
بیکاری در اصفهان این روزها نه جوان میشناسد و نه پیر، نه تحصیلکرده و نه بیسواد. بیکاری دست انداخته بر گلوی اصفهان و بدجور فشارش میدهد، این را آمارها میگویند؛ واضح و روشن و بدون تعارف. حالا چه مهندس باشی یا دکتر، فرقی نمیکند، همهجا میگویند: «کار نیست». به گزارش مهر، آمارها اصفهان را بالاتر از میانگین کشوری قرار دادهاند. آمارهایی که در برخی شهرستانها که نام صنعتی بودن را هم بر پیشانی دارند، حتی تا 2 برابر میانگین استانی هم میرسد. وضع اشتغال در اصفهان حالا خوب نیست. نه حال صنعت اصفهان خوب است و نه حال اشتغالی که باید سدی باشد جلوی بسیاری از معضلات. پیامدهایی که گریبان جامعه ما را گرفته است؛ از طلاق گرفته تا اعتیاد تا بزهکاریها و زندانهایی که هر روز برای جرمهای ریز و درشت پرتر میشوند. بسیاری از کارشناسان میگویند: بیکاری نه تنها منجر به مهاجرت میشود، بلکه این مهاجرتها خود عاملی میشوند برای خردهفرهنگهایی که به دنبال خود مشکلات فراوانی دارند. جعفر ذرهبینی، رئیس کمیسیون تجارت و خدمات اتاق بازرگانی از افرادی است که از عوامل افزایش نرخ بیکاری را کاهش سرعت تولید در بخش صنعت میداند و میگوید: تحریمها، گرانی مواد اولیه کاهش واردات از عواملی است که تولید را با چالشهای گوناگونی روبهرو میکند و در چنین شرایطی میزان تقاضای تولیدکنندگان برای جذب نیروی کار کاهش مییابد. وی پیرامون قوانین دست و پاگیر اداری که به این موضوع دامن زدهاند نیز میگوید: این موضوع باعث شده تولید در اصفهان متوقف شود و تولیدکننده ترجیح دهد که در شهرستانهای دیگر که مشکلات کمتری از لحاظ تسهیلات و وامهای بانکی دارد سرمایهگذاری کند و همین موضوع باعث میشود بیکاری در استان افزایش یابد. به گفته او با مشکلات کنونی اصفهان، بهترین مسیری که میتواند معضل بیکاری را برطرف کند، رونق صنعت گردشگری است، چرا که این صنعت در سالهای اخیر و در کشورهای پیشرفته توانسته است به عنوان یک صنعت پایدار و با جذب نیروهای کار جوان و پویا، نرخ بیکاری را به میزان قابل توجهی کاهش دهد و اصفهان نیز به دلیل ظرفیتهای بینظیری که در این زمینه دارد میتواند بستر مناسبی برای اشتغال قشرهای مختلف جوانان باشد. در همین راستا کریم نصراصفهانی، عضو کمیسیون اقتصادی و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان نیز تنها راهکار برونرفت از این مشکل را اقدامات عمرانی در شهر میداند و اعتقاد دارد: هر اندازه که در شهر، اقدامات عمرانی و خدماتی انجام شود، به همان میزان نیز درآمدها افزایش یافته و به دنبال آن زمینه اشتغال و کار نیروهای جوان فراهم میشود. نصر اصفهانی میافزاید: اشتغالزایی باید از مدیریتهای کلانشهر برونسپاری و به دست دفاتر خدماتی و پیمانکاران سپرده شود تا آنها برای انجام پروژههای خود از نیروهای متخصص استفاده کنند.
84 درصد قراردادهای کار مربوط به مشاغل موقتی است
اما اینها تنها راهکارهایی است که گفته میشود. سالهای سال است که اصفهان نرخ 2 رقمی بیکاری را به دوش میکشد و این برای کلانشهری صنعتی و قطب صنعت کشور چندان خوشایند نیست. کافی است به کاریابیها مراجعه کنید، همیشه شلوغند و پر هستند از کارجویانی که گاهی سن و سالشان آنقدر بالاست که به همین سبب باید بیکار بمانند. افرادی که گاهی چند شغل عوض کردهاند و بدون اینکه قرارداد رسمی داشته باشند، حالا به سنی رسیدهاند که دیگر کارفرمایان آنها را نمیخواهند. نیروهای جوان هم دستکمی ندارند؛ بیکاری همه را درگیر کرده است، تا جایی که به گفته بالاترین مقام استان، بسیاری از این بیکاریها به سبب تعطیل شدن یا نیمهتعطیل شدن واحدهای صنعتی است. واحدهایی که خود را کوچک میکنند تا کمتر آسیب ببینند و ترکشهای این موضوع کارگران را مورد اصابت قرار داده و بر قشر کارگر زخم بیکاری میزند. حالا بیشترین قراردادها مربوط به کارهای موقتی است که آمارش به 84 درصد میرسد و این موضوع به خوبی نشان میدهد خبری از رسمی شدن طیف زیادی از کارگرانی که سالها سختی کار را به دوش کشیدهاند نیست و هر آن با هر اتفاقی ممکن است دوباره رنج بیکاری را بچشند.
