نیست و شاید یکی از دلایل انتقاد بیش از حد حاضران در سالن عدم زیرنویس‌بودن فیلم و دو پاره بودن آن بود. فیلم روایت ماموریت یک مهندس الکترونیک است که قرار است یکی از رادارهای اصلی دشمن را کور کند. بخش‌هایی که این مهندس الکترونیک به جبهه اعزام می‌شود و قرار است ماموریت خود را به انجام برساند خوب از کاردرآمده اما از زمانی که به دست یکی از کردها می‌افتد و سفری را به تنهایی آغاز می‌کند به دلیل روایت غلط و نداشتن خرده‌داستان‌های مناسب، فیلم از مسیر اصلی خود خارج می‌شود. پایان‌بندی فیلم هم نتوانست مخاطب را راضی کند. ضعف فیلمنامه با حضور حبیب احمدزاده که یکی از رمان‌نویسان خوب حوزه دفاع مقدس است برای کارشناسان و منتقدان قابل اغماض نیست. ضعف فیلمنامه و نداشتن خرده‌داستان‌های مناسب باعث شد تا سوژه خوب فیلم از بین برود. دیزالو‌های بیش از اندازه در فیلم دیده می‌شود که کارگردان قصد داشته با استفاده از دیزالو تایم فیلم را کوتاه کند.
چند متر مکعب عشق؛ ایده یک خطی
اولین ساخته بلند محمودی، داستان عشق یک پسر ایرانی به دختری افغان است که ایده یك خطی است و فیلمساز آن را برای تبدیل به یک فیلم سینمایی مناسب دانسته است. آفتی که اکثر فیلم‌های اول به آن مبتلا شده‌اند از جمله فیلم «با دیگران» و «لامپ 100» كه باعث می‌شود روزمرگی در فیلم‌ها گسترش یابد. ایده عشق یك پسر ایرانی به دختر افغان در یك جغرافیا نامشخص باید با مخالفت پدر دختر ادامه یابد. از نکات مثبت فیلم تاثیر اخلاق‌مداری بر رابطه دختر و پسر است و این اخلاق باعث زیبا‌شدن عاشقانه بین آنها و باورپذیری‌‌‌اش شده است، احترام پلیس به افغان‌های غیرقانونی و اعتماد به آنها همچنین ارتباط صاحبكار با آنها كه همه از پایبندی به اخلاق منجر می‌شود از نکات مثبت است اما متاسفانه پایان‌بندی فیلم بیشتر شبیه به کارهای تلویزیونی است تا یک اثر سینمایی.
بامداد جمعه جشنواره با جلوه های ویژه معراجی ها
«معراجی‌ها» پنجمین ساخته بلند سینمایی مسعود ده‌نمکی شب گذشته در کاخ جشنواره با تاخیر به نمایش درآمد. در این فیلم محمد پسر مثبت و شاگرد اول کنکور که علاقه رفتن به جبهه دارد با شرط‌های عجیب و غریب پدرش (مهران رجبی) مواجه می‌شود و به‌‌رغم اینکه به شرط‌های پدرش عمل می‌کند اما راه رفتن او به جبهه همچنان بسته است تا اینکه محمد از خانه فرار می‌کند و پدر به دنبال او راهی جبهه می‌شود. فیلم علاوه بر داستان‌گویی مناسب و بده و بستان‌های خوب بازیگران و موقعیت‌های کمدی در فیلم گامی رو به جلو برای ده‌نمکی نسبت به آثار گذشته به شمار نمی‌آید. ده‌نمکی در ساخته اخیرش از عهده صحنه‌های جنگ برآمده و توانسته است به‌خوبی لحظات دفاع را به تصویر بکشد. یکی از ویژگی‌های حائز اهمیت فیلم این است که تروکاژهای تصویری درخور فیلم که به شکل غیرمتعارفی چشمنوازی می‌کند 10روز به طور انجامیده است اما سطح استانداردهای بخش‌های مربوط به لحظات دفاع مقدس فیلم فراتر از سینمای ایران است. ده‌نمکی که قابلیت و توانایی موثر خود را برای پرداخت صحنه‌های جنگی در نسخه دوم اخراجی‌ها به رخ کشیده بود این بار در قالب معراجی‌ها فراتر از تصور اهالی رسانه حاضر شد. دیروز در سالن برج میلاد بسیاری از منتقدان سابق آثار ده‌نمکی نیمه دوم فیلم را فراتر از استانداردهای سینمای ایران برشمردند و منتقدان سابق این فیلمساز بابت ساخت معراجی‌ها به وی تبریک می‌گفتند.