کشاورزان بیکار رهسپار کلانشهرها شدهاند
برخی مانند جهانگیری، عضو کمیسیون اقتصادی گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان، ایجاد رقابت سالم میان شرکتهای خصوصی را راهکاری برای جذب نیروی بیشتر میدانند تا در نتیجه نرخ بیکاری تا حدود زیادی کاهش پیدا کند. برخی مسؤولان استان هم اعتقاد دارند درست است که بیکاری وجود دارد اما نیروی کار هم متوقع است و وقتی یک جوان تحصیل میکند ترجیح میدهد که پشت میزنشینی را تجربه کند و به کارهای پایینتر تن نمیدهد. رئیس خانه صنعت، معدن و تجارت اصفهان یکی از آنهاست. او یکی از عوامل اصلی رشد نرخ بیکاری در جامعه را تمایل جوانان به مشاغل بالادست میداند و میگوید: بخش صنعت بویژه تولیدکنندگان نیاز مبرم به استفاده از نیروهای کار متخصص و حرفهای در بخشهای مختلف دارند اما فارغالتحصیلان دانشگاهی تمایلی به انجام کارهای اجرایی در کارخانهها وکارگاههای صنعتی ندارند. عبدالوهاب سهلآبادی، از جمله اهدافی که در بخشهای صنعتی دنبال میشود را اشتغالزایی و کارآفرینی عنوان میکند و تاکید میکند این نیاز به حق مردم است، چرا که اصفهان اکنون با معضل خشکسالی روبهرو است و بسیاری از کشاورزان هم بیکار شدهاند و فرزندان آنها با مشکلات معیشتی که برای خانوادههایشان پیش آمده رهسپار شهرستانهای صنعتی یا کلانشهر اصفهان شدهاند و توقع دارند که دارای شغل شوند.
بازار کار را دست اتباع بیگانه ندهید!
یک فعال کارگری با انتقاد از پذیرش شغلهای با حقوق اندک توسط زنان تحصیلکرده، نسبت به سوق دادن بازار کار به سمت اتباع خارجی هشدار داد. عبدالله مختاری گفت: در حالی که بخشی از بازار کار کشور با مشارکت زنان شکل گرفته متاسفانه بسیاری از زنان بویژه تحصیلکردگان زن حاضر میشوند با دستمزدهای ناچیز و بدون کوچکترین مزایای بیمهای هر شغلی را قبول کنند. وی ادامه داد: اغلب زنانی که در دفاتر خدماتی یا داروخانهها مشغول کارند حتی حداقل حقوق مصوب وزارت کار را هم نمیگیرند و با این کار هم به بازار کار لطمه میزنند و هم از تامین شغلی و حمایتهای اجتماعی باز میمانند. به اعتقاد مختاری پذیرش شغلهای گوناگون با دستمزد بسیار کم و پایین از سوی زنان تعادل بازار کار را بر هم میریزد و فرصت کار در اینگونه مشاغل را از مردان میگیرد.این فعال کارگری تصریح کرد: طبعا باید به بازار کار هدف بدهیم و شرایط را به گونهای مهیا کنیم که بانوان با حقوق کم دنبال کار نروند ضمن آنکه اگر قدرت تامین معیشت به مردان داده شود تا بتوانند تامین معاش کنند دیگر زنان برای چرخیدن چرخ زندگی ناچار به کار کردن نمیشوند.وی تاکید کرد: در شرایط کنونی تامین معیشت خانوارها با مشکل مواجه است از این رو زنان به سمت بازار کار سوق داده میشوند و ترس از تامین آینده موجب شده تا به دنبال استقلال کاری بروند.